Jedynie prawda jest ciekawa


IPN umorzył śledztwa dot przestępstw wywiadu PRL

13.10.2011

IPN umorzył śledztwa ws. wyłudzania przez wywiad wojskowy PRL spadków osób zmarłych bezpotomnie – dowiedział się portal Stefczyk.info.

Śledztwa ws. przestępstw z lat 80. prowadzone były przez warszawską Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Jak informuje jej naczelnik Piotr Dąbrowski, sprawy zostały umorzone 29 czerwca 2011 roku. Śledztwa w sprawie zbrodni komunistycznych popełnionych przez funkcjonariuszy Zarządu II Sztabu Generalnego WP w latach 1985 – 1989 r., którzy (…) doprowadzili do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci masy spadkowej po zmarłych Arie L. i Władysławie Z. oraz usiłowali nieudolnie doprowadzić do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci masy spadkowej po zmarłym Emilu S. zostały umorzone (…) z powodu przedawnienia karalności przestępstw będących przedmiotem tychże postępowań – wyjaśnia w piśmie do redakcji Stefczyk.info Dąbrowski. Pracownik IPN stwierdza, że za przestępstwami stali byli funkcjonariusze Zarządu II Sztabu Generalnego Wojska Polskiego.

Decyzja o umorzeniu śledztw w tych sprawach była możliwa, mimo iż przestępstwa zostały zakwalifikowane jako zbrodnie komunistyczne. Zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego sprawy zagrożone karą mniejszą niż 5 lat więzienia przedawniły się jeszcze przed powołaniem IPN – w 1995 roku. Właśnie tym orzeczeniem kierowała się Komisja Ścigająca Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu, umarzając śledztwa ws. Oddziału „Y”.

Po co w takim razie działa Komisja Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu, skoro takie śledztwa się umarza. Ta sprawa była bardzo dobrze udokumentowana. W sposób nielegalny wyłudzano majątki, dopuszczając się fałszerstw. I taką sprawę się umarza. To podważa w ogóle sensowność działania Komisji – komentuje dla portalu Stefczyk.info Sławomir Cenckiewicz, historyk, autor książki „Długie ramię Moskwy” opisującej wywiad wojskowy od 1945 roku. Nasz rozmówca zaznacza, że Komisja wciąż powinna działać i rozliczać zbrodnie komunistyczne. Od zawsze byłem przeciwnikiem jej likwidacji – dodaje.

Sprawa umorzona przez IPN dotyczy nielegalnych działań prowadzonych przez Oddział „Y” wywiadu wojskowego PRL. Oddział ten został powołany do życia w 1983 roku. Jego zadaniem było nielegalne pozyskiwanie funduszy na operacje służb specjalnych. W ramach zdobywania pieniędzy dopuszczano się różnych akcji niezgodnych z prawem. Jednym z procederów było podstawianie rzekomych spadkobierców osób mieszkających na Zachodzie. Funkcjonariusze Zarządu II Sztabu Generalnego WP fałszowali dokumenty oraz podstawiali świadków, którzy potwierdzali pokrewieństwo agentów służb ze zmarłym. W sposób nielegalny przejmowali w ten sposób spadki. Najbardziej znanym przykładem takiego działania jest sprawa Arii Lipszyca, którego spadek wywiad wojskowy PRL zagarnął w części. Do tego przestępstwa Oddział „Y” przygotowywał się od 1986 roku. Jednak sama grabież nastąpiła już w III RP, na przełomie lat 1990 i 1991. Dzięki akcji agenta wywiadu Tadeusza Eliasza Mrówczyńskiego o ps. Laufer oraz jego oficera prowadzącego, Konstantego Malejczyka (późniejszego szefa WSI) wywiad przejął około 200 tysięcy amerykańskich dolarów. Niemal całość trafiła na konta wywiadu (Laufer otrzymał 7 tysięcy dolarów za wykonanie zadania). Sprawę Lipszyca opisuje w swojej książce Cenckiewicz. Z dokumentów wywiadu wojskowego PRL zamieszczonych w książce wynika, że w ramach akcji przejmowania majątku wywiad prowadził m.in. rozpracowanie rodziny Lipszyca w kraju, przygotował nielegalnie dokumenty (dowód osobisty, prawo jazdy, akt ślubu rodziców, akt zgonu matki) dla podstawionego agenta, „przygotowano świadka potwierdzającego istnienie spadkobiercy w kraju” oraz „dokonano odpowiedniego wpisu w księgach meldunkowych”.

Jak informuje Sławomir Cenckiewicz w swojej książce, Oddział „Y” tylko w 1985 roku przeprowadził kilka podobnych operacji, w sumie przejmując na swoje potrzeby dwa miliony franków francuskich oraz jeden milion dolarów kanadyjskich. Oddział „Y” zamieszany jest również w aferę FOZZ, w wyniku której Polska poniosła gigantyczne straty. Szefem FOZZ był Grzegorz Żemek, od lat 70. współpracujący z wywiadem PRL.

Stanisław Żaryn

[fot. Archiwum IPN PAP/Jacek Bednarczyk]


Warto poczytać

  1. 1270jakizwierzaki 18.02.2018

    Jaki: opluwanie ojczyzny za granicą daje satysfakcję niektórym mediom i opozycji

    Za każdym razem, jak ojczyzna jest opluwana za granicą, wystarczy patrzeć, jak wielką satysfakcję przynosi to niektórym mediom i opozycji w Polsce - napisał w niedzielę na Twitterze wiceminister sprawiedliwości Patryk Jaki.

  2. 1270zr 18.02.2018

    Dera: Romaszewska nie powinna tak mówić o noweli ustawy o IPN

    Zofia Romaszewska nie ma racji i nie powinna w ten sposób mówić o nowelizacji ustawy o IPN - ocenił sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta Andrzej Dera, komentując w niedzielę w TVN24 krytyczne wobec noweli słowa doradczyni prezydenta.

  3. 1270pieniezno 18.02.2018

    W Pieniężnie Rosjanie po raz kolejny upamiętnili zbrodniarza, który mordował AK-owców

    Ambasada rosyjska w Polsce zorganizowała w niedzielę w miejscu zdemontowanego pomnika generała Iwana Czerniachowskiego w Pieniężnie (woj. warmińsko-mazurskie) obchody 73. rocznicy śmierci tego sowieckiego dowódcy.

  4. 1270premierj 18.02.2018

    Premier w Monachium powiedział prawdę; za mówienie prawdy nie ma potrzeby przepraszać

    Premier Mateusz Morawiecki powiedział w Monachium prawdę, która jest trudna do przyjęcia przez stronę izraelską; za mówienie prawdy nie ma potrzeby przepraszać

  5. Stoch170220181 17.02.2018

    Przeżyjmy to jeszcze raz! Wszystkie trzy olimpijskie złota Kamila Stocha [WIDEO]

    Trzy złote medale - czegoś takiego w historii Polskich startów na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich jeszcze nie było. Prześledźmy raz jeszcze wspaniałe zwycięstwa Kamila z Sochi i Pjongczangu

  6. Smolenskwrakwiki 17.02.2018

    Binienda ujawnia: grożą naukowcom zajmującym się katastrofą smoleńską!

    Do amerykańskich naukowców pracujących nad stworzeniem wirtualnego modelu Tu-154M docierają groźby; nie damy się zastraszyć - powiedział TV Republika wiceprzewodniczący podkomisji ds. ponownego zbadania wypadku lotniczego w Smoleńsku Wiesław Binienda

  7. Szczerba17022018 17.02.2018

    Rozbrajająca logika Szczerby - brak medali na igrzyskach to wina... PiS. Stanowski: w przepychaniu się do kibla mielibyśmy złote medale

    Słynny poseł próbował wcielić się w rolę eksperta do spraw olimpijskich, ale chyba coś nie wyszło bo został błyskawicznie "zgaszony" i to nie tylko przez ministra sportu

  8. 1270szumowski 16.02.2018

    W marcu ruszy ogólnopolska debata o zdrowiu

    W marcu ruszy ogólnopolska debata, która ma wypracować strategię zmian w systemie ochrony zdrowia na kolejne lata - poinformował w piątek minister zdrowia Łukasz Szumowski. Zapowiedział wsparcie szkolenia podyplomowego wszystkich zawodów medycznych.

CS152fotMIni

Czas Stefczyka 152/2018

PDF (5,75 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook