Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

Polacy walczą o szkoły na Litwie

27.02.2013

Nasi rodacy występują na drogę prawną w obronie oświaty polskiej na Litwie. Do sądów administracyjnych zgłoszone zostały już 4 skargi dotyczące aktów wykonawczych do ustawy o oświacie. Takich skarg ma być więcej.

Samą ustawę jest trudno zaskarżyć. Mogą to zrobić tylko posłowie, zwracając się do Sądu Konstytucyjnego. Natomiast decyzje ministerstwa, czyli akty wykonawcze, może zaskarżyć każdy obywatel i to właśnie robimy - powiedział Grzegorz Sakson, przewodniczący Związku Prawników Polaków Litwy.

Do sądów występują rodzice, jako prawni opiekunowie dzieci, którzy nie zgadzają się z tym, by - zgodnie z nową redakcją ustawy o oświacie - w szkołach z polskim językiem nauczania niektóre przedmioty były wykładane w języku litewskim, a także na ujednolicenie egzaminu maturalnego z języka litewskiego w szkołach mniejszości narodowych i w szkołach litewskich.

Uzasadnienie wszystkich zgłoszonych dotychczas spraw jest takie samo: ustawa o oświacie jest sprzeczna z konstytucją i z traktatem polsko-litewskim, które gwarantują nauczanie w języku ojczystym.

Nie wyklucza się, że latem, po tegorocznej maturze, podczas której po raz pierwszy będzie obowiązywał ujednolicony egzamin z języka litewskiego, niektórzy zaskarżą też oceny egzaminów.

- W wyniku decyzji o ujednoliceniu egzaminu maturalnego z litewskiego, nasi tegoroczni maturzyści mieli tylko dwa lata na przerobienie programu, który obowiązuje w szkołach litewskich od pierwszej klasy (przez 4 lata). Nadrabianie programu zajmuje im gro czasu, w wyniku czego mniej uwagi mogą poświęcić innym przedmiotom, a to może negatywnie wpłynąć na ostateczną ocenę i zaważyć na losie maturzystów - mówi Sakson.

Na razie wszystkie sprawy w sądzie są na wstępnym etapie. Od momentu zgłoszenia sprawy do wydania orzeczenia średnio mija rok.

Nowa redakcja ustawy o oświacie, którą przyjął litewski parlament w 2011 roku przewiduje wykładanie w szkołach mniejszości narodowych lekcji historii i geografii Litwy oraz wiedzy o świecie w części dotyczącej Litwy w języku litewskim. W całości po litewsku jest wykładany przedmiot o nazwie "Podstawy wychowania patriotycznego".

Ustawa przewiduje też ujednolicenie egzaminu maturalnego z języka litewskiego. Decyzją poprzedniego ministra oświaty, ujednolicony egzamin ma obowiązywać od bieżącego roku. Tymczasem program nauczania języka litewskiego w szkołach litewskich i nielitewskich został ujednolicony dopiero przed dwoma laty. Dotychczas w szkołach litewskich język litewski był wykładany jako język ojczysty, w szerszym wymiarze, natomiast w szkołach mniejszości był wykładany jako język państwowy.

Dlatego też obecny minister oświaty Dainius Pavalkis wydał rozporządzenie w sprawie wprowadzenia w tym roku w szkołach mniejszości narodowych, w tym polskich, ulg w ocenie egzaminu maturalnego z języka litewskiego. Decyzja ministra nie podoba się jednak opozycji. Zapowiedziała, że zaskarży ją w sądzie.

Litewscy Polacy od ponad dwóch lat walczą ze zmianami w oświacie polskiej. Jeszcze przed przyjęciem ustawy do przedstawicieli najwyższych władz wystosowali prośbę z 60 tys. podpisów o nieprzyjmowanie ustawy. Prośba została zignorowana. Po przyjęciu ustawy swe niezadowolenie i żądanie odwołania ustawy Polacy niejednokrotnie wyrażali na licznych wiecach, manifestacjach. Na początku roku szkolnego 2011-2012 w szkołach polskich została zorganizowana akcja nieposłuszeństwa - strajk.

Jak mówią litewscy Polacy "wykorzystaliśmy już chyba wszystkie formy wyrażenia swego niezadowolenia. Pozostała nam ostatnia możliwość walki - droga prawna".

Na Litwie działa około 80 szkół, w których językiem wykładowym jest język polski. Powszechny spis ludności z 2011 roku wskazał, że na Litwie mieszka ponad 200 tys. Polaków, co stanowi 6,6 proc. mieszkańców kraju.

PAP/JKUB

[Bronisław Komorowski z wizytą na Litwie; fot. Piotr Molęcki/prezydent.pl]
Słowa kluczowe:

Litwa

,

Polacy

,

sąd

,

matura

Warto poczytać

  1. koptowieSISISI 27.05.2017

    ISIS przyznaje się do ataków na Koptów

    Dżihadystyczne Państwo Islamskie (IS) przyznało się w sobotę do przeprowadzenia piątkowego ataku na grupę Koptów w Egipcie, w którym zginęło 29 osób, w tym dzieci. Jednocześnie egipskie lotnictwo kontynuuje odwetowe uderzenia na cele dżihadystów.

  2. airbriti 27.05.2017

    Paraliż brytyjskich lotnisk

    'Linie lotnicze British Airways oświadczyły w sobotę, że nie ma dowodów na to, iż globalna awaria ich systemów informatycznych to skutek cyberataku. Z powodu awarii brytyjski przewoźnik odwołał wszystkie loty do godz. 18 (g. 19 w Polsce) z Heathrow i Gatwick."

  3. PetrPavel2012 27.05.2017

    Gen. NATO: Będziemy bronić terytorium Polski

    "NATO to sojusz obronny, NATO nie dąży do konfrontacji z Rosją".

  4. mid-epa05992920 27.05.2017

    Trump: Do NATO napływają pieniądze

    "Wiele państw NATO wyraziło zgodę na znaczące zwiększenie wydatków".

  5. mid-epa05992467 27.05.2017

    Franciszek: Gdy nie ma pracy, zagrożona demokracja

    Ojciec Święty odwiedził Genuę - miejsce, z którego jego ojciec rozpoczął podróż do Argentyny.

  6. ramadan-dsjksjjsd 27.05.2017

    Muzułmanie rozpoczęli Ramadan

    30-dniowy post wyznawców islamu, to dziewiąty miesiąc opartego na fazach księżyca roku muzułmańskiego.

  7. Zbigniew-Brzezinski-gfdgdg 27.05.2017

    Zmarł prof. Zbigniew Brzeziński

    Informację o śmierci Zbigniewa Brzezińskiego przekazały w sobotę amerykańskie media.

  8. puy75 26.05.2017

    Putin złoży wizytę Macronowi

    Prezydenci Rosji i Francji, Władimir Putin i Emmanuel Macron, na spotkaniu 29 maja omówią sytuację na Ukrainie, w Syrii i Libii, a także problemy walki z terroryzmem; poruszą też temat relacji Rosja-UE.

CS143fotMINI

Czas Stefczyka 143/2017

PDF (5,50 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook