Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

85 osób posiada połowę świata

06.10.2014

Połowa majątku globu jest dziś w rękach 85 osób. Rodzi to pytanie, gdzie leży punkt równowagi między wolnością gospodarczą i społeczną – pisze „Rzeczpospolita” relacjonując przebieg debat na Europejskim Forum Nowych Idei, na którym dyskutowano o zagrożeniach dla świata, najlepszych systemach gospodarczych i politycznych dla zapewnienia dobrobytu i źródłach napięć społecznych. Oto główne wnioski:

„Erozja klasy średniej w państwach demokratycznych oraz drastyczne nierówności w krajach zdominowanych przez oligarchów każą się zastanowić nad skutecznością lekarstw na kryzys oraz rolą, jaka w pokryzysowym świecie ma do wypełnienie państwo” – oceniał Rafał Grodzicki, członek zarządu PZU. Problemom, na które zwracał uwagę, poświęcona była sesja „Władza pieniądza – współczesne zagrożenia dla wolności”.

Generalna konkluzja? Demokracja jest chyba największym sprzymierzeńcem gospodarki. Potwierdza to choćby fakt, że w krajach, które wybrały demokratyczne systemy władzy, wzrost gospodarczy jest po ok. 30 latach 20 razy wyższy niż w państwach, w których władza jest autorytarna. Uczestnicy dyskusji zwracają uwagę, że przy rozmowie o wzajemnych korelacjach między systemem sprawowania władzy a gospodarką trudno nie przywołać przykładu Polski.

„Ostatni raz byłem tu w 1981 roku na zjeździe „Solidarności". Wtedy przyjechałem pociągiem. Teraz przyleciałem samolotem do zupełnie innego kraju. Trzeba pamiętać, skąd się to wzięło. To, że istnieje ognisko, które łączy liberalną gospodarkę z przemianami demokratycznymi, wydaje się oczywiste” - podkreślił Kelman Mizsei z Węgier, szef misji doradczej Unii Europejskiej na rzecz reformy cywilnego sektora.

Zwraca on jednak uwagę, że trzeba pamiętać o jednym – pozytywne zmiany nie owocują od razu. „Sukces przychodzi później. Ale żeby się pojawił najpierw należy zasiać ziarno” – mówi Mizsei. Kiedyś  w państwach demokratycznych gospodarka  była kapitalistyczna, a w autorytarnych – centralnie planowana. Koniec zimnej wojny spowodował jednak przewartościowanie i sprawił, że dziś tak oczywistej korelacji już nie ma.

Paneliści zastanawiali się nad systemem, który daje najlepsze warunki do rozwoju gospodarki. Pytali, czy rzeczywiście demokracja i społeczeństwo obywatelskie przynoszą najwyższe korzyści całemu społeczeństwu. Przejście od rządów autorytarnych do demokracji powoduje znaczący rozwój gospodarki. Historia wskazuje na to, że to właśnie demokracja daje najlepsze warunki do rozkwitu przedsiębiorczości, poprzez swój system wartości, który daje przestrzeń dla rozwoju. Problemem jednak jest redystrybucja – nierówny podział zasobów.

„Przykłady krajów takich jak Wietnam czy Chiny pokazują, że możliwe jest połączenie władzy autorytarnej i kapitalizmu”- przekonuje „Rz”. Z połączenia tego wynika zaś imponujące tempo wzrostu. „Powstaje pytanie: jakie przełożenie na współczesną gospodarkę ma pieniądz i system władzy?” – zastanawiał się Rafał Grodzicki.

Koncentracja pieniądza ma różne źródła w różnych regionach świata. Wynikająca z posiadanego bogactwa władza pieniądza w krajach zachodnich rożni się zdecydowanie od władzy pieniądza w Rosji, na Zachodzie jest dość przejrzysta i możliwa do demokratycznego modelowania. „Dlatego trzeba wdrożyć pojęcie konfliktu interesów - on pomoże uporządkować relacje pomiędzy władzą polityczną a ekonomiczną” – dodał.

Według niego konflikt interesów powstaje, gdy zaburzona jest równowaga pomiędzy wolnością gospodarczą, a równością społeczną. Brak tej równowagi i rosnąca przepaść pomiędzy bogatymi i biednymi może stać się źródłem buntów grup społeczeństwa. „Erozja klasy średniej w państwach demokratycznych, czy drastyczne nierówności w krajach zdominowanych przez oligarchów, każą zastanowić się nad skutecznością lekarstw na kryzys i rolą państwa w pokryzysowym świecie” – przekonywał Read Safadi z OECD.

Pojawia się też problem, by kapitał, który nie lubi się rozpraszać, służył nie tylko małym grupom, ale całym społeczeństwom. Podczas tegorocznego Światowego Forum Gospodarczego w Davos organizacja Oxfam opublikowała raport, w którym podała, że właścicielami połowy światowego bogactwa jest obecnie zaledwie 85 osób. Nierówności te mogą się nadal pogłębiać.

Bo, jak wskazuje Kenneth Rogoff, wykładowca ekonomii na Harvardzie, w ciągu najbliższej dekadzie na świecie niemal na pewno pojawi się człowiek, którego majątek będzie liczony już nie w miliardach, ale bilionach dolarów.

Pojawia się tu zagrożenie, i to nie tylko związane z zaburzeniem redystrybucji dóbr. jest utrzymywanie się reżimów za pieniądze płynące z Zachodu w zamian za eksport surowców. Gospodarki zachodnioeuropejskie wykorzystują środki finansowe generowane przez te reżimy. Dlatego należy rozmawiać o wartościach, jakimi kieruje się demokracja. Redystrybucja skoncentrowanego majątku jest niemożliwa bez redystrybucji władzy.

Ryb, Rz

Fot. [efni.pl]

 

 

 

 

Warto poczytać

  1. switzerland-1282508960720 17.01.2017

    WYWIAD. Jerzy Szmit o Polakach z kontami w Szwajcarii

    Czy po zmianach w Szwajcarii, uda się dowiedzieć, którzy polscy biznesmeni i celebryci, ukrywali swoje pieniądze na zagranicznych kontach banku HSBC i ile straciło na tym polskie państwo?

  2. energa 17.01.2017

    Jacek Kościelniak p.o. prezesa Energi przez 3 miesiące

    Powołany we wtorek zarząd będzie pełnić swe obowiązki przez trzy miesiące, do czasu wyłonienia w konkursie nowych członków.

  3. misiu 17.01.2017

    MR uruchomi wszystkie działania PROW

    -Wdrażanie PROW jest na takim etapie, że wniosków na pulę dostępnych środków mamy 33 proc.- powiedział wiceminister rolnictwa Ryszard Zarudzki.

  4. industry-6116681280 17.01.2017

    Ciepło systemowe w walce ze smogiem

    Największym problemem, jeśli chodzi o stan powietrza w polskich miastach, jest bardzo wysoki poziom zanieczyszczenia tzw. pyłem zawieszonym i rakotwórczym benzoapirenem.

  5. kaziu 17.01.2017

    ZPP zaprezentował raport o upadaniu polskich firm

    W poniedziałek ZPP zaprezentowało raport "Bankowa samowola i bezkarne państwo. Jak upadają polskie firmy - przypadek Atlantic".

  6. strezynska1717 17.01.2017

    Streżyńska: CEPiK 2.0 przed czerwcem 2018 r.

    Minister zapewniła, że projekt CEPiK 2.0, w którym będzie można m.in. sprawdzić liczbę punktów karnych przez Internet będzie działał przed czerwcem 2018 r.

  7. moro2 17.01.2017

    Morawiecki: Chcemy przegonić Zachód

    W planach np. samochód elektryczny, autobus elektryczny czy odbudowa przemysłu stoczniowego.- stwierdził minister rozwoju i finansów.

  8. paris-1836415960720 16.01.2017

    Paryż walczy z zanieczyszczeniami

    W stolicy Francji od poniedziałku wszystkie pojazdy muszą być zaopatrzone w specjalne winiety wskazujące, w jakim stopniu zanieczyszczają atmosferę.

CS139fotoMINI

Czas Stefczyka 139/2017

PDF (4,73 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook