Jedynie prawda jest ciekawa


Rzecznik pisze do Trybunału

04.01.2012

Rzecznik Praw Obywatelskich zaskarżył do Trybunału Konstytucyjnego przepis procedury karnej, który pozwala na to, aby w rozmowie zatrzymanego z adwokatem uczestniczył przedstawiciel organów ścigania. Zaskarżony przepis przewiduje, że zatrzymanemu na jego żądanie należy niezwłocznie umożliwić nawiązanie w dostępnej formie kontaktu z adwokatem, a także bezpośrednią z nim rozmowę. Rzecznikowi chodzi o tę część kodeksowego zapisu, który mówi, że zatrzymujący może zastrzec, iż będzie przy rozmowie obecny.

Od lat toczą się spory prawne na temat sytuacji procesowej osoby zatrzymanej. Co prawda z jednej strony organa ścigania mają 48 godzin na przedstawienie jej zarzutów i ewentualny wniosek do sądu o aresztowanie, ale z drugiej strony orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazuje, że już zatrzymanemu - nawet jeszcze zanim usłyszy zarzuty - przysługuje prawo do obrony rozumiane m.in. jako kontakt z adwokatem.

Z przepisów wynika też, że jeśli zatrzymany byłby przesłuchany jako świadek, a potem - po usłyszeniu zarzutów - stałby się podejrzanym, protokoły jego przesłuchań jako świadka muszą trafić do kosza, bo są objęte tzw. zakazem dowodowym. Podobny zakaz dotyczy możliwości przesłuchiwania adwokatów na okoliczność tematów związanych z byciem obrońcą.

Problem jest powszechnie znany w środowisku adwokackim. - Właściwie nie przychodzi mi do głowy przypadek, w którym policja pozwoliłaby mi jako adwokatowi na nieskrępowany kontakt z osobą zatrzymaną - zanim jeszcze zostaną jej postawione zarzuty - powiedział PAP znany stołeczny adwokat Krzysztof Stępiński. Inny, proszący o zachowanie anonimowości, adwokat uważa, że obecność kogoś z zatrzymujących przy rozmowie zatrzymanego z adwokatem ma na celu obejście zakazów dowodowych i gwarantuje organom ścigania wiedzę operacyjną o sprawie.

Jak czytamy w skardze skierowanej do Trybunału pod koniec grudnia przez zastępcę RPO Stanisława Trociuka, wprawdzie kodeks co do zasady zapewnia konstytucyjne gwarancje prawa do obrony, ale budzi wątpliwości to, że zatrzymujący może zastrzec, iż będzie obecny w trakcie rozmowy osoby zatrzymanej z adwokatem.

- Wątpliwości wywołuje nie tyle sama możliwość złożenia takiego zastrzeżenia i w konsekwencji obecność zatrzymującego podczas bezpośredniej rozmowy adwokata z zatrzymanym, lecz to, że ustawa nie określa sytuacji, w których może dojść do owej kontrolowanej rozmowy - uważa Trociuk.

Według Rzecznika naruszeniem konstytucyjnych gwarancji prawa do obrony oraz zasady proporcjonalnego (czyli adekwatnego do potrzeb i nie posuwającego się za daleko) ograniczania praw i wolności jest całkowita swoboda w decydowaniu o tym, kiedy rozmowa zatrzymanego z adwokatem będzie kontrolowana przez obecność kogoś z zatrzymujących, a kiedy nie.

"Swoboda ta i sposób jej wykorzystania nie podlega jakiejkolwiek zewnętrznej weryfikacji. (...) W konsekwencji nie chroni jednostki przed arbitralnością władzy" - konkluduje RPO w piśmie do TK.

PAP
[fot. sxc.hu]

Warto poczytać

  1. 1270policjaprow 24.04.2018

    Policyjna prowokacja - przechodnie pomagali pijanym kierowcom

    Dwie na cztery osoby zdecydowały się pomóc pijanemu kierowcy wyjechać z parkingu podczas policyjnej prowokacji, przeprowadzonej we wtorek w Katowicach. W jednym przypadku reakcja była bierna, a tylko w jednym - prawidłowa.

  2. 1270popieluszko50 24.04.2018

    Prezydent wręczył bratu bł. ks. Popiełuszki i jego żonie medal za 50 lat pożycia małżeńskiego

    Brat błogosławionego ks. Jerzego Popiełuszki, Józef i jego żona Alfreda, odebrali we wtorek w Pałacu Prezydenckim z rąk prezydenta Andrzeja Dudy i pierwszej damy Agaty Kornhauser-Dudy medale za długoletnie pożycie małżeńskie.

  3. 1270rafalskaaaa 24.04.2018

    Podpisano porozumienie ws. wsparcia osób niepełnosprawnych

    To sukces środowisk osób niepełnosprawnych; widzę tu dobrą wolę, że rząd chce spełnić niektóre postulaty - oceniła podpisanie porozumienia rządu i części środowisk osób niepełnosprawnych Ewa Krawczyk z Fundacji Pomóż Innym.

  4. Chrzanowskawiki 24.04.2018

    Polska będzie miała kolejną błogosławioną. Była współpracowniczką Karola Wojtyły

    W sobotę w Krakowie-Łagiewnikach odbędzie się beatyfikacja Hanny Chrzanowskiej. To postać, która wspaniale wpisuje się w obchody stulecia odzyskania niepodległości i czterdziestolecia wyboru kard. Karola Wojtyły na papieża - podkreśla metropolita krakowski abp Marek Jędraszewski

  5. Lichocka22042018 24.04.2018

    Lichocka o Terlikowskim: Pajac zupełny

    - Zachował się jak hałaśliwy pajac w tej sprawie i nie będę wobec niego używać taryfy ulgowej po tym co napisał - tak posłanka PiS skomentowała słowa Terlikowskiego na temat jej wypowiedzi dotyczącej aborcji

  6. sejm22042018 24.04.2018

    Masażyści wejdą do Sejmu

    Do dyspozycji protestujących osób niepełnosprawnych na czas wizyty masażystów w Sejmie zostanie udostępniony pokój dziennikarski na pierwszym piętrze, nieopodal miejsca protestu - poinformował dyrektor Centrum Informacyjnego Sejmu Andrzej Grzegrzółka

  7. RafalskaFlickr 24.04.2018

    PO chce dymisji Rafalskiej. Za 500+, leki dla seniorów, czy spadek bezrobocia?

    Absolutnie powinno dojść do dymisji minister Elżbiety Rafalskiej, to byłby gest rządu, który przyznałby się, że przez 2,5 roku sprawę opiekunów niepełnosprawnych zostawił nierozwiązaną - ocenił szef klubu PO Sławomir Neumann. Będziemy rozmawiać o wniosku ws. wotum nieufności dla Rafalskiej - dodał

  8. HGWPOFlickr 24.04.2018

    Kolejne zatrzymania w sprawie afery reprywatyzacyjnej. A HGW przez lata nie widziała problemu

    Przez lata władze Warszawy udawały że nic się nie dzieje. Tymczasem na polecenie prokuratora policja zatrzymała we wtorek rano dwie osoby w związku z nieprawidłowościami przy reprywatyzacji nieruchomości przy ul. Skaryszewskiej 11 w Warszawie

CS154fotoMINI

Czas Stefczyka 154/2018

PDF (7,35 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook