Jedynie prawda jest ciekawa


Szewczak: Polskie firmy jak piramidy

30.07.2012

Polskie firmy coraz częściej przypominają piramidy, a gospodarka łańcuszek szczęścia. Wszystko gra, gdy łańcuszek szczęścia trwa w najlepsze i da się dalej pożyczać.

OLT – Express, Amber – Gold, czy firmy turystyczne to zaledwie mały, wcale nie najgroźniejszy przykład. Mamy dużą grupę firm budowlanych czy deweloperskich  spółek giełdowych,  w które akcjonariusze zainwestowali miliardy złotych. Jeszcze w końcu  ubiegłego roku wykazywały doskonałą płynność i setki milionów zysku, a dziś są całkowitymi bankrutami. Wartość publicznych informacji finansowych, bilanse i audyty profesjonalnych audytorów są dziś często niewarte funta kłaków. Dopóki są nowi „frajerzy”, którzy chcą nabyć nowe prywatne emisje akcji, zakupić jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych, zakupić certyfikaty złota, czy po prostu wpłacić własne pieniądze, a banki chcą pożyczyć kolejne środki na przetrwanie, czy zrolować choćby na miesiąc długi - to interes się jeszcze kręci. Gdy w którymkolwiek ogniwie łańcuszek szczęścia zostaje przerwany mamy natychmiast lawinę wniosków o upadłość. Biura turystyczne, oszukańcze firmy, rozzuchwalone bezkarnością (procesy o zwrot pieniędzy klientów trwają w Polsce nawet 8-10 lat), bezwolnością i opieszałością instytucji ochrony klientów i konsumentów funkcjonują na naszym rynku w najlepsze. Kasują bezbronnych, bezradnych klientów do ostatniego dnia funkcjonowania.

Sezon upadłości dopiero się rozpoczyna, bo działa tu też efekt domina. Jeden bankrut pociąga często za sobą upadłość nawet dobrze funkcjonującej firmy – często Bogu ducha winnej. Dziś na warszawskiej giełdzie jest co najmniej 20-25 spółek, które są potencjalnymi bankrutami i ich dalsze funkcjonowanie zależy wyłącznie od tego czy banki przedłużą ich żywot nie żądając natychmiastowej spłaty dotychczasowego, gigantycznego często zadłużenia,  czy zrolują to zadłużenie, lub udzielą nowego kredytu obrotowego, choćby na miesiąc. Jesień bankrutów dopiero przed nami, zaskoczeń może być co niemiara, nawet wielcy są na zakręcie. Kończy się bowiem sztucznie wykreowany na „zielonej wyspie” dobrobyt i rozwój oparty o kredyt i zadłużanie się ponad siły i możliwości.

Oszustwo stało się regułą polskiego biznesu. Kłamstwo i manipulacja stały się normalną strategią w relacjach finansowych. Ten biznesowy model przestaje już wystarczać. Kończy się prywatyzacja zysków – zaczyna upublicznianie strat. Przed nami groźba bankructw firm, nie tylko kolejnych firm budowlanych, ale i firm deweloperskich. Coraz więcej z nich nie jest w stanie dłużej obsługiwać swych zobowiązań i kredytów, przy jednocześnie zamierającym rynku kredytów hipotecznych i znaczącej nadprodukcji nowych mieszkań ( już ok. 60 tys.). Kilka z nich, w tym spółek giełdowych, jest w przededniu ogłoszenia upadłości. Nienajlepiej wygląda sytuacja w branży motoryzacyjnej ze względu na ogromny spadek eksportu aut z fabryk w Polsce o ok. 30-35 proc.. Również w branży transportowej, stalowej, a nawet branży handlowej jest coraz gorzej. Te bardzo złe warianty,  o których o dziwo ostatnio zaczął mówić sam MF J.V.Rostowski, nie dotyczą tylko sfery finansów publicznych, ale niestety również realnej gospodarki.

Rok 2013 będzie niewątpliwie rokiem czystki dla słabszych i bardziej zadłużonych polskich firm i wywróceniem dotychczasowej sceny spółek giełdowych na GPW. Zagrożenie może też dotknąć niektóre banki, fundusze inwestycyjne i domy maklerskie. Przykład Idea Premium jest tu wielce symptomatyczny. Nic dziwnego, że Bankowy Fundusz Gwarancyjny przygotowuje procedury uporządkowanej likwidacji banków tzw. resolution z obawy o pogłębienie się kryzysu. Otwiera to możliwość likwidacji banku regulacyjnie niewypłacalnego przez regulatora i nadzorcę. BFG otworzył sobie jednocześnie otwartą linię kredytową w NBP by w razie gwałtownego pogorszenia się sytuacji na rynku bankowym sprostać swym zobowiązaniom gwarancyjnym i depozytowym.

Nie jest  więc wesoło, choć przecież do niedawna słyszeliśmy jedynie rządowe zapowiedzi o mocnych i stabilnych fundamentach gospodarczych, najlepszym systemie bankowym w Europie i pełnej odporności na kryzys. Po czarnym czerwcu - jeśli chodzi o wskaźniki gospodarcze w Polsce - olimpijski i urlopowy lipiec będzie jedynie krótką chwilą wytchnienia przed  prośbą o pomoc Hiszpanii, wrześniowym bankructwem Grecji i w pełni już kryzysową jesienią nad Wisłą. Niemieccy przedsiębiorcy są  w najgorszych nastrojach od ponad 2,5 lat, recesja w UE dopiero zbierze swe żniwo. Nie może to pozostać bez wpływu na polską gospodarkę.         

Dołożyliśmy do tego przez ostatnie lata wiele własnych, bardzo poważnych błędów i zaniechań. Zadłużyliśmy się wręcz kosmicznie. Dramat polskich finansów publicznych i pustka w portfelach polskich konsumentów wymuszą ostre hamowanie w polskiej gospodarce. Dobrze już było, teraz czas pomyśleć o latach wyrzeczeń i spłacania długów.

Janusz Szewczak
Główny Ekonomista SKOK

Warto poczytać

  1. Elektrowniajadrowa 18.01.2018

    To już pewne. W Polsce powstanie elektrownia jądrowa

    Elektrownia jądrowa będzie w Polsce budowana - to jest mój pogląd i ja go podtrzymuję - powiedział w czwartek minister energii Krzysztof Tchórzewski. Dodał, że jesteśmy dosyć blisko od tego, żeby powstał model finansowy

  2. modzelewski11012018 11.01.2018

    Prof. Modzelewski: przystąpienie do strefy euro to decyzja charakterze ustrojowym i politycznym

    "Ustrój pieniężny danego kraju stanowi podstawową wartość konstytucyjną, a uprawnienia Banku Centralnego w dziedzinie emisji są uregulowane ustawą zasadniczą".

  3. samsung 11.01.2018

    Francja: Pozew przeciwko Samsungowi za reklamy wprowadzające w błąd

    Dwie francuskie organizacje pozarządowe poinformowały w czwartek o złożeniu w sądzie w Paryżu pozwu przeciw koncernowi Samsung i jego francuskiej filii z powodu reklam wprowadzających w błąd i łamania praw pracowników, czego firma miała dopuścić się w Chinach.

  4. 1270rafalskaministerbiala 11.01.2018

    Rafalska: nic na to nie wskazuje, że będzie trzeba zwiększać finansowanie na "500 plus"

    Ok. 24,5 mld zł - taką kwotę w budżecie na 2018 r. zaplanowano na program "500 plus". Nic nie wskazuje na to, że będzie trzeba ją powiększać- powiedziała minister Elżbieta Rafalska

  5. Londyn 03.01.2018

    Wielka Brytania chce przystąpić do umowy handlowej w Azji

    Przedstawiciele rządu Wielkiej Brytanii przeprowadzili nieformalne rozmowy ws. przystąpienia kraju do zrzeszającej 11 państw azjatyckich Transpacyficznej Umowy o Wolnym Handlu (TPP), co ma pobudzić brytyjski eksport po Brexicie - podaje w środę "Financial Times".

  6. 1270lot 02.01.2018

    LOT zarobił w 2017 r. ponad 280 mln zł na działalności podstawowej

    Polskie Linie Lotnicze LOT w ubiegłym roku zarobiły ponad 280 mln zł na działalności podstawowej, czyli przewozie pasażerów - poinformował we wtorek prezes spółki Rafał Milczarski. To o ok. 100 mln zł więcej niż w 2016 r. Linia w ub.r. przewiozła prawie 7 mln pasażerów.

  7. 1270sklepikzmarzenami 30.12.2017

    Od Nowego Roku koniec z bezpłatnymi foliówkami w sklepach

    Od 1 stycznia 2018 roku do każdej plastikowej torby przy kasie doliczana będzie opłata recyklingowa na poziomie 20 groszy.

CS151fotMINI

Czas Stefczyka 151/2018

PDF (5,47 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook