Jedynie prawda jest ciekawa


Nike była jego pomnikiem – zmarł Marian Konieczny

25.07.2017

Rzeźbiarz, profesor i były rektor Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie Marian Konieczny zmarł w wieku 87 lat - poinformował Urząd Miasta Krakowa. Artysta był m.in. twórcą pomnika warszawskiej Nike i dziesiątków innych monumentów w wielu miastach Polski i za granicą. "Rzeźbiarz pracuje w samotności, ale żyje w społeczeństwie i tworzy dla społeczeństwa" – mówił Konieczny podczas uroczystości swoich 80. urodzin.

Marian Konieczny urodził się 13 stycznia 1930 r. w Jasionowie koło Brzozowa, w regionie gdzie stykały się żywioły kultur: polskiej, ukraińskiej, ruskiej i żydowskiej. Jego ojciec Stanisław, był wójtem Jasionowa, człowiekiem "o silnym instynkcie państwowca". Jak podkreślił profesor krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych (ASP) Bogusz Salwiński, Marian Konieczny jako chłopiec "przerabiał historię z autopsji".

W laudacji wygłoszonej na cześć 80 urodzin rzeźbiarza, profesor ASP Bogusz Salwiński ocenił, że "rzeźby Mariana Koniecznego należą do tego typu faktów artystycznych, które bronią się same i nic z nich po upływie czasu nie wietrzeje. Jego rzeźby są rozpoznawalne natychmiast, mają swoją genetyczną tożsamość, przyciągają uwagę magiczną emanacją potężnego witalizmu i energii formy. Są uniwersalną refleksją o losie, sensie i nadziei życia".

"Był świadkiem narodowościowych, etnicznych i religijnych czystek. Był w czasie II wojny światowej świadkiem brunatnego barbarzyństwa i czerwonej nawały" - dodał Salwiński.

Konieczny podczas wojny jako gimnazjalista uczył się na tajnych kompletach. W 1946 r. zdał małą maturę w Brzozowie i jesienią tego samego roku rozpoczął naukę w Państwowym Liceum Sztuk Plastycznych w Krakowie. W 1948 r. zdał na krakowską ASP. Studiował u Xawerego Dunikowskiego i pod jego kierunkiem obronił dyplom w 1954 r.. W 1958 r. rozpoczął pracę na Wydziale Rzeźby ASP w Krakowie. W 1964 r. wygrał konkurs na projekt pomnika "Bohaterom Warszawy - Nike Warszawska". W 1974 r. został profesorem nadzwyczajnym, a w 1988 r. objął profesurę zwyczajną. W latach 1972 - 1981 był rektorem tej uczelni. Odszedł na emeryturę po 42 latach pracy w ASP.

Prof. Salwiński podkreślał, że choć Marian Konieczny "wszedł w dojrzałe życie w czasie, kiedy nasiliła się radykalizacja postaw destrukcyjnych w sztuce", to nie dał się porwać temu nurtowi. "Nie uprawiał żadnych ekstremizmów estetycznych, pseudobuntów czy kontestacji" – oceniał wykładowca rzeźby na krakowskiej ASP.

Konieczny był twórcą – oprócz pomnika Nike – monumentów: Tadeusza Kościuszki w Filadelfii, Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie, Chwały i Męczeństwa w Algierze, Bartosza Głowackiego pod Racławicami, Epitafium Królewskiego w Katedrze w Poznaniu, Jana Pawła II w Licheniu, Fontanny z rzeźbą Apollina w Poznaniu i pomnika konnego Jana Zamoyskiego w Zamościu.

Wybitny twórca, w życiu publicznym zapisał niechlubny okres współpracy z komunistycznym reżimem PRL.

PAP/MBB

Fot. Halibutt/wikimedia.org

Warto poczytać

  1. wojtek-niedzwiedz-25092018 25.09.2018

    Fantastyczna wiadomość. Powstanie film o niedźwiedziu Wojtku

    „The Independent: informuje, że powstanie film o żołnierzu-niedźwiedziu Wojtku, który pomagał polskim żołnierzom m.in. podczas bitwy pod Monte Casino. Produkcja będzie 30 minutową, ręcznie rysowaną animacją

  2. festiwalgdynia18092018 18.09.2018

    Rozpoczął się 43. Festiwal Polskich Filmów Fabularnych. Wydarzenie otworzył „Kamerdyner” F. Bajona

    Uroczysty pokaz "Kamerdynera", filmu Filipa Bajona o miłości i Kaszubach, zainaugurował 43. Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Łącznie podczas imprezy pokazanych zostanie ponad 130 filmów, w tym 50 w trzech konkursach. Wydarzenie potrwa do soboty.

  3. solidarityofarts21082018 21.08.2018

    10. Festiwal Solidarity Of Arts od czwartku w Gdańsku

    15 wydarzeń kulturalnych, w tym koncertów, seansów filmowych i spektakli teatralnych, czeka na widzów na rozpoczynającym się w czwartek w Gdańsku 10. festiwalu Solidarity Of Arts. Hasłem przewodnim tegorocznej imprezy jest suwerenność.

  4. kora10082018 10.08.2018

    "Jawiła się jako ekscentryczny, kolorowy kwiat". Minister kultury wspomina Korę

    Charyzma, szczerość, niezapomniany głos predystynowały Korę do roli prawdziwej gwiazdy, która nie gasła mimo upływu lat; to postać inspirująca czasy, w których żyła - napisał minister kultury Piotr Gliński, wspominając artystkę, która w środę spoczęła w Warszawie. .

  5. feta10072018 10.07.2018

    Najlepsze teatry plenerowe i uliczne. W Gdańsku rozpoczyna się festiwal "Feta"

    Ponad 60 spektakli w wykonaniu 20 polskich i zagranicznych zespołów obejrzeć będzie można na rozpoczynającym się w czwartek w Gdańsku XXII Międzynarodowym Festiwalu Teatrów Plenerowych i Ulicznych Feta.

  6. literatura03072018 03.07.2018

    "Najprawdziwszy biały kruk". Odnaleziono skarb polskiej poezji średniowiecznej

    To to najprawdziwszy biały kruk, niezwykłe cymelium - tak o nieznanym wcześniej, pełnym, drukowanym tekście "Rozmowy Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" z 1542 roku mówi jego znalazca, prof. Wiesław Wydra. Dotąd nie była znana kompletna wersja utworu.

  7. sapkowski20062018 20.06.2018

    Twórca sagi "Wiedźmin" kończy dzisiaj 70 lat

    Andrzej Sapkowski, twórca serii powieści o wiedźminie Geralcie, kończy w czwartek 70 lat. Jak zapowiedział pisarz na niedawnym spotkaniu z czytelnikami, nie wyklucza napisania kolejnego tomu cyklu z tym że byłby to prequel.

  8. romanklosowski11062018 11.06.2018

    Nie żyje aktor Roman Kłosowski

    Nie żyje Roman Kłosowski, aktor filmowy i teatralny, znany głównie z roli Romana Maliniaka z serialu TV "Czterdziestolatek". O śmierci artysty poinformował w poniedziałek ZASP - Stowarzyszenie Polskich Artystów Teatru, Filmów, Radia i Telewizji. Aktor miał 89 lat.

CS-159fotoMINI

Czas Stefczyka 159/2018

PDF (5,69 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook