Jedynie prawda jest ciekawa


"wSieci": Andrzej Wajda demaskator i twórca mitów

18.10.2016

Uparcie rozdrapywał polskie rany, podminowywał dobre samopoczucie peerelowskich kacyków. Demaskował mity, ale też je tworzył. Jego twórczości nie da się oddzielić od polskości - Piotr Zaremba w osobistym epitafium żegna na łamach nowego wydania tygodnika „wSieci” giganta polskiej kultury.

Publicysta zaczyna od przywołania wspomnienia ze swojej młodzieńczej wyprawy w Tarty, podczas której pierwszy raz obejrzał jedno z najważniejszych dzieł  polskiej kinematografii.

- Latem 1981 r. jestem z kolegą w Zakopanem. Mam lat 18, łazimy z plecakami po górach. Idziemy też do zakopiańskiego kina na "Człowieka z żelaza"[...]. Po seansie na widowni najpierw panuje cisza, a potem wybuchają oklaski. Nie pamiętam, aby kiedykolwiek na normalnym pokazie, nie żadnej premierze, zwykli lidzie bili brawo. Poczuliśmy się członkami narodowej wspólnoty.

Felietonista chronologicznie omawia twórczość mistrza. Podkreśla przy tym, że jego filmy zawsze budziły emocje.

- Krzysztof Kłopotowski, tyleż często wadzący się z mistrzem, ileż go broniący, umieszcza go na mapie polskich obrachunków jako artystę, który raczej rozdrapuje polskie rany, niż krzepi. […] „Kanał” z roku 1956 sięgał po latach milczenia po temat Powstania Warszawskiego, ale widział w nim głównie tragiczny bezsens, co się pokrywało z oficjalną historiografią […]. Wajda […] nakręcił pierwszy polski film o "wyklętych". Trudno uznać ten obraz za satysfakcjonujący, ale i tak oddanie choć częściowej sprawiedliwości AK-owcom walczącym z komunistami przekraczało wszystko to, co było możliwe […] w epoce stalinowskiej.

Dziennikarz osobny akapit poświęca najbardziej uniwersalnemu filmowi wybitnego reżysera, który przyniósł mu sławę nie tylko w Polsce, ale i na świecie.
Klejnotem w koronie była oczywiście „Ziemia obiecana” z 1974 r., czyniąca z interesującej, ale typowo XIX-wiecznej epopei na temat łódzkiego kapitalizmu buzujący namiętnościami fresk — szczytowe osiągnięcie nurtu polskiego kina nazywanego kreacyjnym. To w nim okazał się mistrzem malowania filmowych obrazów i prowadzenia aktorów.

W swym obszernym epitafium Zaremba przypomina o teatralnej działalności Wajdy i jego ogromnym wkładzie w kino moralnego niepokoju.

To samo dotyczy teatru, bo mamy do czynienia z wielkim twórcą teatralnych inscenizacji. Do historii przeszedł jako adaptator Dostojewskiego — z najsławniejszy „Biesami” w Starym Teatrze w Krakowie […]. Wielu krytyków Wajdy nie rozumie, że jak wielu innych twórców o peerelowskich konotacjach robił narodowe kino i teatr. […] Stał się jednym z fundatorów kina moralnego niepokoju podminowującego dobre samopoczucie peerelowskich kacyków.

Publicysta objaśnia również późną twórczość mistrza, przypominając, że jako postać wielkoformatowa, już za życia mierzony był osobną miarą.

- Często pada stwierdzenie, że później trudno znaleźć naprawdę fundamentalne dzieła Wajdy. Jednak dla zwykłego reżysera nawet niszowa „Panna nikt” czy tragiczny czarno-biały „Korczak” byłyby powodem do dumy. Po prostu jego mierzono inną miarą. Z pewnością „Pan Tadeusz” to bardzo udana kontynuacja jego dawnej misji— tworzenia kina narodowego, a „Katyń” to film ważny i robiący wrażenie swą ascetyczną formą.
Felietonista docenia ogromny wpływ, jaki wywarł Wajda na życie kilku pokoleń Polaków i umieszcza go w panteonie naszej kultury narodowej.

- Wajda to twórca tradycyjny, tylko takie środki pasowały do ambicji tworzenia kina narodowego. Owszem demaskował mity, ale też je tworzył lub podtrzymywał. Jego twórczości nie da się oddzielić od polskości […] pozostał własnością całego narodu. Gigantem, którego wkład w podtrzymywanie narodowej kultury trudno przecenić.

Więcej o twórczości Andrzeja Wajdy w najnowszym numerze tygodnika „wSieci” - od 17 października br., także w formie e-wydania na http://www.wsieci.pl/e-wydanie.html

[fot. youtube/wPolityce.pl]

Warto poczytać

  1. sleeping-giants-18072018 18.07.2018

    Zastraszali firmy bo chcieli zniszczyć prawicowe media. Działalność lewicowej grupy została zdemaskowana

    Prawicowy portal Daily Caller ujawnił tożsamość założyciela organizacji Sleeping Giants, zajmującej się zastraszaniem firm zamieszczających reklamy w prawicowych mediach. Okazało się, że jej założyciel, Matt Rivitz, sam jest pracownikiem przemysłu reklamowego

  2. 1270SZTUCZNEMIESKO 18.07.2018

    Zgroza. Już za kilka lat w restauracjach będziemy jeść sztuczne mięso

    Świat stanął na głowie. Choć tę tendencję obserwujemy na wielu płaszczyznach, to jednak ostatnie dokonania holenderskich naukowców napawają nas przerażeniem. Tamtejsza spółka zaprezentowała pierwszego hamburgera, do którego mięso wyprodukowano w laboratorium

  3. 1270lenin12 17.07.2018

    Rosyjski zbrodniarz twarzą reklamy polskiej firmy. Przesadzili

    Lenin, to wbrew komunistycznej propagandzie, jeden z najkrwawszych dyktatorów ubiegłego stulecia.

  4. stop-pedofilii-14072018 14.07.2018

    Czy to krok w celu akceptacji pedofilii? Amerykańska strona internetowa chce zmiany słowa "pedofil" bo jest obraźliwie

    Thepreventionproject.org to strona internetowa o charakterze profilaktycznym, która zajmuje się badaniem oraz pomocą osobom, które posiadają skłonności pedofilskie

  5. 1270tuseksmieszek 13.07.2018

    Tusk wyśmiany przez amerykańskich dziennikarzy. Mocny komentarz Antoniego Macierewicza

    Donald Tusk chyba nie zdaje sobie sprawy z faktu, że w Europie niewielu traktuje go poważnie. Choć wielokrotnie dano mu to odczuć, on niezrażony stara się pokazac, że jest politykiem „z pierwszej ligi”. Próbował to udowodnić, pouczając Donalda Trumpa

  6. walesa02022018 09.07.2018

    Czy to atak sztabu wyborczego PO? Przychylne dla Jarosława Wałęsy komentarze pochodzą z tego samego komputera

    Zobacz zdjęcie z komentarzami dla Jarosława Wałęsy

  7. 1270prezydentandrzejwolyn 09.07.2018

    Prezydent oddający hołd wymordowanym Polakom? Dla lewactwa to powód do śmiechu!

    Trudno o większe zezwierzęcenie, niż wyśmiewanie się z osoby, która oddaje hołd ofiarom ludobójstwa. Jednak to, co dla przyzwoitych ludzi jest niedopuszczalne, dla wielu, wychowanych na publicystyce wiadomej gazety, jest rzeczą naturalną

  8. 1270jaroslawkacz1 06.07.2018

    Ordynarny atak na Jarosława Kaczyńskiego. „Totalni”, chcą „odstrzelić” prezesa PiS

    Opozycjo, opamiętaj się, bo może dojść do tragedii

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook