Jedynie prawda jest ciekawa


Dymisje amerykańskich ambasadorów

05.08.2012

Trzech ambasadorów USA w regionach kluczowych dla międzynarodowego bezpieczeństwa złożyło latem dymisje. Ambasador w Afganistanie odszedł ze względu na stan zdrowia, ale ambasadorowie w Pakistanie i Kenii ustąpili nie zgadzając się z polityką Białego Domu.

Ryan Crocker, ambasador USA w Kabulu, uważany jest za jednego z najwybitniejszych współczesnych amerykańskich dyplomatów. Z 63 lat życia, aż 40 spędził w służbie dyplomatycznej na Bliskim Wschodzie i Azji Płd. Były prezydent George W. Bush nazywał go amerykańskim "Lawrence'em z Arabii".

Miał zaledwie 23 lata gdy obejmował stanowisko w konsulacie USA w irańskim mieście Chorramszahr. Potem pracował w amerykańskich placówkach w Katarze, Egipcie, Iraku i Libanie, gdzie w 1983 roku przeżył zamach bombowy na ambasadę USA w Bejrucie, w którym zginęło ponad 60 osób. Rok wcześniej raportował do Waszyngtonu o masakrach Palestyńczyków w libańskich obozach dla uchodźców Sabra i Szatila. Lata 90. spędził jako ambasador USA w Libanie, Kuwejcie i Syrii.

W 2002 roku, po amerykańskiej inwazji na Afganistan, prezydent Bush posłał go do Kabulu, by otworzył tam ambasadę USA. Dwa lata później Crocker został ambasadorem w sąsiednim Pakistanie. Zanim wyjechał do Islamabadu, na polecenie Departamentu Stanu sporządził specjalny raport dla Białego Domu, przygotowującego się do inwazji na Irak. Zlecono mu to zadanie jako wybitnemu arabiście, ale tego, co miał do powiedzenia nie posłuchano. Crocker przestrzegał bowiem przed najazdem na Irak. Przepowiadał, że jego konsekwencją okaże się bratobójcza wojna między irackimi sunnitami i szyitami, w którą zaczną się wtrącać sąsiedzi i regionalne mocarstwa: Iran, Arabia Saudyjska i Syria. Ostrzegał, że nie mający pojęcia o Bliskim Wschodzie Amerykanie pogubią się szybko w irackiej wojnie i stracą nad nią kontrolę, co może doprowadzić do całkowitego chaosu i rozpadu irackiego państwa.

Kiedy nakreślony przez Crockera scenariusz zaczął się sprawdzać i w 2007 roku Bush posłał go pilnie do Bagdadu na ambasadora, by posprzątał bałagan, jakiego narobili orędownicy irackiej wojny. W dwa lata wraz z dowódcą amerykańskich wojsk w Iraku generałem Davidem Petraeusem, Crocker odwrócił bieg spraw. Zastraszeni amerykańską wojskową potęgą i przekupieni sunniccy przywódcy odwrócili się od Al-Kaidy, zawarli pokój z szyitami. Crockerowi nie udało się tylko przekonać rządu w Bagdadzie do zgody na pozostawienie baz wojskowych USA w Iraku.

Po powrocie z Bagdadu "Crocker z Arabii" przeszedł na emeryturę, ale nie zdążył się nią nacieszyć. Prezydent Barack Obama posłał go na ambasadora do Afganistanu, by i tam posprzątał wojenny bałagan, który sprawił, że wrogo nastawiony do Amerykanów był nawet utrzymywany przez nich u władzy prezydent Hamid Karzaj.

Crocker sprawił się i z tym zadaniem. W rok załagodził stosunki z Karzajem i podpisał z nim porozumienie, dające Amerykanom prawo do utrzymywania w Afganistanie wojennych baz nawet po wycofaniu stamtąd wojsk międzynarodowej koalicji w 2014 roku.

Przedwczesna dymisja Crockera nie ułatwi Amerykanom ostatnich dwóch lat pobytu na afgańskiej wojnie. Bez jego doświadczenia i wiedzy, trudniej będzie nie tylko nawiązać rozmowy pokojowe z talibami, ale także utrzymać dobre stosunki z Karzajem i wojskową przewagę na froncie. Tym bardziej, że oprócz ambasadora w Kabulu, zmieni się też amerykański generał na stanowisku dowódcy wojsk w Afganistanie. Generał John Allen jeszcze przed zimą ma zostać odwołany z Kabulu, by objąć stanowisko dowódcy wojsk USA w Europie.

Latem ustąpił ze stanowiska także ambasador USA w Pakistanie Cameron Munter, rozżalony, że Waszyngton ignoruje jego porady, a polityką zagraniczną w Afganistanie i Pakistanie zarządzają generałowie z Pentagonu i agenci CIA.

Munter kierował ambasadą w Islamabadzie przez dwa lata, w czasie których stosunki między USA i Pakistanem pogorszyły się tak bardzo, że bardziej przypominały relacje wrogów niż sojuszników. Ambasador łagodził spory i przekonywał Biały Dom do ustępstw wobec Pakistanu. Jego podpowiedzi były jednak odrzucane przez Pentagon.

"Dymisja Muntera to wielka strata. W Pakistanie bardzo go ceniono - powiedział pakistański  politolog, emerytowany generał Talar Massud. - Jak strażak gasił coraz ostrzejsze awantury między Islamabadem i Waszyngtonem. Bez niego będzie trudniej utrzymać zgodę".

Z powodu konfliktów z Białym Domem do dymisji podał się też ambasador USA w Kenii Scott Gration. Urodzony w Kongu w rodzinie misjonarzy, znał Afrykę jak mało kto. Poróżnił się z politykami z Waszyngtonu, gdy bezskutecznie przekonywał, by w polityce zagranicznej w burzliwym Rogu Afryki i w sąsiadującym z nim Sudanem używać raczej marchewki a nie kija.

Żegnając się z dyplomatyczną służbą Ryan Crocker przestrzegł przywódców USA przed pochopnymi interwencjami zbrojnymi w świecie. "Łatwo jest je tylko zacząć, zdecydowanie trudniej skończyć" - powiedział w wywiadzie dla "New York Timesa". Przepowiadał też, że w najbliższych latach osłabnie znaczenie USA w świecie za to nasili się wrogość do Ameryki i wartości, które wyznaje.

PAP/kop
[fot. PAP/EPA]

Warto poczytać

  1. 1270dudausafreinds 24.09.2018

    Prezydent: USA to jeden z najbardziej wypróbowanych przyjaciół Polski

    USA są jednym z najlepszych, najbardziej wypróbowanych przyjaciół Polski, również w sprawach gospodarczych; chcemy przenieść relacje z USA na wyższy poziom - powiedział prezydent Andrzej Duda, otwierając w poniedziałek Zagraniczne Biuro Handlowe PAIH w Nowym Jorku.

  2. timmersmans-19092018 24.09.2018

    Decyzja zapadła. Polska zaskarżona przez Komisję Europejską

    Komisja Europejska podjęła decyzję o skierowaniu skargi przeciwko Polsce do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Sprawa dotyczy zapisów ustawy o Sądzie Najwyższym dotyczących m.in. przechodzenia sędziów w stan spoczynku

  3. TuskFlickr 24.09.2018

    Donald Tusk doprowadzi do rozpadu Zjednoczonego Królestwa? Brytyjska premier upokorzona

    Donald Tusk wywołał prawdziwą burzę podczas unijnego szczytu przywódców wspólnoty w Salzburgu, kiedy publicznie skrytykował plan kompromisowego wyjścia Wielkiej Brytanii z UE. Szef Rady Europejskiej znalazł się w ogniu krytyki europejskich polityków

  4. piraci23092018 23.09.2018

    Szwajcarski statek zaatakowany przez nigeryjskich piratów. Porwano dwunastu członków załogi

    Szwajcarski statek MV Glarus został zaatakowany przez nigeryjskich piratów. 12 członków załogi zostało porwanych.

  5. usa14062018 23.09.2018

    Jeden z najpotężniejszych ludzi w USA został fałszywie oskarżony? Wiele na to wskazuje

    Oskarżenie o próbę gwałtu, jakie wysnuto pod adresem nominata Trumpa do Sądu Najwyższego Bretta Kavanaugha, zaczyna się rozłazić w szwach. Jeden z kluczowych świadków, koleżanka z klasy rzekomej ofiary, wycofała swoje zeznanie.

  6. trump23092018 23.09.2018

    Dwa miliardy dolarów na "Fort Trump". „To nie jest suma, która przekracza możliwości państwa”

    Rząd chce przeznaczać 500 mln zł rocznie na drogi i mosty, ważne z punktu widzenia militarnego; w tym kontekście 2 mld dolarów na inwestycje związane z budową bazy wojsk USA w Polsce, nie jest sumą, która przekracza możliwości polskiego państwa - powiedział szef KSRM Jacek Sasin.

  7. Papiez08042018 22.09.2018

    Zaskakujące słowa papieża Franciszka: „Zbudowaliśmy zbyt wiele twierdz. Musimy być bardziej otwarci na różnorodność”

    Papież Franciszek, który rozpoczął w sobotę wizytę na Litwie, oznajmił w Ostrej Bramie w Wilnie, że ludzie zbudowali zbyt wiele twierdz. Apelował, by nie budować murów, lecz przyjmować obecność i różnorodność innych jako dar i bogactwo

  8. putin06062018 22.09.2018

    Rosja w całości przejmie finansowanie Nord Stream 2?

    Prezydent Rosji Władimir Putin już podczas sierpniowej wizyty w Niemczech nie wykluczył, że w razie nałożenia przez USA sankcji na Nord Stream 2 Moskwa w całości przejmie finansowanie budowy tego gazociągu - informuje w sobotę "Suddeutsche Zeitung"

Wiadomości z kraju

więcej

Wiadomości gospodarcze

więcej
CS-159fotoMINI

Czas Stefczyka 159/2018

PDF (5,69 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook