Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

"Czterech śpiących": IPN kontra SLD

17.01.2014

Pomnik Braterstwa Broni, zwany pomnikiem "czterech śpiących", to symbol władzy Stalina nad Polską - przekonywali przedstawiciele IPN, którzy w piątek rozdawali na warszawskiej Pradze ulotki z mapą m.in. miejsc kaźni totalitaryzmu komunistycznego.

Akcji IPN towarzyszyła pikieta SLD, którego działacze i sympatycy dowodzili, że pomnik to już stały element krajobrazu stolicy.

Pracownicy IPN rozdawali ulotki w pobliżu stołecznego Placu Wileńskiego. Inicjatywa miała związek z 69. rocznicą wejścia do Warszawy Armii Czerwonej, a jej celem było przypomnienie historii wybudowanego w 1945 r. Pomnika Braterstwa Broni. W listopadzie 2011 r. monument został przeniesiony w związku z rozbudową metra i poddany renowacji.

"Czas wyjść do ludzi z akcją edukacyjną. To nie jest przypadek, że właśnie w tym miejscu w 1945 r. postawiono pomnik +czterech śpiących+ i nie jest przypadkiem, że odsłaniał go Bolesław Bierut, osobiście wskazany przez Stalina na władcę Polski. Pomnik owszem widać, ale nie widać miejsc po katowniach, w których do dzisiaj znajdują się napisy wyryte przez umęczonych więźniów" - mówił historyk, dyrektor Biura Edukacji Publicznej IPN Andrzej Zawistowski.

Przypomniał, że dzień 17 stycznia był w okresie PRL obchodzony jako dzień wyzwolenia Warszawy, ale - jak podkreślił - "była to propaganda komunistyczna". "Tu na warszawskiej Pradze komuniści instalowali swoją władzę już od jesieni 1944 r. To bardzo bolesne, ale trzeba pamiętać, że kiedy tu wojska Armii Czerwonej i Ludowego Wojska Polskiego stały, to po drugiej strony Warszawy wciąż

trwało powstanie warszawskie" - zaznaczył Zawistowski. Dodał też, że akcja IPN ma wyłącznie charakter edukacyjny, a jej celem nie jest ani likwidacja, ani przeniesienie pomnika.

Ulotki IPN poza komentarzem historycznym zawierają mapę totalitarnych instytucji, które od końca II wojny św. położone były w niedalekiej odległości od pomnika. Wśród nich jest więzienie karno-śledcze, tzw. Toledo, z lat 1944-1956, słynące z wyjątkowo brutalnych przesłuchań. Wielu spośród więźniów - jak podaje IPN - nie przeżyło stosowania "niedozwolonych metod". Ulotki zawierają też informacje o areszcie śledczym sowieckiego aparatu bezpieczeństwa, w którym przesłuchania prowadziło NKWD. Tuż obok niego rezydował sowiecki trybunał wojskowy, który wydawał wyroki w trybie doraźnym.

Przeciwko akcji IPN zaprotestowały w tym samym czasie Federacja Młodych Socjaldemokratów oraz warszawski Sojusz Lewicy Demokratycznej, wspierane przez Warszawskie Forum Lewicy. "IPN zajmuje się
nie tym, co potrzeba. Dziś zaczął się zajmować tym, jakie pomniki w Warszawie powinny stać, a to jest zadanie samorządu" - mówił przewodniczący warszawskiego SLD Sebastian Wierzbicki.

Podkreślił, że pomnik "czterech śpiących" to stały element krajobrazu Warszawy, którego nie należy burzyć, ani też zmieniać jego położenia. Przypomniał, że "70 proc. warszawiaków w barometrze, który
był przeprowadzony na zlecenie władz miasta zadeklarowało, że chce, aby pomnik +czterech śpiących+ pozostał". Dodał, że w sprawie pomnika powinno zostać przeprowadzone ogólnowarszawskie referendum.

Podczas akcji Zawistowski próbował wręczyć Wierzbickiemu portret Kazimierza Pużaka, który był działaczem PPS i w latach II wojny św. wchodził w skład władz Polskiego Państwa Podziemnego. "To był socjalista, a nie człowiek prawicy. Gdy weszła tutaj Armia Czerwona, został aresztowany, przewieziony do Moskwy i sądzony w procesie szesnastu (...). Pużak przypłacił to +wyzwolenie+ aresztem, więzieniem, w którym zmarł" - mówił Zawistowski. Wierzbicki odmówił jednak przyjęcia portretu tłumacząc, że o losie Pużaka zadecydowało NKWD, a nie Armia Czerwona.

Pomnik Braterstwa Broni, zwany "pomnikiem czterech śpiących", został wybudowany w 1945 r. Autorstwo projektu pomnika przypisuje się radzieckiemu majorowi A. Nieńko, który jest także autorem Pomnika Wdzięczności Armii Radzieckiej w warszawskim Parku Skaryszewskim. Projekt zrealizowali architekci i rzeźbiarze pracujący w Biurze Odbudowy Stolicy. Początkowo rzeźby były jedynie gipsowymi odlewami, które w 1947 r. zastąpiono odlewami w brązie, uzyskanym z przetopienia niemieckiej amunicji. Na cokole pomnika znajduje się napis: "Chwała bohaterom Armii Radzieckiej. Towarzyszom broni, którzy oddali swe życie za wolność i niepodległość narodu polskiego. Pomnik ten wznieśli mieszkańcy Warszawy 1945 r."

ansa/PAP

[fot. PAP/EPA]

Warto poczytać

  1. Zgromadzenieposlowisenatorow22grudnia201501 23.05.2017

    Sondaż: PiS nadal liderem z 35 proc. poparciem

    - 35 proc. osób deklarujących w maju gotowość wzięcia udziału w wyborach do Sejmu zamierza głosować na PiS - wynika z sondażu Kantar Public.

  2. mid-17523129 23.05.2017

    Prezydent potępił zamach w Manchesterze

    Jestem przekonany, że wobec terroryzmu cała wspólnota uczciwego i wolnego świata będzie stała razem - powiedział we wtorek prezydent Andrzej Duda. Zwrócił uwagę, że poniedziałkowy zamach w Manchesterze to coś, co nigdy nie powinno się zdarzyć, ale co stało się europejską rzeczywistością.

  3. abw 23.05.2017

    ABW uspokaja po zamachu w Manchesterze

    Agencja nie rekomenduje wprowadzenia stopnia alarmowego w Polsce.

  4. aa2 23.05.2017

    Niebawem decyzja ws. zbioru zastrzeżonego

    Procedura związana z ujawnianiem materiałów jest na ukończeniu.

  5. Sad-Okregowy-gfgdf 23.05.2017

    Pijana sędzia odsunięta od obowiązków

    Prezes Sądu Okręgowego w Katowicach wystąpił też o podjęcie wobec niej czynności dyscyplinarnych.

  6. mid-17523030 23.05.2017

    Sławomir Nowak zeznaje przed komisją ds. Amber Gold

    Jeden z najważniejszych polityków Donalda Tuska będzie pytany o to, dlaczego podległe mu w latach 2011 - 2013 instytucje pozwoliły na wielki przekręt związany z liniami lotniczymi OLT Express - kontrolowanymi przez piramidę finansową Amber Gold.

  7. mid-17523057 23.05.2017

    MON zaprezentowało koncepcję obronną kraju

    Członkostwo w NATO i UE pozostaje kluczowe dla bezpieczeństwa Polski; głównym źródłem niestabilności w regionie jest Rosja - stwierdza Koncepcja Obronna RP. Przewiduje ona zwiększenie zdolności do obrony terytorium RP i do odstraszania oraz zmianę systemu dowodzenia.

  8. listweet 23.05.2017

    Tomasz Lis kpi z ofiar zamachu?

    Tomasz Lis powinien nauczyć się korzystać z Internetu

CS143fotMINI

Czas Stefczyka 143/2017

PDF (5,50 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook