Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

NSA: Prezydent nie jest królem

01.03.2012

Ostatecznie zakończyła się sądowa batalia o udostępnianie ekspertyz pisanych dla prezydenta. Głowa państwa przegrała batalię, choć wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego pozostawia pewne niedomówienia.

Wszystko zaczęło się od podpisania przez Bronisława Komorowskiego znowelizowanej ustawy o OFE, zabierającej część naszych pieniędzy funduszom emerytalnym, a przekazując je do ZUS. Prezydent podejmując decyzję powoływał się na opinie prawników sporządzone na zlecenie kancelarii głowy państwa. Prawnik Marek Domagała, fundacja ePaństwo oraz fundacja FOR domagali się ujawnienia ekspertyz.

Kancelaria prezydenta nie chciała tego zrobić, więc sprawa trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ten uznał, że każdy dokument zamówiony przez władzę publiczną w ramach jej kompetencji i za publiczne pieniądze jest dokumentem publicznym i podlega udostępnieniu –przypomina „Gazeta Wyborcza”.

Prezydent złożył jednak kasację do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Przekonywał, że opinie są dokumentami wewnętrznymi, a proces podejmowania decyzji przez głowę państwa jest poufny. Według prawników Bronisława Komorowskiego ekspertyzy i opinie chroni prawo autorskie.

Dziennik cytuje prezydenckiego adwokata, mec. Romana Nowosielskiego. - W tym procesie nie chodzi o dostęp do informacji publicznej, tylko o to, czy prezydent podlega kontroli. Co się stanie, jeśli opinia publiczna dostanie wgląd w te opinie i okaże się, że prezydent postąpił wbrew nim? Będzie prezydenta rozliczać, żądać wyjaśnień. A według konstytucji prezydent się nie tłumaczy. Jego decyzje są swobodne, uznaniowe. Nie wymagają uzasadnienia. Jego władza jest dyskrecjonalna, a konstytucja sytuuje go poza kontrolą.

Odpowiedź sądu była druzgocąca: - Słuchając wywodów pana mecenasa, miałam wrażenie, że pomylono władzę prezydencką z władzą królewską, która pochodziła od Boga i nie podlegała żadnej kontroli. Prawa prezydenta do podejmowania decyzji samodzielnie, uznaniowo, w sposób wolny od nacisków nie należy mylić z brakiem jakiejkolwiek kontroli społecznej nad działalnością prezydenta. To by była dyktatura – mówiła sędzia Irena Kamińska, uzasadniając wyrok.

Według sądu ekspertyz nie chroni też prawo autorskie, bo są one materiałami urzędowymi.  

Wyrok pozostawił jednak pewne niedomówienia. Zdaniem sędzi, prawo dostępu do informacji publicznej bywa nadużywane, co może utrudniać sprawowanie władzy. - Jeżeli ekspertyzy, opinie służą temu, żeby prezydent nabył pewną wiedzę, nie są informacją publiczną, tylko dokumentem wewnętrznym. Natomiast opinia, ekspertyza dotycząca konkretnego projektu ustawy, który jest już w procesie legislacyjnym, został skierowany do Sejmu, jest dokumentem publicznym – mówiła sędzia Kamińska.

Jak dodała, że z odpowiedzi, jakiej Kancelaria Prezydenta udzieliła fundacji ePaństwo, nie wynika, jaki charakter miały zamówione opinie. Kancelaria powinna więc pod tym kątem ocenić… które podlegają udostępnieniu, a które nie.

Tej części wyroku dziwi się Daniel Macyszyn z fundacji ePaństwo: - Niepokojący jest fragment uzasadnienia, w którym sąd mówi o nadużywaniu prawa do informacji publicznej, co może przeszkadzać w rządzeniu. Niepokojący jest też dokonany przez sąd podział na dokumenty wewnętrzne i publiczne. Takiego podziału nie ma w ustawie. Powstaje więc pytanie, wedle jakich kryteriów prezydent ma ocenić, które z opinii nam pokazać, skoro te kryteria są - że tak powiem - w głowie sądu?

Sprawa OFE nie była pierwszą, w której prezydent ukrywał ekspertyzy. Podobna sytuacja miała miejsce przy zwróceniu się prezydenta do Trybunału Konstytucyjnego ws. ustawy o SKOK.

ruk, wyborcza.pl

[fot. PAP / Andrzej Grygiel]

Warto poczytać

  1. mid-17323028-1 23.03.2017

    Szydło: Nie będzie UE bez zasad

    „Czy jesteśmy gotowi, by podejmować odważne decyzje o przyszłości Europy?”

  2. mid-17323015 23.03.2017

    Szef MON odpowiada na zarzuty opozycji

    16 tys. osób zapisało się do Wojsk Obrony Terytorialnej - poinformował w czwartek w Sejmie minister obrony narodowej Antonii Macierewicz. Tłumaczył też, że odejścia wojskowych z armii były w pewniej mierze związane z kwestiami lustracyjnymi.

  3. mid-17321024 23.03.2017

    Premier: Nie ma mowy o rekonstrukcji rządu

    Nie ma w tej chwili absolutnie mowy na temat jakiejkolwiek rekonstrukcji rządu - zadeklarowała w czwartek w TVN24 premier Beata Szydło. Premier dodała również, że czeka na zapowiadany przez PO wniosek o konstruktywne wotum nieufności wobec jej rządu.

  4. mid-17323014 23.03.2017

    Zieliński: W Polsce nie ma zagrożenia terrorystycznego

    - Polska policja jest w kontakcie z brytyjską; ostatnio zwiększamy liczbę oficerów łącznikowych w Wielkiej Brytanii - powiedział wiceszef MSWiA Jarosław Zieliński.

  5. warsaw-8821121280 22.03.2017

    Spotkanie Duda-Macierewicz 31 marca

    "22 marca br. szef BBN minister Paweł Soloch w imieniu Prezydenta RP Andrzeja Dudy zaprosił na spotkanie ministra obrony narodowej Antoniego Macierewicza”.

  6. mid-17322021 22.03.2017

    Była prezes UOKiK przed komisją ds. Amber Gold

    Przykro mi, że klienci Amber Gold zostali poszkodowani, ale nie czuję się winna, bo w oparciu o ówczesną wiedzę i instrumenty, jakimi dysponowaliśmy, zrobiliśmy to, co uważaliśmy, że możemy zrobić - mówiła b. prezes UOKiK Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel w środę przed komisją śledczą.

  7. mid-17321059 22.03.2017

    Prezydent: Ważna rola demokracji lokalnej

    „Decentralizacja państwa, przekazanie części władzy publicznej „w dół”, w ręce samorządowych wspólnot, stanowi jeden z istotniejszych elementów polskich przemian”.

CS141fotMINI

Czas Stefczyka 141/2017

PDF (4,89 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook