Jedynie prawda jest ciekawa

„MEN chce ręcznie sterować szkołami”

25.08.2014

Sposób funkcjonowania szkół uwarunkowany będzie przez bieżącą sytuację polityczną – alarmuje instytut Ordo Iuris odnośnie projektu znowelizowanej ustawy o systemie oświaty przygotowanym przez MEN.

Publikujemy pełen tekst opinii Ordo Iuris:

Projekt nowelizacji ustawy o systemie oświaty przygotowany przez MEN w związku z koniecznością wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego, w którym zakwestionowany został przepis dotyczący zasad organizacji egzaminów, zawiera szereg istotnych zmian, które nie mają żadnego związku z tym wyrokiem.

Najważniejsze z nich poszerzają znacznie kompetencje podległych Ministrowi Edukacji Narodowej organów nadzoru pedagogicznego i ograniczają wpływ samorządów lokalnych na działanie szkół, które prowadzą. Proponowane zmiany budzą poważne wątpliwości w zakresie zgodności z Konstytucją.

MEN chce umożliwić pracownikom kuratoriów oświaty prowadzenie wizytacji w szkołach i przedszkolach bez wcześniejszego powiadomienia ich dyrekcji. Wizytatorzy będą mogli określać termin realizacji przez dyrekcję szkoły zaleceń, które sformułują. Jeśli dyrektor szkoły nie zrealizuje w terminie zaleceń, będzie mógł zostać zwolniony ze skutkiem natychmiastowym. Zgodnie z propozycją MEN wniosek podległych ministrowi urzędników o odwołanie dyrektora będzie wiążący dla samorządu prowadzącego szkołę. Jednocześnie MEN ma uzyskać wyraźne upoważnienie do określenia w drodze rozporządzenia kryteriów nadzoru pedagogicznego.

Jeśli projekt zostanie przyjęty w zaproponowanym kształcie, Minister Edukacji Narodowej uzyska nieznane dotychczas instrumenty pozwalające poddać szkoły drobiazgowej kontroli programowej ograniczając istotnie kompetencje samorządów. Tak szerokie kompetencje przyznane Ministrowi Edukacji mogą zostać wykorzystane do narzucania w szkołach treści, które budzą istotne społeczne kontrowersje i zdecydowany sprzeciw rodziców.

Projekt budzi również poważne zastrzeżenia w świetle konstytucyjnej zasady pomocniczości. Mało wiarygodnie brzmią zapewnienia, jakoby twórcom projektu chodziło o „podnoszenia jakości pracy szkół i placówek”. Jeszcze większe wątpliwości budzą wspomniane rozwiązania w kontekście wolności rodziców do wychowania dzieci zgodnie ze swymi przekonaniami, zagwarantowana w art. 48 ust. 1 Konstytucji. Z tych samych względów projekt narusza międzynarodowe zobowiązania Rzeczpospolitej, wynikające z Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka (art. 26), Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (art. 18 pkt 4) oraz Pierwszego Protokołu do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (art. 2). W przypadku wprowadzenia proponowanych zmian, dotychczasowe uprawnienia rodziców pozwalające im wpływać na pracę szkoły (art. 50-55 obowiązującej ustawy o systemie oświaty) mogą stać się fikcyjne.

Zastrzeżenia budzi także zgodność ustawy z zasadą ochrony zaufania obywatela wobec państwa, zasadą pewności prawa i zasadami przyzwoitej legislacji, które stanowią istotne aspekty zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji). Mamy tu również do czynienia z naruszeniem zasady stabilności systemu edukacji, która wynika z art. 70 Konstytucji oraz zasadami wydawania aktów wykonawczych do ustawy (art. 92 ust. 1 Konstytucji). Upoważnienie MEN do ustalania kryteriów nadzoru pedagogicznego w drodze rozporządzenia oraz znaczne poszerzenie kompetencji Kuratorów Oświaty sprawia, że sposób funkcjonowania szkół uwarunkowany będzie przez bieżącą sytuację polityczną.

Co więcej, zawarta w projekcie propozycja ustalania podstawowych kryteriów nadzoru pedagogicznego w rozporządzeniach ministerialnych stoi w ewidentnej sprzeczności z zasadą stabilności systemu edukacji, której naruszenie stwierdzone przez Trybunał Konstytucyjny jest głównym powodem przyjęcia nowelizacji.

Na propozycję tych daleko idących zmian warto spojrzeć w kontekście wydarzeń z marca br., kiedy to Mazowiecki Kurator Oświaty podjął z inicjatywy MEN, nie mając po temu podstawy prawnej, interwencję w szkołach powiatu wołomińskiego, które przystąpiły do programu "Szkoła Przyjazna Rodzinie". Przyjęcie rozwiązań proponowanych projektem ustawy wyposaży MEN w instrumenty brutalnie niszczące podobne inicjatywy obywatelskie, które afirmują konstytucyjne prawo rodziców do wychowywania ich dzieci zgodnie ze swymi przekonaniami.

[Fot. Profil Joanny Kluzik-Rostkowskiej na Facebooku]

Słowa kluczowe:

oświata

,

MEN

,

dzieci

,

Trybunał Konstytucyjny

Warto poczytać

  1. hejterzy19092017 19.09.2017

    Ujawniono twórców "Soku z buraka". Wiadomo, kto administruje tym profilem!

    To była jedna z najpilniej strzeżonych tajemnic i przedmiot niezliczonych spekulacji. Teraz już wszystko jest jasne. Twórcy zdecydowali jednak się ujawnić.

  2. 1270sar 19.09.2017

    W ćwiczeniach wojskowych na Bałtyku zginął polski żołnierz

    W trakcie ćwiczeń lotników morskich Kormoran-17 na Bałtyku zginął żołnierz. Do tragicznego wypadku doszło w godzinach popołudniowych, w trakcie epizodu ćwiczebnego poszukiwania i ratownictwa, obejmującego współdziałanie śmigłowca z okrętem.

  3. 1270zziobro 19.09.2017

    Rząd przyjął projekt rozszerzenia granic obrony koniecznej

    Rząd przyjął we wtorek projekt rozszerzający granice obrony koniecznej przy odpieraniu napaści na mieszkanie, dom, lokal, czy ogrodzony teren. "Rząd będzie stawał po stronie napadniętych, a nie po stronie napastnika" - oświadczył minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro.

  4. 1270religa 19.09.2017

    Nie żyje pacjent prof. Religi, bohater słynnego zdjęcia

    Zmarł Tadeusz Żytkiewicz, pacjent któremu prof. Zbigniew Religa przeczepił w 1987 r. serce - bohater słynnego zdjęcia opublikowanego na łamach National Geographic - poinformował we wtorek "Poltransplant".

  5. Gowin19092017 19.09.2017

    Gowin przedstawił założenia nowej ustawy o szkolnictwie wyższym

    Poszerzenie autonomii uczelni, ich podział na akademickie i zawodowe, możliwość organizowania egzaminów wstępnych, nowy model kształcenia doktorantów - to niektóre z założeń ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce, przedstawione we wtorek przez szefa resortu nauki Jarosława Gowina.

CS147fotMINI

Czas Stefczyka 147/2017

PDF (5,87 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook