Jedynie prawda jest ciekawa


Kampania to nie dobry czas na mówienie o gospodarce

23.09.2011

Rozmowa z Markiem Łangalisem, ekonomistą, twórcą pierwszego Zegara Długu Polski, ekspertem Instytutu Globalizacji.

Czy dług Polski jest już wyższy niż 55 procent PKB?

Marek Łangalis*: Ten poziom polskie zadłużenie osiągnęło już w zeszłym roku. Z danych Komisji Europejskiej wynikało, że na koniec 2010 roku polskie zadłużenie wyniosło równo 55 procent PKB. Jednak rząd dokonał kilku ruchów księgowych, przesunął środki pomiędzy różnymi kategoriami i dzięki temu udało się ukryć kilka procent długu i zejść poniżej 55 procent. Dokonano skoku na Lasy Państwowe, przesunięć w Funduszu Drogowym, by zdobyć dodatkowe środki do zaksięgowania. Dzięki temu udało się oficjalny dług nieco zmniejszyć.

Ile teraz może dług wynosić?

To wie tylko minister Rostowski. Jednak w ostatnim czasie euro skoczyło bardzo w górę, nasze zadłużenie zagraniczne również stale rośnie. Można się spodziewać, że poziom 55 procent na pewno przekroczyliśmy.

Co to oznacza? Granica 55 procent PKB jest ważna?

Zgodnie z ustawą o finansach publicznych, gdy dług przekroczy tę granicę, następny budżet państwa powinien być zrównoważony. Nie może w nim być żadnego deficytu. W mojej ocenie obecny rząd jest w stanie taki budżet opracować, ale nie będzie potrafił go zrealizować.

Na ile sztuczki księgowe, których dokonuje rząd, są skuteczne?

Dzięki takim ruchom Grecja przez pięć lat oszukiwała Komisję Europejską na temat stanu swoich finansów. Jedna z instytucji finansowych dokonywała przewalutowania obligacji greckich, raz na dolary, raz na euro. Na papierze robiła to według kosmicznych kursów, a faktycznie było jak wyszło. Gdy Grecy dowiedzieli się, jaki jest stan zadłużenia państwa, kryzys zatrząsł całą strefą euro. Ona może teraz upaść, z powodu jednego niedużego kraju. I u nas na papierze wszystko wygląda ładnie, ale ten dług faktycznie istnieje, jego trzeba będzie spłacić. Gdy to dotrze do opinii publicznej, gdy okaże się, na jakim poziomie jest polski dług, może być źle.

Zadłużenie państwa ma wpływ na codzienne życie obywateli?

Najszybciej widoczne przykłady takiego wpływu to problemy z kredytami. Wysokie zadłużenie sprawia, że banki przestają chcieć pożyczać ludziom pieniądze. Wolą pożyczać państwu na pewny procent, niż dawać kredyty ludziom. To codzienny problem. Jednak o wiele groźniejszym jest brak funduszy na inwestycje. Wraz z zadłużeniem państwo może nie mieć pieniędzy na dokończenie wielu inwestycji, czy utrzymanie wybudowanych obiektów. Rozkopana obecnie Polska taką może pozostać. Obecnie państwo inwestuje stosunkowo duże pieniądze. Jednak one nigdy nie są opłacalne, do państwowego zawsze trzeba dopłacić. Przykładem mogą być stadiony. Do stadionu w Poznaniu trzeba dopłacać około 10 milionów złotych rocznie za utrzymanie. Dodajmy do tego odsetki od kosztów pożyczki, jakie państwo zaciągnęło na budowę tego obiektu. Wyjdzie nam, że stadion w Poznaniu generuje koszty w wysokości 30 milionów rocznie.

Dlaczego państwo tak łatwo sięga po pożyczki?

Inaczej na inwestycje musiałoby środki pozyskiwać od obywateli. A ci prawdopodobnie nie byliby tak chętni, by finansować wyszukane inwestycje. Łatwiej więc zaciągnąć kredyt, choć wiadomo, że i tak trzeba będzie go spłacić.

W Pana ocenie gospodarka jest w obecnej kadencji marginalizowanym tematem?

Nie mam wątpliwości, że tematami gospodarczymi będziemy się zajmować głównie po kampanii. Jeśli ministrem finansów będzie nadal Jan Vincent Rostowski możemy być pewni, że kilka tygodni po wyborach dowiemy się, jak wygląda stan finansów. Przypuszczam, że jest on krytyczny, że trzeba będzie podnosić podatki. To umożliwiają zapisy ostatniej ustawy, która wprowadza furtkę do podniesienia stawki VAT do 25 procent. O poprzedniej podwyżce dowiedzieliśmy się po wyborach prezydenckich oraz zakończonej kampanii. Prawdopodobnie tak samo będzie teraz.

Dlaczego nikt w takim razie nie zajmuje się teraz tematami gospodarczymi?

Kampania nigdy nie jest dobrym czasem na mówienie o gospodarce. Partia polityczna, która będzie mówiła, że Polska nie ma pieniędzy, trzeba spłacić długi, trzeba skończyć z chorymi inwestycjami, mamy za wysokie emerytury, zbyt wysokie pensje nauczycieli czy urzędników, że jest ich za dużo, ma jakiekolwiek szanse na wygranie wyborów? Janusz Korwin-Mikke mówi o tym od 20 lat i nie udaje mu się. Wątpię, by komukolwiek się to udało.

 

Rozmawiał Stanisław Żaryn

[fot. PAP/Radek Pietruszka]


Warto poczytać

  1. ropa14092018 14.09.2018

    USA ponownie liderem w wydobyciu „płynnego złota”. Wyprzedziły Rosję i Arabię Saudyjską

    Stany Zjednoczone, po raz pierwszy od roku 1973, są znów największym producentem ropy naftowej na świecie - poinformowało amerykańskie Ministerstwo Energii opierając się na szacunkowych danych o wydobyciu ropy naftowej w USA w tym roku.

  2. justice05092018 05.09.2018

    Były minister finansów nie odpowie za skandaliczną wypowiedź o SKOK?

    Tak wygląda sprawiedliwość według polskich sądów!

  3. costa31082018 31.08.2018

    To będzie jedna z największych transakcji roku. Coca-Cola kupi sieć kawiarni Costa Coffee

    Amerykański producent napojów Coca-Cola przejmie brytyjską sieć kawiarni Costa Coffee - poinformował w piątek właściciel marki, międzynarodowy koncern Whitbread. Transakcja została wyceniona na 3,9 miliarda funtów.

  4. kwiecinski-27082018 27.08.2018

    Kwieciński w Budapeszcie: Nasza siła negocjacyjna wzrośnie, jeśli odpowiedzią na komisyjne „nożyce” będzie wyszehradzki „kamień"

    Wzmocnienie współpracy w negocjacjach dot. budżetu UE na lata 2021-27 i rozmowy o przyszłości polityki spójności, to cel poniedziałkowej wizyty w Budapeszcie szefa MiiR Jerzego Kwiecińskiego

  5. zakupy-18082018 18.08.2018

    Prezes Polskiej Izby Handlowej o wolnych niedzielach: Nie spowodowały spadku w obrotach

    Wolne od handlu niedziele nie spowodowały zmniejszenia obrotów sieci handlowych - powiedział PAP prezes Polskiej Izby Handlu Waldemar Nowakowski. Ustawa ograniczająca handel weszła w życie 1 marca br

  6. 1270frankowiecz 17.08.2018

    Jesienią ustawa o wsparciu frankowiczów

    Jesienią powinna zostać przyjęta przez parlament nowa ustawa o wsparciu kredytobiorców - zapowiedział w piątek szef sejmowej komisji finansów Andrzej Szlachta (PiS).

  7. orlen-14082018 14.08.2018

    Orlen również poza Polską? Koncern zainteresowany rozwojem stacji w Europie

    PKN Orlen jest zainteresowany akwizycjami stacji paliw w krajach, w których jest już obecny, ale poza Polską - poinformował prezes Orlenu Daniel Obajtek. W Polsce płocki koncern powiększy sieć detaliczną o 25 stacji paliw w tym roku i o około 40 stacji w 2019 roku

  8. orlen10082018 10.08.2018

    Orlen i PGNiG odkryły ogromne złoże gazu w Wielkopolsce

    PKN Orlen i PGNiG odkryły nowe złoże gazu w Wielkopolsce. Wyniki testu produkcyjnego potwierdzają bardzo dobrą wydajność odwiertu. Możliwości produkcyjne złoża oszacowano na 50 mln metrów sześc. gazu rocznie - podał w czwartek płocki koncern.

Wiadomości z kraju

więcej

Wiadomości ze świata

więcej
CS-159fotoMINI

Czas Stefczyka 159/2018

PDF (5,69 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook