Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

Prof. Lewicki: wyciszyć sprawę „więzień CIA”

26.01.2014

Rozmowa z amerykanistą, profesorem UKSW Zbigniewem Lewickim.

Stefczyk.info: w debacie publicznej wraca po raz kolejny sprawa domniemanych tajnych więzień CIA w Polsce. Według „Washington Post” Polska otrzymała 15 mln dolarów za możliwość prowadzenia więzienia w Starych Kiejkutach. Jak Polska powinna reagować na takie doniesienia?

Prof. Zbigniew Lewicki: W najlepiej rozumianym interesie Polski jest wyciszanie tej sprawy. Jednak widać, że to się nie uda. Sprawa będzie zapewne przez wiele lat rozgrywana i nagłaśniana co jakiś czas. Istnienie tej instytucji w Starych Kiejkutach jest oczywiste. Czy dokonywano tam tortur czy nie? To trudno powiedzieć, ale nie można tego wykluczyć. Władze Polski oczywiście nie uczestniczyły w tym, choć działo się to na polskim terytorium. Trudno więc będzie uniknąć odpowiedzialności w tej sprawie. Abstrahuje się jednak od tego, kiedy te wydarzenia miały miejsce.

To ważne?

Przecież to działo się bezpośrednio po atakach z 11 września. Wtedy cały świat starał się na różne sposoby pomóc Stanom Zjednoczonym. To, co dziś wydaje się drastycznym nadużyciem sprzeciwiającym się prawom człowieka, było wówczas uznawane przez ogromną większość państw świata za niezbędną pomoc Waszyngtonowi. Pewne czyny wyjęte z kontekstu wyglądają zupełnie inaczej.

Oczekuje pan wyciągnięcia odpowiedzialności od polskich polityków, którzy podejmowali decyzje ws. „więzień CIA”?

Nie wykluczam, że do tego dojdzie, ale to będzie niemądre, niesłuszne i pozbawione podstawionej kwestii, jaką jest właśnie kontekst polityczny i czasowy tych wydarzeń. Oczywiście z punktu widzenia ściśle formalnego mogło dojść do naruszenia prawa. Wtedy odpowiedzialność wystąpiłaby. Ta sprawa jest jednak rozgrywana politycznie, zarówno w Waszyngtonie jak i w Warszawie. Politycy, którzy w czasie podejmowania współpracy polsko-amerykańskiej nie byli nawet politykami, albo byli na marginesie, z perspektywy kilkunastu lat wymądrzają się na temat ówczesnych wydarzeń.

Wiemy, że w USA toczy się senackie śledztwo ws. CIA i wojny z terroryzmem. Czego się pan po nim spodziewa?

Rzeczywiście toczy się senackie śledztwo, ale trudno powiedzieć w jakim kierunku ono pójdzie. Raport z tego śledztwa będzie zapewne w części upubliczniony, ale wiele dokumentów pozostanie tajnych. Nagłaśnianie spraw dotyczących działań wywiadu jest szkodliwe, choć oczywiście nadzór parlamentarny jest potrzebny. Dlatego istnieją specjalne komisje, które się tym zajmują i mają szerokie uprawnienia. Jednak rzucanie takich spraw opinii publicznej najczęściej przynosi ogromne szkody działalności służb, których istnienie jest konieczne dla zapewnienia nam bezpieczeństwa. Ewidentne naruszenia prawa muszą być karane, ale nie należy tego nagłaśniać w prasie.

Rozmawiał Nal
[Fot. Youtube.pl]

CS139fotoMINI

Czas Stefczyka 139/2017

PDF (4,73 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook