Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

Sadowski: Restytucja mienia przed nami

28.02.2014

Rozmowa z ekonomistą, ekspertem Centrum im. Adama Smitha Andrzejem Sadowskim.

Stefczyk.info: Izba Lordów wymieniła Polskę w czasie niedawnej debaty dotyczącej Holokaustu. Londyn wskazuje, że Warszawa nie załatwiła sprawy restytucji mienia żydowskiego. MSZ Polski w reakcji wyjaśnia, że sprawa zwrotu mienia jest realizowana bez względu na to, kogo dotyczy. Czy restytucja została załatwiona?

Andrzej Sadowski: Ta sprawa nie została w żaden sposób załatwiona. To powoduje, że mamy kolejną kotwicę w systemie PRLowskim, który pozbawiał ludzi majątków i własności. Przez to nie można Polski uznać za kraj, w którym konstytucyjne prawo własności jest należycie chronione i egzekwowane. To ma również praktyczne konsekwencje. Wiele przedsięwzięć gospodarczych nie może się rozpocząć w sposób normalny, właśnie w związku z problemami własnościowymi. W czasie procesu przygotowań do inwestycji okazuje się, że trzeba rozwiązać sprawę roszczeń i restytucji majątków. Brak zerwania z dawnym systemem ma swoje konsekwencje, które sprawiają, że wiele projektów czy nowych przedsięwzięć nie jest realizowanych.

Polskę stać na uregulowanie tych problemów? Może ta sprawa jest zbyt kosztowna, żeby się nią zająć?

W dyskusji wciąż pojawiają się argumenty, że Polski nie stać na uregulowanie zobowiązań, ponieważ to spowoduje wzrost zadłużenia. To jest próba przedstawienia fałszywej optyki. Wielokrotnie wskazywaliśmy rządzącym, że w gestii rządu znajdują się tysiące hektarów ziemi, którą od lat dzierżawi Agencja Rolna Skarbu Państwa. Cała ta ziemia, która jest w dyspozycji rządu, powinna zostać przekazana jej byłym właścicielom. Obecnie dawny właściciel może na preferencyjnych warunkach ją dzierżawić. To jest dość zuchwałe rozwiązanie. Ta ziemia, znajdująca się niepotrzebnie w gestii rządu, może posłużyć do naprawienia sporej części szkód. A uwolniona ziemia od rządowej dzierżawy trafi na normalny rynek, czyli zasili liczbę ziemi, która może trafić do realnych właścicieli.

O czym to świadczy?

Proces restytucji mienia da się zrealizować bez zwiększenia obciążeń podatkowych dla obywateli.

Skoro sprawą restytucji zajął się już Londyn to zwrot majątków może przyspieszyć? Międzynarodowy nacisk pomoże?

Organizacje żydowskie pokazały, że są niezwykle skuteczne. Dowodem jest zmuszenie rządu Szwajcarii i szwajcarskich banków do zwrotu depozytów, które były własnością rodzin żydowskich. Smutne jest to, że polscy politycy dopiero postawieni pod pręgierzem międzynarodowym realizują to, co - niezależnie od narodowości byłych właścicieli – zrobić trzeba. Brak zerwania ze starym systemem i nie zamknięcie tego rozdziału w obszarze ochrony własności ma swoje prestiżowe, międzynarodowe konsekwencje. Rząd próbuje zachęcać inwestorów do przyjechania do Polski, w której – jak się okazuje – nie są chronione i respektowane prawa własności. Cały wysiłek przyciągania inwestycji jest niweczony przez fakt, że rządy nie dokonały restytucji mienia.

Rozmawiał TK
[Fot. PAP/Radek Pietruszka]

Słowa kluczowe:

Sadowski

,

majątek

,

Polska

,

ekonomia

CS141fotMINI

Czas Stefczyka 141/2017

PDF (4,89 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook