Jedynie prawda jest ciekawa


"wSieci": Bóg się rodzi, a Ojczyzna w niewoli

15.12.2015

Tomasz Łysiak o świątecznych pieśniach, które budowały też narodową tożsamość.

W czasach dla nas, Polaków, szczególnie znaczących czy trudnych powstawały kolędy „specjalne”, patriotyczne. Pieśni te były pisane nierzadko przez wielkich mistrzów pióra – przypomina na łamach świątecznego wydania tygodnika „wSieci” Tomasz Łysiak.

W artykule autor pisze, że pieśni głoszące radosną nowinę narodzenia Pańskiego i łączące treści patriotyczne mogły narodzić się tylko w narodzie, który tak umiłował wolność i o nią walczył. Dla nas, Polaków, którzyśmy o ojczyznę walczyli z przerwami przez dwa wieki (odzyskując po ponad 120 latach niewoli niepodległość na niecałe dwie dekady), to przedziwne pomieszanie tonów nie tylko nie jest dysonansem, lecz także rozumiemy dobrze jego sens i duchową treść.

Autor Artykułu prześledził okoliczności powstania i śpiewania najbardziej znanych polskich patriotycznych pieśni bożonarodzeniowych. „Bóg się rodzi” – Karpiński wspominał, jak tuż po sejmie rozbiorowym w Grodnie był w pokoju przylegającym do sali balowej, na której trwał właśnie wielki raut u Igelströma. Poeta słyszał więc przez ścianę gwar rozmów, śmiechy i taneczną muzykę. Płakał. Bo zaledwie chwilę wcześniej polski sejm, zmuszony siłą bagnetów i wymową złota, podpisał się pod aktem drugiego rozbioru. Dlatego kolęda, która zaczynała się od prośby, by Boże Dziecię swoją rączką błogosławiło ojczyznę miłą, dostała też słowa: „…i wszystkie wioski z miastami”. Natomiast w okresie powstania listopadowego powstawały kolejne zwrotki pieśni, które śpiewano do melodii „Bóg się rodzi”, np.:

„Z miłym dziś wolności znakiem,

Błagamy u Twego Tronu,

By Polak był znów Polakiem

Od kolebki aż do zgonu.

Chciej dopomóc Polskiej młodzi,

Jej Chłopicki dziś dowodzi!”

Autor pisze także o wigilii 1914 roku, kiedy […] dramatyczny wymiar miały kolędy śpiewane przez Polaków z obu stron frontu, te same, lecz wznoszone jakby z innych „światów”, mówiące o Zbawicielu, a nucone przez synów tego samego narodu, których historia zmusiła, by do siebie strzelali. […] Niektóre z tych kolęd [z tego okresu]miały nawet wymiar „bojowy”. Nieraz można się uśmiechnąć, gdy się czyta w legionowej pastorałce niezbyt miłe słowa o Moskalach. Tak jak w tej pieśni nieznanego autora, na melodię „Hej, kolęda, kolęda!”:

„Bracia szeregowcy, zważajcie na Boga,

Że w tym ruskim carze, znaleźliśmy wroga

On nas wywiódł w tany

Skuć chce nas w kajdany

Hej, kolęda, kolęda!”

Autor przytacza również kolędy powstałe i śpiewane w czasie II wojny światowej, za czasów PRL i stanu wojennego. Pisze także: Znów minęły mroczne lata i dzisiaj wreszcie widać, że warto było przez wieki śpiewać i prosić. Bo Bóg nam tę wolność dał i ojczyznę błogosławi… Wszystkie wioski z miastami… A słowo ciałem się stało…

Więcej o polski patriotycznych pieśniach bożonarodzeniowych we „wSieci”, w sprzedaży od 14grudnia br., także w formie e-wydania na http://www.wsieci.pl/e-wydanie.html.

Warto poczytać

  1. stop-pedofilii-14072018 14.07.2018

    Czy to krok w celu akceptacji pedofilii? Amerykańska strona internetowa chce zmiany słowa "pedofil" bo jest obraźliwie

    Thepreventionproject.org to strona internetowa o charakterze profilaktycznym, która zajmuje się badaniem oraz pomocą osobom, które posiadają skłonności pedofilskie

  2. 1270tuseksmieszek 13.07.2018

    Tusk wyśmiany przez amerykańskich dziennikarzy. Mocny komentarz Antoniego Macierewicza

    Donald Tusk chyba nie zdaje sobie sprawy z faktu, że w Europie niewielu traktuje go poważnie. Choć wielokrotnie dano mu to odczuć, on niezrażony stara się pokazac, że jest politykiem „z pierwszej ligi”. Próbował to udowodnić, pouczając Donalda Trumpa

  3. walesa02022018 09.07.2018

    Czy to atak sztabu wyborczego PO? Przychylne dla Jarosława Wałęsy komentarze pochodzą z tego samego komputera

    Zobacz zdjęcie z komentarzami dla Jarosława Wałęsy

  4. 1270prezydentandrzejwolyn 09.07.2018

    Prezydent oddający hołd wymordowanym Polakom? Dla lewactwa to powód do śmiechu!

    Trudno o większe zezwierzęcenie, niż wyśmiewanie się z osoby, która oddaje hołd ofiarom ludobójstwa. Jednak to, co dla przyzwoitych ludzi jest niedopuszczalne, dla wielu, wychowanych na publicystyce wiadomej gazety, jest rzeczą naturalną

  5. 1270jaroslawkacz1 06.07.2018

    Ordynarny atak na Jarosława Kaczyńskiego. „Totalni”, chcą „odstrzelić” prezesa PiS

    Opozycjo, opamiętaj się, bo może dojść do tragedii

  6. amnesty-international-5072018-r 05.07.2018

    Nie mogli się zaangażować w sprawę Alfiego Evansa, ale nie mieli obiekcji przed protestami pod SN. Jaki jest prawdziwy cel Amnesty International?

    Emocje związane z ustawą o Sądzie Najwyższym oraz odwołaniem sędzi Małgorzaty Gersdorf ze stanowiska Pierwszej Prezes SN przyciągnęły uwagę wielu ludzi

  7. 1270hejtlis 04.07.2018

    Tomasz Lis wyzywa premiera Morawieckiego. Pinokiusz przechodzi samego siebie

    Tomasz Lis, to bez wątpienia przykład „dziennikarza zaangażowanego”. Nic dziwnego – za swoje zaangażowanie dostaje sute wynagrodzenie od niemiecko-szwajcarskiego wydawcy „Newsweeka”, który skoro płaci, to wymaga.

  8. 1270gasiukpawlowicz222 03.07.2018

    Nie ma Petru, a gafa goni gafę. Nowoczesna nie potrafi poprawnie wpisać nazwy kraju

    Nieznajomość ortografii, zwykła niechlujność czy może brak elementarnego szacunku dla ojczyzny? Nowoczesna znowu poraża błędami.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook