Jedynie prawda jest ciekawa


Magierowski: Niemcy krok od zupełnej dominacji

07.02.2012

Kanclerz Angela Merkel nie odpuści, dopóki cały świat nie przyjmie zasad społecznej gospodarki rynkowej – pisze w „Rzeczpospolitej” Marek Magierowski, publicysta „Uważam Rze”.

Dziennikarz pisze, że „zaskakująco często używamy w języku polskim powiedzonek zapożyczonych od naszych sąsiadów”. Jednym z nich jest powiedzenie: „Ordnung muss sein". To właśnie jedna zasada „przyświecająca twórcom niemieckiego prawa”. Porządek musi panować w paragrafach, a podstawowym obowiązkiem Niemca jest ich ścisłe przestrzeganie. Bez precyzyjnych zapisów w kodeksach państwo nie jest w stanie działać skutecznie, a gospodarka zmierza w kierunku niebezpiecznej anarchii – pisze Magierowski.

W swoim tekście dziennikarz pisze, że jeśli prawo dobrze działa i jest skuteczne, można próbować regulować nawet zasady wolnego rynku. Prywatna własność jest wspierana, a duch przedsiębiorczości hołubiony dopóty, dopóki szewc, stomatolog, dyrektor zakładów farmaceutycznych oraz menedżer w banku sumiennie płacą podatki, dostarczają na czas do urzędów odpowiednie dokumenty i od czasu do czasu doniosą na krnąbrnego współobywatela, ukrywającego swoje oszczędności gdzieś nad brzegiem Jeziora Genewskiego – wskazuje dziennikarz.

W swoim tekście tłumaczy, na czym polega niemiecki sposób patrzenia na społeczną gospodarkę rynkową. Zaznacza, że Niemcy traktują ją jak rozwiązanie problemów, które niesie ze sobą kapitalizm. W społecznej gospodarce rynkowej nie chodzi o to, by bezrobotny ze Stuttgartu mógł spędzać wakacje na Majorce, a emeryt z Kolonii dojeżdżał na pole golfie najnowszym audi. Chodzi o „Ordnung" – wskazuje publicysta.

Magierowski zaznacza, że „najbardziej znanym krzewicielem tej ideologii (nazwanej po jakimś czasie „ordoliberalizmem") był wielki niemiecki ekonomista i filozof Walter Eucken, założyciel tzw. szkoły fryburskiej”. W 1948 roku napisał on tekst, w którym wyjaśnił, jaką rolę w gospodarce powinno pełnić państwo. Więcej państwa w gospodarce czy mniej? To pytanie jest w gruncie rzeczy nieistotne. Problem nie dotyczy bowiem ilości, lecz jakości. Państwo nie może sterować procesami gospodarczymi, nie powinno jednak także pozostawiać gospodarki samej sobie. Centralne zarządzanie formą – tak. Centralne zarządzanie treścią – nie. Rozróżnienie między formą a procesem gospodarczym jest kwestią o podstawowym znaczeniu. Tylko w ten sposób można stworzyć system, w którym wszyscy obywatele (...) będą mogli wpływać na gospodarkę. Musi się on opierać na swobodnej konkurencji, ale to państwo powinno wyznaczać reguły funkcjonowania wolnego rynku, a nie jego uczestnicy – przypomina artykuł Euckena Magierowski.

Ten sposób patrzenia na państwo legł u podstaw budowy społecznej gospodarki rynkowej. Do jej stworzenia przyczynili się również Niemiec Alfred Müller-Armack oraz Ludwig Erhard. Müller-Armack jako pierwszy użył zwrotu „społeczna gospodarka rynkowa” . W swojej książce „Wirtschaftsordnung und Wirtschaftspolitik" („Porządek gospodarczy i polityka gospodarcza") zwięźle wyłożył jej cele: „Swobodna inicjatywa w połączeniu z postępem ekonomicznym powinny przyczyniać się także do postępu społecznego – przypomina Magierowski.

Eucken, Müller-Armack oraz Ludwig Erhard, legendarny minister, uznawany za ojca cudu gospodarczego RFN w latach 50., podzielali tę samą wizję roli państwa w gospodarce. Jest nią przesiąknięta także dzisiejsza polityczna elita Niemiec, która chciałaby, aby „soziale Marktwirtschaft" stała się wzorem dla całej Europy – jak głosi tytuł pewnej książki, wydanej w 1994 roku przez trzech nadreńskich ekonomistów – wskazuje publicysta.

Przesiąknięta zdaje się nią również obecna kanclerz Angela Merkel. Już w 2001 roku w Berlinie wzywała „do wprowadzenia niemieckiego modelu na całym kontynencie”. Nie po to jednak, by 50-letni mieszkaniec Aten mógł się cieszyć wysoką emeryturą, madrycki bezrobotny dostawał godziwy zasiłek, a rzymski przedsiębiorca korzystał ze 120 ulg podatkowych. Nie, społeczna gospodarka rynkowa w Europie to bezwzględny, prawny „Ordnung" dla wszystkich. Do tego celu zmierza obecnie Angela Merkel – już jako kanclerz. I zbliża się doń wielkimi krokami – uważa autor artykułu.

Magierowski wskazuje, że Niemcy od lat realizują systematycznie pewien plan związany z wychodzeniem z kryzysu. Stabilność cen i ścisłe ramy prawne mają być jedynym sposobem na wyjście z obecnego kryzysu i uniknięcie następnych. Stąd nieprzejednana postawa Angeli Merkel czy jej ministra finansów Wolfganga Schäuble w sprawie polityki EBC oraz euroobligacji. Niemcy z narastającą złością patrzyli na działania Jeana-Claude'a Tricheta, gdy ten zaczął intensywnie skupować papiery dłużne Grecji, Hiszpanii, Portugalii i Włoch. Naruszył bowiem jeden z kluczowych dogmatów ordoliberalizmu: odpowiedzialność za czyny (był to powód, dla którego Jürgen Stark we wrześniu ubiegłego roku ogłosił swoją dymisję) – pisze dziennikarz.

Zdaniem publicysty kolejnym kanclerzom wydawało się, że będą w stanie narzucić krajom południa Europy wymogi, które upodobnią ich kraje do Niemiec. Liczyli, że „uda się stworzyć już nie Stany Zjednoczone Europy, ale wręcz Republikę Federalną Europy (tej nazwy użył w jednym z wywiadów brytyjski historyk Niall Ferguson)”. Magierowski zaznacza, że jeśli się to uda „jedynym obowiązującym modelem rozwoju będzie społeczna gospodarka rynkowa, a nad przestrzeganiem jej zasad czuwać będą specjalni komisarze”.

Niemcy nadal z godnym podziwu uporem budują „globalny pakt fiskalny", mimo że ich pomysły znajdują coraz większą rzeszę krytyków. Angela Merkel liczy na to, że jeśli świat przyjmie reguły wymyślone przez Waltera Euckena, prędzej czy później wszyscy trafimy do krainy wiecznej szczęśliwości – kwituje publicysta.

saż
[fot. Stefczyk.info]

Warto poczytać

  1. 1270afganistan 21.01.2018

    Afganistan: w ataku na hotel zginęło 18 osób, w tym 14 obcokrajowców

    Co najmniej 14 cudzoziemców i czterech Afgańczyków zginęło w ataku na hotel Intercontinental w stolicy Afganistanu Kabulu - poinformowało w niedzielę MSW tego kraju

  2. Statuawolnosci 21.01.2018

    Symbol USA zamknięty. Wszystko przez... brak rządu

    Statua Wolności, stojąca od 1886 r. na wyspie Liberty Island i dawne centrum przyjmowania emigrantów z Europy na wyspie Ellis to pierwsze ofiary nieuchwalenia przez Kongres prowizorium budżetowego, które spowodowało zawieszenie działalności rządu USA

  3. isis20012018 20.01.2018

    Kolejny film ISIS. Państwo Islamskie zdradza cele następnych ataków… w hollywoodzkich produkcjach

    Jeśli wierzyć scenom pokazanym na krótkim materiale wideo, kolejnymi celami terrorystów staną się Waszyngton i Londyn.

  4. 1270euroflag 20.01.2018

    Niemiecki eurodeputowany krytykuje traktowanie Polski w UE

    Współprzewodniczący Europejskiej Partii Zielonych, niemiecki polityk Reinhard Buetikofer przestrzegł przed "wykluczaniem Polski" w UE. Nieprawidłowości dotyczące państwa prawa występują także w innych krajach, w tym w Niemczech - powiedział agencji dpa.

  5. 1270kurdowie 20.01.2018

    Turcy bombardują Kurdów

    Premier Turcji Binali Yildirim poinformował w sobotę, że tureckie lotnictwo rozpoczęło atakowanie kurdyjskiej enklawy Afrin w prowincji Aleppo na północnym zachodzie Syrii.

  6. trump20012018 20.01.2018

    Afera gorsza od Watergate? Już wkrótce

    Członkowie amerykańskiej Izby Reprezentantów dostali kopie notatki, która potwierdza nadużycia FBI i Departamentu Sprawiedliwości w związku z inwigilacją kampanii Trumpa.

  7. VerhofstadtWIKI 19.01.2018

    Szokująca decyzja PE! Verhofstadt nie odpowie za "60-tysięczny marsz faszystów"

    Szef PE Antonio Tajani odpowiedział na list europosłów Zdzisława Krasnodębskiego i Marka Jurka ws. słów lidera liberałów Guya Verhofstadta o Marszu Niepodległości. Zdaniem Tajaniego szef PE musi szanować wolność wypowiedzi posłów, jeśli nie naruszają regulaminu

  8. vaccine18012018 19.01.2018

    Na Ukrainie ponad 1200 przypadków odry od początku roku. To już epidemia?

    - Od początku bieżącego roku na Ukrainie zarejestrowano 1285 przypadków zachorowania na odrę u dzieci i dorosłych - poinformowała w swym wystąpieniu w ukraińskim parlamencie pełniąca obowiązki ministra zdrowia Uljana Suprun.

CS151fotMINI

Czas Stefczyka 151/2018

PDF (5,47 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook