Jedynie prawda jest ciekawa

Prezydent złożył wieniec przed pomnikiem górników z Wujka

13.12.2015

Prezydent upamiętnił górników katowickiej kopalni Wujek.

W 34. rocznicę wprowadzenia stanu wojennego prezydent Andrzej Duda złożył w niedzielę kwiaty przed pomnikiem poległych górników katowickiej kopalni Wujek.

Potem przez ponad 20 minut prezydent zwiedzał mieszczące się w pobliżu pomnika Muzeum Izbę Pamięci Kopalni Wujek - prowadzone od 2011 r. przez Śląskie Centrum Wolności i Solidarności (wspólną instytucję kultury samorządów woj. śląskiego i Katowic). Po drodze witał się z nielicznymi zebranymi mieszkańcami.

Andrzej Duda nie rozmawiał z dziennikarzami. Relacjonując jego odwiedziny w Muzeum Izbie Pamięci Kopalni Wujek prezydent Katowic Marcin Krupa mówił, że wizyta prezydenta "była takim powrotem do przeszłości, do tragicznych dni, chwil przy i na terenie kopalni Wujek".

"Pan prezydent został oprowadzony przez pracowników muzeum, pytał o wiele szczegółów związanych z tamtymi czasami i obecnym funkcjonowaniem izby pamięci. Wie m.in. o różnych problemach; na pewno wspólnie będziemy działali, żeby pamięć o górnikach z Wujka nigdy nie była zapomniana" - powiedział prezydent Katowic.

Wojewoda śląski Jarosław Wieczorek zapewnił, że podczas niedzielnej wizyty prezydenta w Katowicach nie były poruszane bieżące tematy, np. związane z problemami górnictwa.

Nocą z 12 na 13 grudnia 1981 r. wprowadzono w Polsce stan wojenny. Mieszkańcom ograniczono podstawowe prawa obywatelskie. W jego wyniku śmierć poniosło ok. 100 osób, aresztowano lub internowano łącznie ponad 10 tys. Stan wojenny został zawieszony 31 grudnia 1982 r., a 22 lipca 1983 r. - odwołany

Górnicy z Wujka zastrajkowali 13 grudnia 1981 r., domagając się uwolnienia przewodniczącego kopalnianej Solidarności Jana Ludwiczaka. Potem zażądali też m.in. zniesienia stanu wojennego i zwolnienia wszystkich internowanych. 16 grudnia milicja i wojsko otoczyły kopalnię. W czasie szturmowania zakładu padły strzały. Na miejscu zginęło sześciu górników, trzej inni zmarli później wskutek odniesionych ran.

W wyniku pacyfikacji kopalni życie stracili: Józef Czekalski, Krzysztof Giza, Joachim Gnida, Ryszard Gzik, Bogusław Kopczak, Andrzej Pełka, Jan Stawisiński, Zbigniew Wilk i Zenon Zając. Ponad 20 górników zostało rannych.

Prawomocny wyrok, skazujący byłych milicjantów z plutonu specjalnego ZOMO za strzelanie do górników na karę od 3,5 do 6 lat więzienia, zapadł dopiero po blisko 15 latach rozpatrywania tej sprawy, w czerwcu 2008 r. Później orzeczenie to ostatecznie utrzymał Sąd Najwyższy.

Liczący ponad trzydzieści metrów pomnik-krzyż upamiętniający górników poległych podczas pacyfikacji kopalni Wujek powstał według projektu Aliny Borowczyk-Grzybowskiej i Andrzeja Grzybowskiego. Budowa rozpoczęła się w czerwcu 1991 r.; 15 grudnia, na dzień przed dziesiątą rocznicą tragicznych wydarzeń, pomnik poświęcił nuncjusz Stolicy Apostolskiej abp Józef Kowalczyk. Odsłonięcia dokonał ówczesny prezydent Lech Wałęsa.

Na murze w pobliżu pomnika znajduje się napis "W hołdzie górnikom poległym 16 XII 1981 roku w obronie wolności i Solidarności". Za głównym krzyżem umieszczono dziewięć krzyży-zniczy.

Historia pomnika rozpoczęła się w 1980 r., gdy przy kopalni Wujek pojawił się pierwszy krzyż - na wniosek górników. Po wprowadzeniu stanu wojennego, w styczniu 1982 r. został on zniszczony i wywieziony. Nowy krzyż powstał w kopalnianych warsztatach i umieszczono na nim wizerunek patronki górników św. Barbary. Stał tam do 1991 r, a potem został umieszczony w ramionach obecnego pomnika-krzyża.

lap/PAP

[fot. PAP/Andrzej Grygiel]

Warto poczytać

  1. Caracal352sow-af-mil 14.12.2017

    PiS ostro o poprzedniej władzy: zamierzali kupić śmigłowce stare, drogie i awaryjne

    Nasi poprzednicy zamierzali kupić śmigłowce stare, drogie, całkowicie importowane i - jak się okazuje - awaryjne - powiedział w czwartek w Sejmie poseł PiS Artur Soboń. Posłowie PiS odnieśli się do doniesień medialnych dotyczących francuskich śmigłowców caracal

  2. Strzelecka14122017 14.12.2017

    IPN przeszuka katownię NKWD. Mogą znajdować się tam szczątki pomordowanych Polaków

    IPN, który przejął siedzibę dawnej katowni NKWD i UB na Pradze w Warszawie, podejmie na jej terenie poszukiwania szczątków ofiar zbrodni komunistycznych. To teren budynku przy ul. Strzeleckiej 8, w którego piwnicach mordowano żołnierzy podziemia niepodległościowego

  3. Gowin13102017 14.12.2017

    Gowin: decyzja KRRiT nie ułatwia misji rządu premiera Morawieckiego

    Rząd nie miał wpływu na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji o nałożeniu kary na stację TVN, jednak decyzja ta na pewno nie ułatwia misji rządu premiera Mateusza Morawieckiego - ocenił w rozmowie z PAP wicepremier Jarosław Gowin.

  4. 1270500plis 14.12.2017

    Rafalska apeluje do samorządów o wypłatę "500 plus" przed świętami

    Minister rodziny, pracy i polityki społecznej zaapelowała do wójtów, burmistrzów i prezydentów miast o wypłatę świadczenia z programu "Rodzina 500 plus" jeszcze przed Bożym Nagrodzeniem. Pozwoli to wielu rodzinom przygotować się do zbliżających się świąt - argumentowała Rafalska.

  5. uchodzcy08122017 14.12.2017

    Kolejne państwa wspierają polską wizję pomocy uchodźcom. "Coraz większe zrozumienie"

    Cieszę się, że nasze podejście w sprawie uchodźców znajduje coraz większe zrozumienie w Unii Europejskiej - powiedział w czwartek premier Mateusz Morawiecki w Brukseli, dokąd przybył na szczyt UE. Migracja będzie jednym z tematów tego spotkania

CS150MINIfot

Czas Stefczyka 150/2017

PDF (4,60 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook