Jedynie prawda jest ciekawa


Prezydent: gen. Józef Haller był postacią pomnikową dla odzyskania niepodległości

05.08.2018
1270andrzejdudanamsieudal
Prezydent: gen. Józef Haller był postacią pomnikową dla odzyskania niepodległości

Generał Józef Haller był postacią pomnikową dla odzyskania niepodległości, był żołnierzem z powołania i przekonania - mówił w niedzielę prezydent Andrzej Duda podczas uroczystości odsłonięcia popiersia gen. Józefa Hallera w Jurczycach (woj. małopolskie).

Prezydent podziękował za inicjatywę i odsłonięcie popiersia w miejscowości narodzin i dzieciństwa gen. Hallera wszystkim osobom w to zaangażowanym.

"W 100-lecie odzyskania niepodległości dokonaliście państwo aktu budowy tego pomnika, aktu wspomnienia o wielkim Polaku, wspaniałym żołnierzu, bohaterze polskiej niepodległości - o panu generale Józefie Hallerze. Pokazaliście w ten sposób i wzmocniliście waszą lokalną tradycję, wskazując waszego bohatera niepodległej Rzeczpospolitej" - powiedział prezydent.

"Gen. Haller był postacią wspaniałą, dzisiaj można powiedzieć to bardzo głośno, choć to nie pierwszy pomnik pana generała Hallera, postacią pomnikową w dziele odzyskania przez Polskę niepodległości - żołnierz z powołania, zawołania, przekonania"- dodał Duda. "Wykształcony, przygotowany, wykwalifikowany dogłębnie: oficer, generał, dowódca uwielbiany przez żołnierzy, którego szlak bojowy znaczył się sukcesami dla wolności ojczyzny, dla jej niepodległości, dla kształtowania i obrony granic Rzeczypospolitej" - mówił o patronie pomnika.

Prezydent podkreślił, że gen. Haller prowadził także działalność społeczną poprzez prowadzenie pracy organicznej, w tym w kółkach rolniczych, pracę z młodzieżą Sokoła, oraz przez budowanie i kształtowanie polskiego harcerstwa. "Wszędzie tam, gdzie można było uczyć młodych dyscypliny, przygotowywać młodzież do walki o niepodległość z bronią w ręku - angażował się pan gen. Józef Haller, przekazując swoje doświadczenie, swoją oficerską wiedzę młodym, ucząc ich, przygotowując do tego, by mogli w 1914 roku chwycić za broń. Wtedy stanął z nimi. Był w polskich Legionach, w Błękitnej Armii" - mówił prezydent Duda. Przypomniał, że gen. Haller "10 lutego 1920 dokonał symbolicznego aktu zaślubin z morzem, odbierając na mocy Traktatu Wersalskiego Pomorze Niemcom, dzięki czemu uzyskaliśmy dostęp do morza".

Przypomniał także "wielkie zasługi pana generała w polskiej polityce". "Był posłem, ministrem, był wszechstronny. Był wielką postacią II Rzeczypospolitej, ale przede wszystkim można powiedzieć, że był rycerzem Rzeczypospolitej w najpełniejszym tego słowa znaczeniu" - mówił prezydent.

Jak podkreślił, odsłaniając pomnik w Jurczycach oddaje gen. Hallerowi hołd w imieniu całej Rzeczypospolitej.

W trakcie uroczystości prezydent Duda nawiązał do niedawnej śmierci prof. Marii Dzielskiej. "Myślałem, że będę stał tutaj z państwem i panią prof. Marią Dzielską, która tak bardzo czekała na tę uroczystość" - powiedział prezydent i ujawnił, że jeszcze zanim został prezydentem, bywał w Jurczycach jako jej gość. "Dzisiaj obok pana generała wspominamy także i ją" - powiedział prezydent, dziękując za uczczenie pamięci prof. Dzielskiej minutą ciszy przed mszą św. "To wielka strata dla Rzeczpospolitej i dla Jurczyc. Chciałbym, żebyście państwo o pani prof. Marii Dzielskiej, także związanej więzami krwi z rodem Hallerów, pamiętali" - powiedział prezydent.

Odsłonięty przez prezydenta RP pomnik urodzonego w tej miejscowości generała broni Józefa Hallera stanął w sąsiedztwie Domu Ludowego oraz Izby Pamięci Rodu Hallerów i Hallerczyków. Jego twórcą jest Szymon Majewski. Uroczystość odsłonięcia, poświęcenia pomnika i złożenia wieńców poprzedziła msza polowa i przemarsz pododdziałów wojskowych i pocztów sztandarowych.

W uroczystości uczestniczyli m.in. członkowie rodziny Hallerów, przedstawiciele ambasady Francji i francuskiego miasta Sille-le-Guillaume, gdzie w 1918 r. funkcjonował obóz Lotnictwa Armii Polskiej we Francji.

Po uroczystości Prezydent spotkał się ze społecznością lokalną, następnie zwiedził Izbę Pamięci Rodu Hallerów i Hallerczyków i spotkał się m.in. z harcerzami z krakowskiego hufca ZHP i pracownikami Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego, którzy doprowadzili do pobicia rekordu Guinnessa za przygotowanie biało-czerwonej flagi o długości 2057 m na Dzień Flagi RP.

Organizatorem uroczystości było Towarzystwo Pamięci Generała Józefa Hallera i Hallerczyków wraz z gminą Skawina i sołectwem Jurczyce. Jak napisano na stronie gminy Skawina, generał Haller (1873-1960) był jednym z najwybitniejszych polskich dowódców i polityków związanych z obozem narodowym i chrześcijańsko-demokratycznym. Stanął na czele samodzielnych polskich jednostek wojskowych utworzonych we Francji w 1917 r. Stały się one zaczątkiem polskiej armii zwanej Błękitną. Armia ta odegrała ważną rolę w utrzymaniu niepodległości odrodzonego Państwa Polskiego. Dzięki Armii Polskiej we Francji żołnierz polski znalazł się wśród zwycięzców walczących w I wojnie światowe. Jej żołnierze walczyli o granice zarówno na zachodzie, jak i na wschodzie kraju.

Izba Pamięci Rodu Hallerów w Jurczycach rozpoczęła swoją działalność wraz z I Krajowym Zjazdem Towarzystwa Pamięci Generała Józefa Hallera i Hallerczyków, zorganizowanym w Jurczycach 10 czerwca 2000 roku. Prowadzenie Izby jest ważnym elementem działalności Towarzystwa Pamięci Generała Józefa Hallera i Hallerczyków (TPGJHiH). Izba i siedziba Towarzystwa mieszczą się w budynku dawnej szkoły, której w 1906 roku fundatorkami były Anna i Ewa Hallerówny, siostry generała Józefa. Ekspozycja zawiera pamiątki związane z życiem i działalnością najsłynniejszych członków rodu Hallerów i żołnierzy Błękitnej Armii.

Józef Haller urodził się 13 sierpnia 1873 r. w Jurczycach k. Krakowa w rodzinie ziemiańskiej, której panowała atmosfera patriotyzmu i religijności. Po ukończeniu wydziału artylerii Akademii Technicznej w Wiedniu, w latach 1895-1910 służył w armii austriackiej. Po opuszczeniu wojska m.in. działał w ruchu skautowskim i Towarzystwie Gimnastycznym "Sokół"; organizował tajne kursy wojskowe. Od początku XX w. jednym z twórców kolejnych gniazd "Sokoła", a od 1913 r. członkiem komendy "Sokoła" i jego instruktorem. W czasie I wojny dowodził Legionem Wschodnim, następnie jedną z brygad Legionów Polskich, w skład której weszli wychowankowie "Sokoła".

W 1918 r. znalazł się we Francji, gdzie Komitet Narodowy Polski powierzył dowództwo nad utworzoną tam armią polską - tzw. Błękitną Armią (od koloru mundurów). Dowodzone przez niego oddziały walczyły z Niemcami na froncie wschodnim. W 1919 r. 70 tys. Armia Hallera powróciła do Polski, gdzie od 1 września weszła do struktur odradzającego się Wojska Polskiego.

W czasie bitwy warszawskiej 1920 r. dowodził wojskami broniącymi przedpola stolicy. W odrodzonej Polsce w latach 1920-1923 stał na czele Związku Harcerstwa Polskiego, a następnie Związku Hallerczyków, pełnił funkcję m.in. generalnego inspektora Artylerii (1920-26) i był posłem na Sejm (1922-27). Potępił przewrót majowy Józefa Piłsudskiego 1926 r., w wyniku czego został przeniesiony w stan spoczynku.

Po wybuchu II wojny światowej znalazł się we Francji i wszedł w skład rządu gen. Władysława Sikorskiego jako minister bez teki. Po upadku Francji przedostał się do Wielkiej Brytanii, gdzie w latach 1940-1943 pełnił funkcję ministra oświaty w rządzie na uchodźstwie. Po wojnie pozostał na emigracji, mieszkał w Londynie, gdzie zmarł 4 czerwca 1960 r.

W listopadzie 2016 r. Senat Rzeczypospolitej Polskiej przyjął uchwałę w sprawie ustanowienia roku 2017 Rokiem generała Józefa Hallera. "Generał Józef Haller (1873-1960) był jednym z najwybitniejszych polskich dowódców i polityków związanych z obozem narodowym i chrześcijańsko-demokratycznym" - napisano m.in. w uchwale Senatu RP. (PAP)

autor: Anna Pasek, Mateusz Roszak

hp/ mro/ mhr/


Warto poczytać

  1. jaki18062018 19.08.2018

    P. Jaki zaprezentował skład sztabu wyborczego. Marszałek Senatu szefem komitetu poparcia

    Kandydat Zjednoczonej Prawicy na prezydenta Warszawy Patryk Jaki zaprezentował swój sztab wyborczy

  2. pawlowicz17082018 19.08.2018

    Krystyna Pawłowicz jak zwykle mocno na Twitterze „Cel opozycji – PiS wywieźć do Oświęcimia i zagazować”

    Wpisy prof. Krystyny Pawłowicz na Twitterze często wzbudzają skrajne emocje zarówno u jej zwolenników, jak i przeciwników. Posłanka nie boi się używać na portalu mocnych słów, dlatego też jej tweety wzbudzają zwykle sporo kontrowersji

  3. fregata-19082018 19.08.2018

    Zakup australijskich fregat jest opłacalny dla Polski?

    Ministerstwo Obrony Narodowej będzie analizowało, czy zakup australijskich fregat jest korzystny - mówił w niedzielę szef Komitetu Stałego Rady Ministrów Jacek Sasin. Jak podkreślił, w sprawie fregat "nigdy nie padały deklaracje", że sprawa zakupu jest przesądzona

  4. 1270darlowkochlopiec 18.08.2018

    W morzu znaleziono ciało zaginionego chłopca

    Ciało chłopca znaleziono w sobotę w Darłówku (Zachodniopomorskie). To prawdopodobnie zaginiony, poszukiwany od wtorku 13-latek.

  5. bienkowska-18082018 18.08.2018

    Najnowszy spot Bieńkowskiej przeraził internautów „Chyba będę straszył dzieci jej oczami”

    Śląski klub Platformy Obywatelskiej na swoim koncie twitterowym opublikował krótki spot, w którą główną rolę odgrywa Elżbieta Bieńkowska. Europejska komisarz zachęca w nim Polaków do głosowania na Koalicję Obywatelską partii PO i Nowoczesnej

  6. straz-graniczna-18082018 18.08.2018

    Służby mundurowe rozpoczęły kolejny etap strajku. Zaczynają się drobiazgowe kontrole

    Przedstawiciele związków zawodowych służb mundurowych zadecydowali o przejściu w fazę protestu włoskiego - poinformowała w sobotę PAP Federacja Związków Zawodowych Służb Mundurowych. W związku z protestem zapowiadane są m.in. drobiazgowe kontrole na granicach

  7. 1270gwiazdawesterplatte 17.08.2018

    Andrzej Gwiazda: Adamowicz jest za słaby, aby zablokować wojsku udział w uroczystościach na Westerplatte

    "Byłem przekonany, że Wojsko Polskie weźmie udział w obchodach, że Adamowicz jest za słaby, ażeby zablokować wojsku udział w uroczystościach na Westerplatte".

  8. 1270darlowkoo 17.08.2018

    W Bałtyku znaleziono ciało dziewczynki. Prawdopodobnie to poszukiwana 11-latka

    Podczas prowadzonej w piątek akcji poszukiwawczej rodzeństwa, które zaginęło 14 sierpnia w Darłówku, znaleziono dryfujące w morzu ciało dziewczynki. Prawdopodobnie to poszukiwana 11-latka.

Wiadomości ze świata

więcej
CS158fotoMINI

Czas Stefczyka 158/2018

PDF (16,14 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook