Jedynie prawda jest ciekawa


"Rzeź Woli" to był akt ludobójstwa

05.08.2013

Oczywiście nie ma już co walczyć z utartym pojęciem "rzeź Woli", natomiast "rzeź" raczej sugeruje dzikie, nieuporządkowane, w szale wyrzynanie ludzi. A przecież to była sprawnie i cynicznie przeprowadzana akcja eksterminacyjna - mówi w rozmowie z portalem Stefczyk.info dr Paweł Ukielski, historyk, wicedyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego.

Stefczyk.info: Właśnie mija 69 lat od momentu rozpoczęcia "rzezi Woli" jednej z najbardziej krwawych akcji eksterminacji ludności cywilnej w powstańczej Warszawie. W jaki sposób Muzeum Powstania Warszawskiego chce mówić o tych wydarzeniach?

Dr Paweł Ukielski: Dla nas przede wszystkim jest istotne, żeby "rzeź Woli" zarówno na użytek wewnętrzny, a zwłaszcza na użytek zewnętrzny, czyli za granica była przedstawiana, jako akt ludobójstwa. Ponieważ istnieje rozkaz Hitlera wydany 1 sierpnia 1944 roku, żeby wszystkich mieszkańców Warszawy zgładzić, a miasto zrównać z ziemią. Definicja ludobójstwa powstała po wojnie, ale podchodząc w sensie formalno - prawnym to "rzeź Woli" wypełnia całkowicie tę definicję.

Oczywiście nie ma już co walczyć z utartym pojęciem "rzeź Woli", natomiast "rzeź" raczej sugeruje dzikie, nieuporządkowane, w szale wyrzynanie ludzi. A przecież to była sprawnie i cynicznie przeprowadzana akcja eksterminacyjna. W związku z czym dla nas takim kluczowym słowem w tym kontekście jest po prostu ludobójstwo.

Macie kontakt z ludźmi, którzy przeżyli "rzeź Woli". W jaki sposób oni żyją z tym ciężarem, jak potrafią opowiadać o tym koszmarze?

Teraz mamy już do czynienia tylko z dziećmi, które przeżyły "rzeź Woli". Żyje na przykład pan Mścisław Lurie, który jest synem najsłynniejszej postaci ocalałej z "rzezi Woli", pani Wandy Lurie - polskiej Niobe. Ona straciła trójkę dzieci, a sama była w ciąży, pan Mścisław jest tym dzieckiem, które urodziło się już po Powstaniu. 

Dla ludzi, którzy to przeżyli to jest rzecz, która zaważyła na całym ich życiu i oni żyją z tym do dzisiaj. To rzecz, którą z jednej strony chcą upamiętnić, jak tylko mogą, z drugiej strony to jest rzecz, o której tak po prostu się nie rozmawia. Oni ewentualnie sami czasem o tym mówią, czasem w emocjach zaczynają o tym opowiadać, natomiast to nie jest rzecz, o której z nimi można tak po prostu porozmawiać.

A jak pan, jako historyk ocenia fakt, że niemieccy zbrodniarze: Heinz Reinefarth czy Erich von dem Bach-Zelewski nie zostali nigdy osądzeni za zbrodni popełnione w Warszawie?

To jest podstawowy problem dotyczący pamięci o Powstaniu, czy też istnienia Powstania w przestrzeni publicznej po drugiej wojnie światowej. Tak naprawdę za tłumienie Powstania nie został skazany żaden Niemiec. Owszem,byli skazywani, ale za coś innego. Np.  von dem Bach za bicie komunistów podczas "nocy długich noży". Nawet jeśli ci zbrodniarze byli za coś skazywani, to nie za Warszawę. To wynikało oczywiście w ówczesnej sytuacji geopolitycznej. Nie było właściwie nikogo, poza polską emigracją na Zachodzie zainteresowanego, aby mówić prawdę o Powstaniu. Zarówno nasi komuniści, jak i sowieccy komuniści, jak i nawet alianci zachodni nie mieli w tym interesu, w związku z tym za zbrodnie popełnione w Powstaniu nikt nie odpowiadał.

Najbardziej wstrząsająca jest tutaj historia Heinza Reinefartha, który dowodził wyjątkowo zbrodniczymi oddziałami, a po wojnie był burmistrzem, a następnie szanowanym, prawnikiem. Ta sytuacja nawet dzisiaj jawi się dla nas jako wyjątkowo trudna do zaakceptowania.

Rozmawiał Marcin Wikło

fot. archiwum

Zapraszamy na profil Stefczyk.info na Facebooku!

Warto poczytać

  1. sleeping-giants-18072018 18.07.2018

    Zastraszali firmy bo chcieli zniszczyć prawicowe media. Działalność lewicowej grupy została zdemaskowana

    Prawicowy portal Daily Caller ujawnił tożsamość założyciela organizacji Sleeping Giants, zajmującej się zastraszaniem firm zamieszczających reklamy w prawicowych mediach. Okazało się, że jej założyciel, Matt Rivitz, sam jest pracownikiem przemysłu reklamowego

  2. 1270SZTUCZNEMIESKO 18.07.2018

    Zgroza. Już za kilka lat w restauracjach będziemy jeść sztuczne mięso

    Świat stanął na głowie. Choć tę tendencję obserwujemy na wielu płaszczyznach, to jednak ostatnie dokonania holenderskich naukowców napawają nas przerażeniem. Tamtejsza spółka zaprezentowała pierwszego hamburgera, do którego mięso wyprodukowano w laboratorium

  3. 1270lenin12 17.07.2018

    Rosyjski zbrodniarz twarzą reklamy polskiej firmy. Przesadzili

    Lenin, to wbrew komunistycznej propagandzie, jeden z najkrwawszych dyktatorów ubiegłego stulecia.

  4. stop-pedofilii-14072018 14.07.2018

    Czy to krok w celu akceptacji pedofilii? Amerykańska strona internetowa chce zmiany słowa "pedofil" bo jest obraźliwie

    Thepreventionproject.org to strona internetowa o charakterze profilaktycznym, która zajmuje się badaniem oraz pomocą osobom, które posiadają skłonności pedofilskie

  5. 1270tuseksmieszek 13.07.2018

    Tusk wyśmiany przez amerykańskich dziennikarzy. Mocny komentarz Antoniego Macierewicza

    Donald Tusk chyba nie zdaje sobie sprawy z faktu, że w Europie niewielu traktuje go poważnie. Choć wielokrotnie dano mu to odczuć, on niezrażony stara się pokazac, że jest politykiem „z pierwszej ligi”. Próbował to udowodnić, pouczając Donalda Trumpa

  6. walesa02022018 09.07.2018

    Czy to atak sztabu wyborczego PO? Przychylne dla Jarosława Wałęsy komentarze pochodzą z tego samego komputera

    Zobacz zdjęcie z komentarzami dla Jarosława Wałęsy

  7. 1270prezydentandrzejwolyn 09.07.2018

    Prezydent oddający hołd wymordowanym Polakom? Dla lewactwa to powód do śmiechu!

    Trudno o większe zezwierzęcenie, niż wyśmiewanie się z osoby, która oddaje hołd ofiarom ludobójstwa. Jednak to, co dla przyzwoitych ludzi jest niedopuszczalne, dla wielu, wychowanych na publicystyce wiadomej gazety, jest rzeczą naturalną

  8. 1270jaroslawkacz1 06.07.2018

    Ordynarny atak na Jarosława Kaczyńskiego. „Totalni”, chcą „odstrzelić” prezesa PiS

    Opozycjo, opamiętaj się, bo może dojść do tragedii

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook