Jedynie prawda jest ciekawa

Uczelnie pod lupą NIK

23.11.2011

Rektorzy większości szkół wyższych nie mają wiedzy, czy prawidłowo wykorzystują dotacje na kształcenie studentów stacjonarnych i niestacjonarnych, gdyż nie prowadzą odpowiedniej ewidencji księgowej - wynika z raportu Najwyższej Izby Kontroli.

Według NIK, brak odrębnych ewidencji rodzi przypuszczenie, że dotacje przeznaczone na studia dzienne mogą być wykorzystywane do "wspierania" studiów płatnych. Niskie czesne na studiach płatnych sprzyja pozyskiwaniu większej liczby studentów.

NIK skontrolowała 38 szkół wyższych, w tym 27 publicznych (na 95 nadzorowanych przez MNiSW, czyli 28 proc.) i 11 niepublicznych (na 335 działających, czyli 3 proc.), a także Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Kontrola objęła lata: 2008, 2009 i pierwsze półrocze 2010 r.

Z kontroli wynika, że większość ze skontrolowanych uczelni publicznych (74 proc.) nie prowadzi odrębnej ewidencji księgowej kosztów związanych ze studiami dziennymi oraz zaocznymi.

W efekcie rektorzy nie mają wiedzy, czy prawidłowo wykorzystują i rozliczają dotacje budżetowe, które mogą być przeznaczone wyłącznie na pokrycie kosztów kształcenia studentów i doktorantów dziennych. Nie wiedzą też, czy opłaty za studia zaoczne faktycznie pokrywają ich koszty (uwzględniając w tym koszt amortyzacji i remontów) i czy nie są zbyt niskie lub zbyt wysokie, na co nie zezwalają przepisy prawa - zauważa NIK.

W raporcie podkreślono, że nieprawidłowości były również w tych szkołach, które prowadzą taką ewidencję. Na trzech uczelniach (Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Legnicy, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku oraz Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie) studenci zaoczni płacili więcej niż rzeczywiście kosztowały wybrane przez nich studia. Różnice te kształtowały się od 847 tys. zł (PWSZ Legnica 2008 r.) do prawie 4 mln zł (UWM Olsztyn w 2008 r.). Na czterech innych uczelniach czesne za studia niestacjonarne z kolei nie pokrywało ponoszonych przez szkoły kosztów (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie oraz Państwowe Wyższe Szkoły Zawodowe w Chełmie, Płocku i Skierniewicach).

Jak podała NIK, na kilku uczelniach kontrolerzy natrafili na znaczne dysproporcje między kosztami kształcenia na studiach dziennych a opłatami za studia zaoczne, np. na Uniwersytecie Przyrodniczym w Lublinie opłaty za studia niestacjonarne były kilkakrotnie niższe od przeciętnego kosztu kształcenia dziennego. W Szkole Głównej Handlowej koszt studiów niestacjonarnych w 2008 r. stanowił zaledwie 47,8 proc. kosztów kształcenia na studiach stacjonarnych, a w roku 2009 r. - 56,3 proc.

Kontrolerzy zwrócili uwagę rektorów na kwestię wypłat stypendiów. Jedna trzecia skontrolowanych uczelni publicznych i aż dwie trzecie niepublicznych nie zapewniało studentom terminowych wypłat stypendiów socjalnych, które powinny trafiać do nich co miesiąc. Tymczasem stwierdzone opóźnienia wynosiły nawet kilka miesięcy.

NIK zwraca także uwagę na brak właściwego nadzoru ze strony Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Powinno ono skuteczniej pilnować, by dotacje - przekazywane na zadania związane z kształceniem studentów i doktorantów stacjonarnych, utrzymanie kadr naukowych i uczelni -wykorzystywane były zgodnie z przeznaczeniem.

Pomimo stwierdzenia istotnych nieprawidłowości, skontrolowaną działalność ministerstwa nauki oraz uczelni publicznych i niepublicznych NIK ocenił pozytywnie.

Jak tłumaczy PAP rzecznik Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego Bartosz Loba, niewłaściwe wykorzystanie środków publicznych przez uczelnie mogło być spowodowane niedoskonałością prawa. Podkreślił, że przed 1 października, kiedy w życie weszła nowelizacja ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, przepisy regulujące zarządzanie funduszami przez uczelnie nie były precyzyjne.

Wprowadzone w reformie zmiany pomogą rozwiązać problem. Obowiązek oddzielnej ewidencji środków publicznych i dochodów własnych będzie istotny w nadzorze ministerstwa nad wydatkowaniem dotacji z budżetu, która kierowana jest nie tylko na studia stacjonarne, ale także na kształcenie kadr i utrzymanie uczelni, w tym remonty. Uczelnie zyskują narzędzie właściwego gospodarowania środkami budżetowymi, integralne z nowym wdrażanym obecnie systemem sprawozdawczości - powiedział Loba.

PAP

[fot. Sxc.hu]

Warto poczytać

  1. GryglasNSZ 20.09.2017

    Nowoczesna udzieliła nagany posłowi za oddanie szacunku żołnierzom Polskiego Podziemia. "To sprzeczne z ideami i programem naszej partii"

    Posłowi Zbigniewowi Gryglasowi udzielono nagany za „zajmowanie postaw sprzecznych z programem i ideami Nowoczesnej, w szczególności takich, które mogą być odbierane za przejaw przyzwalania na zachowania nacjonalistyczne i ksenofobiczne”

  2. Blaszczak20092017 20.09.2017

    Błaszczak: nie ma przyzwolenia na nadużycia, szczególnie w policji

    Nie ma przyzwolenia na jakiekolwiek nadużycia, szczególnie w policji; liczę, że sprawa zostanie wyjaśniona - powiedział szef MSWiA Mariusz Błaszczak, pytany o dwoje policjantów z Zabrza, którzy targnęli się na życie po tym, jak sąd zdecydował o ich aresztowaniu.

  3. Meksyk200920171 20.09.2017

    Polska pomoże poszkodowanym w Meksyku. Jest deklaracja MSWiA

    Szef MSWiA Mariusz Błaszczak podkreślił, że polscy ratownicy są gotowi nieść pomoc w takich sytuacjach jak trzęsienie ziemi w Meksyku. Zgłosiliśmy gotowość, czekamy na wnioski ze strony meksykańskiej - powiedział w środę minister, pytany o ewentualną pomoc dla tego kraju.

  4. Sejm2107 20.09.2017

    Klub PiS powiększył się o 2 posłanki

    Na polskiej scenie politycznej powstaje nowe ugrupowanie - Partia Republikańska, która ma współtworzyć Zjednoczoną Prawicę - poinformowali w środę działacze ruchu republikanów. Dwie posłanki sejmowego koła Republikanie - Anna Siarkowska i Małgorzata Janowska dołączą do klubu PiS.

  5. agora19092017 20.09.2017

    Agora zaciąga kredyt i zastawia siedzibę przy Czerskiej

    Spółka wydająca m. in. „Gazetę Wyborczą” poinformowała w specjalnym komunikacie o ustanowieniu hipoteki na należącym do Agory biurowcu przy ulicy Czerskiej 8/10

CS147fotMINI

Czas Stefczyka 147/2017

PDF (5,87 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook