Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

Dziennikarze z mniejszym zaufaniem

10.12.2012

Spada prestiż zawodowy dziennikarzy. Według badań CBOS, coraz mniej osób uważa, że dążą oni do ujawnienia prawdy. Przybyło natomiast przeświadczenie o szukaniu przez dziennikarzy sensacji za wszelką cenę.

W ciągu ostatnich 10 lat  znacznie wzrosło przekonanie respondentów CBOS o stronniczości dziennikarzy (z 34 do 46 proc.) oraz ich nieobiektywności (z 42 do 50 proc.). Znacząco zmalał też odsetek przekonanych o ich uczciwości (z 62 do 52 proc.) oraz wiarygodności (z 59 do 48 proc.). Ubyło respondentów uważających, że dziennikarze dążą do ujawnienia prawdy (z 37 do 28 proc.), a przybyło przekonanych, że szukają sensacji za wszelką cenę (z 49 do 58 proc.).

CBOS poprosił też ankietowanych, by na siedmiostopniowej skali określili swoje zaufanie do polskich dziennikarzy. Średnia wartość na tak skonstruowanej skali wynosi "4" i mniej więcej na tym poziomie lokuje się obecnie zaufanie do przedstawicieli tego zawodu (4,02). Jest ono znacząco niższe niż w latach 2003 (4,67) i 2006 (4,87).

Wśród najważniejszych cech, które powinny charakteryzować dziennikarza, respondenci najczęściej wskazali na bezstronność i obiektywizm (59 proc.). Kolejne były: dobra znajomość omawianych spraw (36 proc.) oraz poczucie odpowiedzialności za słowo (30 proc.). Nieco rzadziej wymieniane było nieuleganie naciskom, sugestiom i próbom przekupstwa (27 proc.), szacunek dla innych ludzi i ich prywatności (27 proc.) oraz odwaga w podejmowaniu trudnych i ryzykownych tematów (25 proc.). Mniej więcej co piąty ankietowany wskazał na dociekliwość i wytrwałość w zdobywaniu informacji (21 proc.), takt i uprzejmość (19 proc.), opanowanie i nieuleganie emocjom (18 proc.) oraz umiejętność jasnego i poprawnego formułowania myśli (16 proc.).

W porównaniu z wynikami sprzed dziesięciu lat na znaczeniu straciło nieuleganie naciskom, sugestiom i próbom przekupstwa (odsetek wskazań zmalał z 36 do 27 proc.) oraz poczucie odpowiedzialności za słowo (z 38 do 30 proc.). Znaczenie i częstość wskazywania pozostałych cech nie uległa większym zmianom.

CBOS zapytał też Polaków, jak postrzegają dziennikarzy pod względem wybranych cech. Z deklaracji badanych wynika, że najmocniejszą cechą przedstawicieli tego zawodu jest dociekliwość - tę cechę u większości dziennikarzy dostrzega dwie trzecie badanych (66 proc.). Przeciwnego zdania jest co piąty (19 proc.) i twierdzi, że jedynie ślizgają się po powierzchni problemu.

Dziennikarze są też pozytywnie oceniani w zakresie przygotowania do poruszanych tematów - w tym przypadku opinie korzystne zdecydowanie przeważają nad negatywnymi (57 proc. wobec 23 proc.). Mniej więcej co drugi ankietowany jest zdania, że dziennikarze są uczciwi (52 proc.) i wiarygodni (48 proc.), natomiast mniej więcej co czwarty zarzuca im brak uczciwości (23 proc.) oraz brak wiarygodności (27 proc.).

Bezstronność i obiektywizm - najbardziej pożądane, zdaniem badanych, cechy dziennikarzy - nie są oceniane najlepiej. Prawie połowa Polaków (46 proc.) uważa, że dziennikarze są stronniczy i kierują się swoimi sympatiami politycznymi (50 proc.). Jedynie co trzeci sądzi, że są bezstronni (34 proc.), obiektywni i nie wyjawiają swoich preferencji politycznych (34 proc.).

Ponad połowa (52 proc.) Polaków uważa, że praca dziennikarza jest taką samą, jak każda inna. Zdanie, że wykonywanie tego zawodu wiąże się z pełnieniem pewnego rodzaju służby społecznej, podziela 43 proc. ankietowanych.

Na poglądy w tej sprawie wpływa wykształcenie badanych - im jest ono wyższe, tym częściej pracę dziennikarza traktują oni jako służbę społeczną. Wśród absolwentów wyższych uczelni opinia ta przeważa (56 proc.) nad przekonaniem, że jest to taki sam sposób na zarabianie pieniędzy jak każdy inny (44 proc.).

Traktowaniu pracy dziennikarskiej w kategoriach misji i posłannictwa społecznego sprzyja też czytanie gazet codziennych. CBOS zauważa, że także badani czerpiący informacje o kraju i świecie przede wszystkim z internetu - którzy, jak można przypuszczać, częściej są odbiorcami dziennikarstwa obywatelskiego - bardziej skłonni są postrzegać dziennikarstwo jako służbę społeczną.

Na pytanie, kto w większym stopniu dba o interes społeczny - dziennikarze czy politycy, większość ankietowanych (52 proc.) odpowiedziała, że ani jedni, ani drudzy. Mniej więcej co trzeci badany (35 proc.) większą dbałość o interes społeczny przypisuje dziennikarzom, zaś politykom - zaledwie co dwudziesty (5 proc.).

Badanie CBOS przeprowadził w dniach 4-10 października br. na liczącej 1007 osób reprezentatywnej próbie losowej dorosłych mieszkańców Polski. 

PAP/JKUB

[fot. PAP/Rafał Guz]
Słowa kluczowe:

CBOS

,

ankieta

,

badanie

,

dziennikarze

,

zawody

Warto poczytać

  1. mid-epa05873313 28.03.2017

    FAO: 30 mln niedożywionych w Afryce Płn.

    W latach 2014-15 na Bliskim Wschodzie i Afryce Północnej niedożywienie objęło 9,5 proc.

  2. wnio5000 27.03.2017

    CBOS: 52 proc. Polaków za polityką prorodzinną państwa

    Jak podkreśla CBOS postrzeganie polityki państwa wobec rodziny zależy głównie od poglądów politycznych.

  3. pregnant-775036960720 26.03.2017

    Większość środków z 500+ wydano na bieżące potrzeby

    Większość otrzymanych środków beneficjenci programu wydali na bieżące potrzeby - oceniła prof. Monika Marcinkowska z Instytutu Finansów Uniwersytetu Łódzkiego.

  4. ataki-stefek 25.03.2017

    Większość polskich firm obawia się cyberataków

    64 proc. polskich firm produkcyjnych obawia się cyberataków na systemy przemysłowe, których skutkiem może być np. wstrzymanie produkcji - wynika z najnowszego raportu PwC.

  5. brexit-stefczyk 24.03.2017

    UE zaniepokojona pozornym wzbogaceniem regionów po Brexicie

    "Jeżeli państwa członkowskie będą chciały utrzymać taki sam poziom finansowania, czyli 1 proc. dochodu narodowego brutto, to pieniędzy będzie mniej o 13 proc."

  6. board-16666441280 23.03.2017

    MEN: Samorządy przygotowane do reformy szkoły

    Podjęto blisko 98 proc. uchwał dostosowujących sieć szkół do nowego ustroju szkolnego.

  7. las1 21.03.2017

    GUS: Coraz więcej lasów w Polsce!

    Lasy w Polsce rosną na ponad 9 mln ha, czyli zajmują 31 proc. powierzchni kraju.

  8. 26911782094ea08d9aa62o 20.03.2017

    Awans Polski w rankingu najszczęśliwszych państw

    Polska w rankingu uplasowała się na 46. miejscu. W tegorocznym zestawieniu nasz kraj wyprzedził m.in.: Włochy, Japonię czy Portugalię.

CS141fotMINI

Czas Stefczyka 141/2017

PDF (4,89 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook