Jedynie prawda jest ciekawa


Będzie większa kontrola nad takimi organizacjami jak ZAiKS? Ministerstwo Kultury planuje zmiany. Czy to wystarczy?

19.04.2017

Po latach zaniechań poprzedniej ekipy rządzącej, obecne władze w końcu zabrały się za wnikliwsze uregulowanie zasad działania Organizacji Zbiorowego Zarządzania. Ministerstwo Kultury pracuje właśnie nad ustawą o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi. Eksperci nie mają wątpliwości, że zmiany są konieczne, bo OZZ muszą dostosować się do nowych realiów technologicznych. Usprawnienia prawa domaga się też Unia Europejska.

Nie ulega wątpliwości, że od kilku lat Organizacje Zbiorowego Zarządzania są przedmiotem krytyki zarówno samych artystów (np. Kazika Staszewskiego), jak i instytucji obywatelskich. Dobitnie o tym świadczą dwa raporty, które powstały w ostatnim czasie, zupełnie niezależnie od siebie, traktujące o nieprawidłowościach w działaniach OZZ-ów. Ekspertyzy przygotowane przez Fundację Republikańską i Centrum Analiz Klubu Jagiellońskiego, pokazują, do jak wielu wypaczeń dochodzi i jak bardzo potrzebne są zmiany. O wnioskach, do jakich doszły obie organizacje, informowaliśmy już na łamach naszego portalu. O tym, jak bardzo drażliwa jest to kwestia, najbardziej świadczy fakt, że oba dokumenty, przygotowane z dużą rzetelnością, spotkały się z krytyką przedstawicieli OZZ-ów. Jak udało nam się  dowiedzieć, przedstawiciele organizacji odpowiedzialnych za zarządzanie prawami autorskimi, zdecydowali się nawet na podjęcie kroków prawnych przeciwko autorom raportów – niezależnym prawnikom, reprezentującym przecież interes społeczny.

Trudno zapomnieć o tym, że to właśnie społeczeństwo jest największym oponentem OZZ-ów. Takie rozwiązania, jak konieczność uiszczania opłat za słuchanie muzyki w miejscach publicznych, np. podczas wesel, w restauracjach, salonach fryzjerskich czy płacenie opłaty reprograficznej (swego rodzaju zadośćuczynienie artystom) podczas zakupu sprzętu RTV, żywo oburzają obywateli. Czarę goryczy przelały zapowiedzi, wprowadzenia opłat reprograficznych za korzystanie ze smarfonów czy tabletów. Takie rozwiązania wprowadzone np. w Niemczech spowodowały podwyższenie cen urządzeń elektronicznych, na czym tracą zarówno zwykli klienci, jak i firmy zajmujące się produkcją i dystrybucją elektroniki. Wspomniany wcześniej Kazik Staszewski, który jako artysta miałby być beneficjentem zmian, rozszerzenie opłaty nazywa „jałmużną z pieniędzy ukradzionych pierwej prostemu a uczciwemu człowiekowi”, a pomysłodawcom radzi „udławienie się” tymi pieniędzmi pochodzącymi „z grabieży”.

Oliwy do ognia dolewają medialne doniesienia o kolejnych „inwestycjach OZZ-ów za pieniądze artystów”, takich jak pałac w Janowicach kupiony przez jedną z organizacji za 4,5 mln. złotych, czy gigantyczne kwoty zgromadzone na kontach, a nie będące jeszcze rozdysponowane na rzecz twórców.

Czy nowa ustawa proponowana przez Ministerstwo Kultury rozwiąże te problemy? Już pojawiły się głosy, że konieczne są jeszcze głębsze zmiany, niż te proponowane przez ministerstwo, a liczne środowiska liczą na owocne konsultacje społeczne. W chwili obecnej może cieszyć fakt, że urzędnicy zdają sobie sprawę z niedostatecznej kontroli państwa nad OZZ-ami.

Jak czytamy w projekcie, ta kontrola będzie rozszerzona. „Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może  przeprowadzać kontrolę w siedzibie organizacji zbiorowego zarządzania lub jej terenowych jednostkach organizacyjnych, jeżeli wykonują one czynności z zakresu zbiorowego zarządzania” (art. 95).

Może też „nakazać organizacji zbiorowego zarządzania opracowanie i wykonanie w oznaczonym terminie planu podziału i wypłaty uprawnionym pobranych przez nią przychodów z praw” (art. 96).

Obywatelom pozostaje mieć nadzieję, że rząd konsekwentnie będzie ograniczał samowolę potężnych organizacji.

 

Warto poczytać

  1. 1270strazstraz 18.04.2018

    Udawali Straż Pożarną, aby przemycać papierosy

    Funkcjonariusze Nadodrzańskiego Oddziału Straży Granicznej zatrzymali dwóch mężczyzn, którzy w pojeździe udającym wóz Straży Pożarnej przemycali papierosy

  2. Biznes1 17.04.2018

    Ta wiadomość nie ucieszy opozycji. MFW prognozuje wyższy wzrost PKB w Polsce niż przewidywano

    Międzynarodowy Fundusz Walutowy prognozuje, że wzrost PKB Polski w 2018 r. wyniesie 4,1 proc., a w 2019 r. 3,5 proc. - wynika z kwietniowej edycji World Economic Outlook. W październiku 2017 r. ekonomiści funduszu oczekiwali, że dynamika PKB w 2018 r. wyniesie 3,3 proc

  3. Elektrowniaatomowa 16.04.2018

    Wraca temat budowy elektrowni atomowej w Polsce. Decyzja ma zapaść jeszcze w tym roku

    Mamy silne państwo, zbudowaliśmy silny system finansowy i jesteśmy gotowi z własnych źródeł sfinansować projekt budowy elektrowni jądrowej - powiedział PAP minister inwestycji i rozwoju. Minister energii ocenił, że decyzja ws. atomówki będzie "w tym roku albo wcale"

  4. 1270mateuszkmorawiecki 16.04.2018

    Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju: wypełniamy zobowiązania premiera Mateusza Morawieckiego

    Z satysfakcją przyjąłem zapowiedzi premiera Mateusza Morawieckiego dotyczące kwestii gospodarczych, nad którymi pracuję wraz z zespołem w Ministerstwie Inwestycji i Rozwoju.

  5. obajtekdaniel 28.03.2018

    Obajtek zdradził plan połączenia Orlenu z Lotosem

    Będziemy się starać, aby proces konsolidacji PKN Orlen z Lotosem zakończyć w ciągu maksymalnie kilkunastu miesięcy - zapowiedział w rozmowie z PAP prezes PKN Orlen Daniel Obajtek

  6. orlen 21.03.2018

    Transport irańskiej ropy w drodze do rafinerii PKN Orlen

    W połowie kwietnia dotrze do Polski tankowiec z ładunkiem 130 tys. ton ropy naftowej z Iranu przeznaczonej dla rafinerii PKN Orlen w Płocku. Dostawa surowca jest w drodze. Tankowiec, największy, jaki jest w stanie przepłynąć Kanał Sueski, wypłynął już z wyspy Kharg.

  7. ociepa 21.03.2018

    Ociepa: naszym wyzwaniem podbój gospodarczy Afryki

    „Naszym wyzwaniem jest podbój gospodarczy Afryki” - powiedział wiceminister przedsiębiorczości i technologii Marcin Ociepa podczas posiedzenia sejmowej Komisji Gospodarki i Rozwoju. Dodał, że trzeba wspomagać te inwestycje.

  8. LOT 21.03.2018

    Piękny pomysł na 100-lecie niepodległości. Polskie samoloty będą biało-czerwone

    Z okazji 100-lecia odzyskania przez Polskę niepodległości Polskie Linie Lotnicze LOT pomalują w biało-czerwone barwy dwa najnowsze swoje samoloty Boeing 787-9 Dreamliner oraz Boeing 737 MAX 8 - mówi PAP dyrektor biura komunikacji korporacyjnej LOT-Adrian Kubicki

CS154fotoMINI

Czas Stefczyka 154/2018

PDF (7,35 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook