Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

Nagrodzeni polskim "Noblem"

06.11.2012

Fundacja na rzecz Nauki Polskiej ogłosiła laureatów swej dorocznej nagrody. Wyróżnienia, popularnie określane mianem "polskich Nobli", zostaną wręczone po raz 21.

Tegorocznymi zwycięzcami są profesorowie Krzysztof Palczewski, Mieczysław Mąkosza, Maciej Wojtkowski i Ewa Wipszycka. Nagrody zostaną im uroczyście wręczone 6 grudnia na Zamku Królewskim w Warszawie. Laureaci otrzymają po 200 tysięcy złotych.

Nagrody FNP - nazywane czasem "polskimi Noblami" - uważa się za najpoważniejsze wyróżnienie naukowe w Polsce. Otrzymują je wybitni uczeni za osiągnięcia, "które przesuwając granice poznania, otwierają nowe perspektywy badawcze, wnoszą wybitny wkład w postęp cywilizacyjny i kulturowy naszego kraju oraz zapewniają mu znaczące miejsce w nauce światowej".

Pierwszy z tegorocznych laureatów - prof. Krzysztof Palczewski z Case Western Reserve University w Cleveland (USA) - otrzymał Nagrodę FNP w obszarze nauk o życiu i o Ziemi. Do jego najważniejszych dokonań należy skrystalizowanie i opisanie struktury białka zwanego rodopsyną oraz odkrycie mechanizmów powodujących degenerację siatkówki oka prowadzącą do utraty wzroku.

Zdaniem prezesa FNP prof. Macieja Żylicza prof. Palczewski powinien znaleźć się w gronie tegorocznych laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie chemii. Otrzymali ją amerykańscy uczeni za badania nad inteligentnymi receptorami na powierzchni komórek. Tymczasem strukturę receptorów – dla komórek oka reagujących na światło - określił również właśnie prof. Palczewski.

"Myślałem, że dostanie Nagrodę Nobla. Otarł się o nią, ale niestety się nie załapał" – powiedział prof. Maciej Żylicz komentując przyznanie Nobla Amerykanom.

Laureatem Nagrody FNP w obszarze nauk chemicznych i o materiałach został prof. Mieczysław Mąkosza z Instytutu Chemii Organicznej PAN. Doceniono go za "opracowanie i wprowadzenie do kanonu chemii organicznej nowej reakcji - Zastępczego Podstawienia Nukleofilowego".

Reakcja ta dotyczy związków aromatycznych, które mają ogromne znaczenie w życiu codziennym. Stosuje się je m.in. w przemyśle farmaceutycznym, środkach ochrony roślin, elektronice. Związki te swoją budową przypominają plaster miodu, złożony z węgla i wodoru, w którego wnętrzu zamknięte są wolne elektrony tworzące tzw. chmurę elektronową.

Głównym osiągnięciem prof. Mąkoszy jest odkrycie i wyjaśnienie szczegółowych cech tej reakcji, takich jak orientacja, zakres i ograniczenia, a także subtelnych szczegółów jej mechanizmu. Dokonanie to w znaczny sposób przyczyniło się do rozwoju chemii organicznej zarówno w sensie intelektualnym, jak i praktycznym.

W obszarze nauk matematyczno-fizycznych i inżynierskich uhonorowano prof. Macieja Wojtkowskiego z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. FNP nagrodziła go za "opracowanie i wprowadzenie do praktyki okulistycznej metody tomografii optycznej z detekcją fourierowską".

Tomografia optyczna pozwala na rekonstruowanie za pomocą światła trójwymiarowej struktury tkanki z rozdzielczością rzędu mikrometrów. Umożliwia ona bezbolesną i prowadzoną na żywo obserwację funkcji i struktur organizmu.

Prof. Ewa Wipszycka z Uniwersytetu Warszawskiego została tegoroczną laureatką Nagrody FNP w obszarze nauk humanistycznych i społecznych za "wszechstronną rekonstrukcję funkcjonowania wspólnot klasztornych w późnoantycznym Egipcie".

Nagrodzona monografia "Mnisi i wspólnoty monastyczne w Egipcie, wieki IV-VIII" podsumowuje trzy dekady badań laureatki nad przestrzenną, wspólnotową i ekonomiczną organizacją klasztorów zlokalizowanych nad Nilem w pierwszych wiekach chrześcijaństwa.

Kandydatów do Nagrody FNP mogą zgłaszać wybitni przedstawiciele nauki zaproszeni imiennie przez Zarząd i Radę Fundacji. Rolę Kapituły konkursu pełni Rada Fundacji, która dokonuje wyboru laureatów na podstawie opinii niezależnych recenzentów i ekspertów oceniających dorobek kandydatów.

Nagrody FNP są przyznawane od 1992 r. Grono laureatów, łącznie tegorocznymi zdobywcami Nagrody, liczy już 76 osób. Są wśród nich tak wybitni profesorowie, jak m.in. Tomasz Dietl, Andrzej Jajszczyk, Wiesław W. Jędrzejczak, Krzysztof Matyjaszewski, Karol Modzelewski, Karol Myśliwiec, Andrzej Paczkowski, Jadwiga Staniszkis, Jan Strelau, Jerzy Szacki, Andrzej Udalski, Aleksander Wolszczan.

PAP/JKUB

[fot. sxc.hu]

Warto poczytać

  1. ksszydlopapbednarczyk 28.05.2017

    Ks. Szydło, syn premier, odprawił Mszę prymicyjną

    Ks. Tymoteusz Szydło, syn premier Beaty Szydło, odprawił w niedzielę prymicyjną mszę św. w kościele Matki Bożej Częstochowskiej w rodzinnym Przecieszynie. W Eucharystii uczestniczyła rodzina wyświęconego dzień wcześniej księdza, w tym szefowa rządu.

  2. pispapdelmanowicz 28.05.2017

    Wyjazdowe posiedzenie klubu PiS

    "Podkarpacie potrzebuje przyśpieszenia" - posłowie PiS na wyjazdowym posiedzeniu klubu w Strachocinie. W przyjętym stanowisku podkreślili m.in. konieczność budowy nowych przejść granicznych ze Słowacją i Ukrainą.

  3. macierewiczzolnierzepapSI 28.05.2017

    Weterani świętują w Giżycku

    Kilkuset żołnierzy i funkcjonariuszy służb mundurowych - uczestników misji zagranicznych - wzięło udział w centralnych obchodach Dnia Weterana Działań poza Granicami Państwa, które odbyły się w niedzielę w Giżycku. Do wieczora trwa tam jeszcze piknik weterana.

  4. mid-17526086 28.05.2017

    Łapiński: prezydent USA odwiedzi Polskę

    Krzysztof Łapiński powiedział, że prezydent Duda podczas szczytu NATO w Brukseli spotkał się z Trumpem i było to „dłuższe spotkanie”.

  5. MKaminski2852017 28.05.2017

    SN zbada pytanie ws. prezydenckich ułaskawień

    Sędziowie SN zbada pytanie prawne dotyczące ułaskawienia przez prezydenta Andrzeja Dudę Mariusza Kamińskiego i innych b. członków szefostwa CBA.

  6. Krzysztof-Lozinski-gfdgdfgfdgdfs 27.05.2017

    Łoziński nowym szefem KOD

    "Dziękuję Mateuszowi za pracę, którą wykonał" - powiedział Łoziński.

  7. Antoni-Macierewicz-gfsdgfdg 27.05.2017

    Macierewicz spotkał się z weteranami

    Szef MON odwiedził uczestników zawodów strzeleckich dla weteranów i poszkodowanych na misjach, które odbyły się na strzelnicy k. Orzysza.

CS143fotMINI

Czas Stefczyka 143/2017

PDF (5,50 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook