Jedynie prawda jest ciekawa

Krzyż w Sejmie nie narusza dóbr osobistych

14.01.2013

Obecność symbolu religijnego w Sejmie, nie narusza swobody sumienia - orzekł warszawski sąd. Pozew posłów Ruchu Palikota, którzy domagali się, aby sąd nakazał Sejmowi usunięcie krzyża z sali obrad - został oddalony.

Wnioskodawcy zapowiadają apelację. W poniedziałek Sąd Okręgowy w Warszawie uznał, że w całej sprawie w ogóle nie doszło do naruszenia dóbr osobistych siedmiu powodów - jak twierdzili. Wyrok jest nieprawomocny; można się od niego odwołać do Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Posłowie RP mówią też o skardze do Trybunału Konstytucyjnego.

Według autorów pozwu (m.in. przewodniczącego RP Janusza Palikota i Romana Kotlińskiego) ich dobra osobiste jako posłów-ateistów narusza krzyż, wiszący od 1997 r. w sali obrad Sejmu. W związku z takim - ich zdaniem - naruszeniem wolności sumienia i wyznania, żądali od Sejmu zaprzestania ich naruszania przez usunięcie krzyża, czego dotychczas zaniechano. Uważają, że krzyż wpływa na podejmowane w Sejmie decyzje.

Pełnomocnik posłów mec. Anna Kubica mówiła przed sądem, że Sejm manifestuje w ten sposób przychylność wobec religii, a krzyż nie jest "symbolem uniwersalnym ani symbolem narodu polskiego". "To dominacja jednej religii, a demokracja polega na respektowaniu praw mniejszości" - dodała. Podkreślała, że krzyż w 1997 r. powiesili posłowie AWS, a nie istnieje akt rangi ustawowej, który by to sankcjonował. Jeden z powodów, poseł Armand Ryfiński dodał, że ten krzyż to "symbol podległości Polski wobec państwa watykańskiego", a powieszono go w Sejmie bezprawnie.

Reprezentująca Sejm Prokuratoria Generalna wnosiła o oddalenie pozwu. Radca prokuratorii Mikołaj Wild argumentował, że symbol religijny nie narusza dóbr osobistych i nie może być "źródłem krzywdy" (jak np. swastyka), a pozew jest "nadużyciem prawa", bo powodowie sami naruszają dobra innych osób. Według Wilda cały problem ma charakter polityczny, a dobra osobiste nie mogą służyć zmianie przekonań społeczeństwa i narzucania mu wartości wyznawanych przez jednostki. Wild dodał, że tylko TK może kontrolować akt normatywny, jakim jest regulamin Sejmu, a RP chciałby aby zakazywał on eksponowania symboli religijnych na sali obrad.

O oddalenie pozwu wnosiła też trójka tzw. interwenientów ubocznych (to osoba, która ma interes prawny w rozstrzygnięciu danego procesu). Według nich powodom chodzi o "walkę z religią i usunięcie krzyży w całej Polsce". Jedna z interwenientów Wanda Moszczyńska przypomniała, że składając ślubowanie poselskie, Palikot dodał: "Tak mi dopomóż Bóg". Interwenienci dodawali, że sprawą mógłby się ewentualnie zająć Trybunał Konstytucyjny, a nie sąd.

Przed wydaniem wyroku sąd - już na pierwszej rozprawie - oddalił wszystkie wnioski dowodowe powodów, włącznie z ich przesłuchaniem oraz powołaniem biegłego. Sąd oddalił też wniosek strony pozwanej by odrzucić pozew, bez jego merytorycznego badania, wobec "niedopuszczalności drogi sądowej".

Jak mówiła sędzia Alicja Fronczyk w uzasadnieniu wyroku trzyosobowego składu sędziowskiego, sąd uznał postępowanie dowodowe za bezpodstawne, bo stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Dodała, że spór, który usiłuje wywołać RP wokół krzyża, powinien zostać rozstrzygnięty - jak się wyraziła - na "właściwej drodze", a nie jest nią droga procesu cywilnego przed sądem powszechnym.

Według sądu najważniejszą przyczyną takiego wyroku było uznanie, że nie doszło do naruszenia dóbr powodów. Zdaniem sędzi jako ateiści mogli z tytułu obecności krzyża w Sejmie odczuwać "dyskomfort", ale dla naruszenia dóbr osobistych najważniejsze są kryteria obiektywne, czyli społeczna ocena danego czynu.

Dodała, że większość społeczeństwa, reprezentowanego przez partie polityczne w Sejmie, nie uważa, by kwestia krzyża w Sejmie "wymagała jakiegokolwiek rozstrzygnięcia". Według sądu, gdyby było inaczej, to na przestrzeni 16 lat doszedłby do głosu sprzeciw wobec krzyża w Sejmie, a skoro tak nie było, to jest to dowodem, że obiektywnie obecność krzyża nie narusza dóbr osobistych.

Według sądu nieusuwanie krzyża, zawieszonego bez wiedzy Sejmu w 1997 r., nie jest bezprawne, bo ma to "zakotwiczenie w zwyczaju", ukształtowanym przez 16 lat jego obecności w Sejmie. Sędzia dodała, że zwyczaj to element prawa cywilnego, którego sąd nie może zlekceważyć.

"Jeżeli w Sejmie znaczącą większość uzyska ta część społeczeństwa, której powodowie są przedstawicielami, wówczas będzie należało uznać, że obiektywnie rzecz biorąc, krzyż w Sejmie godzi w swobodę sumienia i wyznania" - dodała zarazem sędzia Fronczyk. Dodała, że wtedy niepotrzebna byłaby droga sądowa, bo wystarczyłaby decyzja sejmowej większości.

Na koniec sędzia podkreśliła dysonans między hasłami tolerancji, głoszonymi przez RP np. w kwestii związków partnerskich, a jej brakiem dla obecności krzyża w Sejmie.

Ryfiński powiedział, że uzasadnienie wyroku było "kuriozalne". Jego zdaniem sąd wyszedł z "zupełnie fałszywej" przesłanki, że większość może narzucać swą wolę mniejszości. "Nikt z nas tego krzyża siłą nie ściągnął" - podkreślił. Wild i interwenienci byli usatysfakcjonowani wyrokiem.

Ruch Palikota od początku kadencji Sejmu domagał się zdjęcia krzyża z sali obrad.

ansa/ PAP

[fot. PAP/Leszek Szymański]

Słowa kluczowe:

sejm

,

pozew

,

apelacja

,

krzyż

,

posłowie

Warto poczytać

  1. hejterzy19092017 19.09.2017

    Ujawniono twórców "Soku z buraka". Wiadomo, kto administruje tym profilem!

    To była jedna z najpilniej strzeżonych tajemnic i przedmiot niezliczonych spekulacji. Teraz już wszystko jest jasne. Twórcy zdecydowali jednak się ujawnić.

  2. 1270sar 19.09.2017

    W ćwiczeniach wojskowych na Bałtyku zginął polski żołnierz

    W trakcie ćwiczeń lotników morskich Kormoran-17 na Bałtyku zginął żołnierz. Do tragicznego wypadku doszło w godzinach popołudniowych, w trakcie epizodu ćwiczebnego poszukiwania i ratownictwa, obejmującego współdziałanie śmigłowca z okrętem.

  3. 1270zziobro 19.09.2017

    Rząd przyjął projekt rozszerzenia granic obrony koniecznej

    Rząd przyjął we wtorek projekt rozszerzający granice obrony koniecznej przy odpieraniu napaści na mieszkanie, dom, lokal, czy ogrodzony teren. "Rząd będzie stawał po stronie napadniętych, a nie po stronie napastnika" - oświadczył minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro.

  4. 1270religa 19.09.2017

    Nie żyje pacjent prof. Religi, bohater słynnego zdjęcia

    Zmarł Tadeusz Żytkiewicz, pacjent któremu prof. Zbigniew Religa przeczepił w 1987 r. serce - bohater słynnego zdjęcia opublikowanego na łamach National Geographic - poinformował we wtorek "Poltransplant".

  5. Gowin19092017 19.09.2017

    Gowin przedstawił założenia nowej ustawy o szkolnictwie wyższym

    Poszerzenie autonomii uczelni, ich podział na akademickie i zawodowe, możliwość organizowania egzaminów wstępnych, nowy model kształcenia doktorantów - to niektóre z założeń ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce, przedstawione we wtorek przez szefa resortu nauki Jarosława Gowina.

CS147fotMINI

Czas Stefczyka 147/2017

PDF (5,87 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook