Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

Kielecka rekonstrukcja w rocznicę odbicia więzienia UB

04.08.2013

Jak co roku, w rocznicę brawurowej akcji antykomunistycznego podziemia, polegającej na odbiciu więzienia UB, Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej "Jodła" przypomniało kielczanom przebieg i okoliczności wydarzeń z nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 roku.

Inscenizacja odbyła się w niedzielę na ulicy Zamkowej w Kielcach, przy budynku dawnego więzienia Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego. Odtworzono m.in. akcję odbijania więźniów Armii Krajowej przez oddział Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, dowodzony przez kpt. Antoniego Hedę "Szarego".

Jak powiedział w rozmowie z PAP Dionizy Krawczyński ze Stowarzyszenia Rekonstrukcji Historycznych "Jodła", w tym roku z powodu upałów trzeba było skrócić przygotowany scenariusz. "Rekonstruując odbicie więzienia bardzo dokładnie trzymaliśmy się historii. Odsunęliśmy jednak część wątków dotyczących choćby przygotowań do akcji" - wyjaśnił.

"Najpierw przedstawiliśmy skrótową historię oddziału  +Szarego+. Przypomnieliśmy także postaci dwóch żołnierzy z 27 Pułku Ułanów Armii Krajowej, którzy dołączyli do Szarego po klęsce pod Jaktorowem w Puszczy Kampinoskiej i brali udział w akcji rozbicia więzienia" – powiedział Krawczyński.

Główny pokaz składał się z dwóch scen. Pierwsza przypominała łączników i łączniczki Armii Krajowej. " To nam dało asumpt do tego by powiedzieć, kto znajdował się w więzieniu od stycznia 1945 roku." - wyjaśnił Krawczyński.  Zaraz potem przedstawiono samą akcję zdobycia więzienia, jaka rozegrała się w nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 roku.

Rekonstruujący tamte wydarzenia starają się poznać okoliczności odtwarzanych historii w najmniejszych szczegółach. I nie chodzi tu wyłącznie o umundurowanie, militaria czy przebieg konkretnych sytuacji. Dzięki analizie różnych źródeł wiadomo nawet, że tuż przed akcją, w okolicach Kielc przeszedł lekki deszcz. "W czasie samej akcji była już prawdopodobnie gwieździsta noc" - dodał Krawczyński.

Dowodzony przez "Szarego" oddział zaatakował więzienie przy ul. Zamkowej 5 w Kielcach w nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 roku. Uwolnił trzon uwięzionej przez UB i NKWD konspiracyjnej struktury okręgu, m.in. dowódcę II Dywizji Piechoty AK płk. Antoniego Żółkiewskiego "Lina", który jednak tej samej nocy zmarł w wyniku wycieńczenia i ran odniesionych w czasie przesłuchań. Według danych Instytutu Pamięci Narodowej uwolniono wówczas ponad 350 osób.

Szturm na kieleckie więzienie poprzedzono upozorowanym atakiem na oddalony o 50 km Szydłowiec. Gdy stacjonujący w Kielcach żołnierze radzieccy, oddziały Milicji Obywatelskiej i Urzędu Bezpieczeństwa podążali w stronę sfingowanej strzelaniny, partyzanci wkroczyli do miasta i uwolnili towarzyszy broni.

Antoni Heda "Szary" (1916-2008) - uczestnik wojny obronnej 1939 r., żołnierz AK, więzień polityczny okresu stalinowskiego, kawaler orderów Virtuti Militari - po wojnie ukrywał się z żoną i dwiema córkami, pod różnymi nazwiskami. W 1948 r. został aresztowany i skazany na karę śmierci, zamienioną później na dożywocie. Wyszedł na wolność w 1956 roku. Awans generalski otrzymał w 2006 roku. Pochowany został w Podkowie Leśnej. 

lw, PAP

[Fot. Youtube]

Słowa kluczowe:

Kielce

,

historia

Warto poczytać

  1. board-16666441280 21.01.2017

    MEN przedstawia projekt planów nauczania

    W IV klasie rozpocznie się nauczanie przedmiotowe. Uczniowie będą mieli m.in.: język polski, język obcy nowożytny, matematykę, informatykę, historię i przyrodę.

  2. dwnld1161634114tkalita 21.01.2017

    Tomasz Kalita spoczął na Powązkach

    „Z jego niepospolitymi umiejętnościami był wielką nadzieją polskiej lewicy, ale przede wszystkim polskiej polityki".

  3. mid-17121061 21.01.2017

    Abp Jędraszewski żegnał się z Łodzią

    "Za ten wspólny czas i wspólnie podejmowane wielkie dzieła w wielu wymiarach pragniemy dziś Panu Bogu bardzo serdecznie podziękować".

  4. mid-17121021 21.01.2017

    Msza dziękczynna za posługę kard. Dziwisza

    „Będę się starał nadal służyć archidiecezji krakowskiej” – zapewnił zgromadzonych odchodzący na emeryturę metropolita.

  5. mid-17119112 21.01.2017

    Rafalska: Babcie i dziadkowie to Instytucja

    „Życzę, by znaleźli czas na realizowanie własnych pasji i zainteresowań. By czuli się potrzebni, by jak najdłużej mogli cieszyć się bezinteresowną miłością wnuków”.

  6. mid-17120119 21.01.2017

    Ziobro: Sprawa finansowania Solidarnej Polski jest jasna

    Solidarna Polska była finansowana jak inne partie, a rozliczenia zostały zaakceptowane przez Parlament Europejski - powiedział minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro.

  7. premierszydlozyczeniadobabcidziadkow 21.01.2017

    Życzenia premier dla babć i dziadków. WIDEO

    „Jesteście opoką naszych rodzin, to wy dajecie naszym dzieciom, swoim wnukom szczęście, radość i ciepło”.

  8. glinskinacmentarzuzydowskimSi 20.01.2017

    Gliński: polska kultura poniosła dotkliwą stratę przez Holocaust

    Inauguracja szlaku edukacyjnego śladem pomników nagrobnych Abrahama Ostrzega jest centralnym punktem europejskich obchodów 75. rocznicy "Akcji Reinhard" i Zagłady Żydów.

CS139fotoMINI

Czas Stefczyka 139/2017

PDF (4,73 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook