Jedynie prawda jest ciekawa


Górny: Polacy mogą być dumni

04.12.2013

Rozmowa z publicystą tygodnika "wSieci" Grzegorzem Górnym.

Stefczyk.info: Mija 71. rocznica powstania Rady Pomocy Żydom "Żegota", jedynej organizacji w okupowanej przez Niemców Europie ratującej Żydów od zagłady. Ta organizacja powstała przy Delegaturze Rządu na Kraj. Jak wyglądała reakcja Polaków na zagładę Żydów?

Grzegorz Górny: Dziś, zwłaszcza na Zachodzie, dominuje narracja, że zjawisko pomocy Żydom było marginalne, a większość polskiego społeczeństwa była wrogo nastawiona do Żydów. Tego typu poglądy są rozpowszechniane np. przez niemieckie produkcje filmowe, jak "Nasze matki, nasi ojcowie". Tymczasem okazuje się, że zjawisko pomocy Żydom było znacznie powszechniejsze niż się wydaje. Tytułem "Sprawiedliwi wśród narodów świata" uhonorowanych zostało ponad 6 tysięcy Polaków. To znacząco zaniżona liczba. Żeby uratować jednego uciekiniera z getta, potrzebna była pomoc nawet 10 osób. Jest relacja Hanny Krall, która doliczyła się łańcuszka ludzi dobrej woli, złożonego aż z 42 osób. Tyle osób zaangażowało się, by uratować ją, nieznaną im, małą żydowską dziewczynkę. Oni robili to z narażeniem życia.

Za pomoc Żydom groziły bardzo surowe kary

Niemcy stosowali odpowiedzialność zbiorową. Za pomoc Żydom groziła śmierć całej rodziny. I były polskie rodziny, które traciły życie z tego powodu. Różni historycy wskazują różnie liczbę osób w ten czy inny sposób pomagających ukrywającym się Żydom. Niektóre szacunki dochodzą nawet do 1 miliona Polaków.

Film "Nasze matki, nasi ojcowie", o którym pan wspominał, był emitowany przez TVP. Dlaczego w kraju nie promuje się bohaterskich postaw Polaków tylko coraz częściej np. niemiecki punkt widzenia?

Nie znam odpowiedzi na to pytanie. Mamy się do czego odwoływać, mamy z czego być dumni. Jest wiele przykładów postaw, którymi należy się chwalić. Przykładem takich postaw i dobrym wzorcem upamiętnienia losów bohaterskich Polaków ratujących Żydów jest rodzina Kowalskich. Film o niej zrobił Maciej Pawlicki z Arkadiuszem Gołębiewskim (Film "Historia Kowalskich"). Cała wielodzietna rodzina straciła życie z powodu ukrywania Żydów.

Skończył pan właśnie książkę "Sprawiedliwi. Jak Polacy ratowali Żydów przed zagładą". Z jakimi reakcjami spotkał się Pan w czasie pracy nad książką? Mógł Pan liczyć na jakąś pomoc?

Największej pomocy udzieliły mi prywatne osoby i firmy. Najlepiej jednak reakcje na tę książkę i temat oddaje pewna anegdota. Redaktor graficzny zaniósł książkę do zakładu poligraficznego. Chciał dokonać próbnego wydruku i zobaczyć, jak książka wygląda na papierze. Pracownicy techniczni zakładu pytali, czy wydacnictwo nie boi się poruszać takich tematów, czy nie boimy się pisać o takich sprawach. Redaktor pytał, dlaczego mielibyśmy się bać, o co im chodzi.

Co odpowiedzieli?

Okazało się, że mielibyśmy się bać wydawania takiej książki z racji antypolonizmu. Ci ludzie zauważyli, że dziś przyjęło się pokazywać Polaków, jako sprawców zbrodni, jako szmalcowników czy szabrowników. A jeśli ktoś pokazuje ich od szlachetnej strony, jako tych, którzy nieśli pomoc, to może to być niebezpieczne. Zdaniem pracowników zakładu to może skutkować nieprzyjemnościami. Ta historia mnie zszokowała. Ona jednak mówi być może więcej o stanie świadomości Polaków, niż wielkie opracowania socjologiczne.

Czym dla Pana jest ta książka?

Ta książka jest dla mnie oddaniem hołdu, przywróceniem pamięci tych sprawiedliwych, którzy ratowali Żydów. Z drugiej strony to jest sprzeciw wobec fałszowania historii, jaki dziś obserwujemy. Jeśli narracja będzie szła tak, jak do tej pory, niedługo dowiemy się, że podczas konferencji w Wannsee Reinhard Heydrich i Adolf Eichmann założyli Żegotę, żeby ratować Żydów przed Holokaustem urządzonym przez Polaków.

Rozmawiał Nal
[Fot. Mat, prasowe filmu "Historia Kowalskich"]

Warto poczytać

  1. sleeping-giants-18072018 18.07.2018

    Zastraszali firmy bo chcieli zniszczyć prawicowe media. Działalność lewicowej grupy została zdemaskowana

    Prawicowy portal Daily Caller ujawnił tożsamość założyciela organizacji Sleeping Giants, zajmującej się zastraszaniem firm zamieszczających reklamy w prawicowych mediach. Okazało się, że jej założyciel, Matt Rivitz, sam jest pracownikiem przemysłu reklamowego

  2. 1270SZTUCZNEMIESKO 18.07.2018

    Zgroza. Już za kilka lat w restauracjach będziemy jeść sztuczne mięso

    Świat stanął na głowie. Choć tę tendencję obserwujemy na wielu płaszczyznach, to jednak ostatnie dokonania holenderskich naukowców napawają nas przerażeniem. Tamtejsza spółka zaprezentowała pierwszego hamburgera, do którego mięso wyprodukowano w laboratorium

  3. 1270lenin12 17.07.2018

    Rosyjski zbrodniarz twarzą reklamy polskiej firmy. Przesadzili

    Lenin, to wbrew komunistycznej propagandzie, jeden z najkrwawszych dyktatorów ubiegłego stulecia.

  4. stop-pedofilii-14072018 14.07.2018

    Czy to krok w celu akceptacji pedofilii? Amerykańska strona internetowa chce zmiany słowa "pedofil" bo jest obraźliwie

    Thepreventionproject.org to strona internetowa o charakterze profilaktycznym, która zajmuje się badaniem oraz pomocą osobom, które posiadają skłonności pedofilskie

  5. 1270tuseksmieszek 13.07.2018

    Tusk wyśmiany przez amerykańskich dziennikarzy. Mocny komentarz Antoniego Macierewicza

    Donald Tusk chyba nie zdaje sobie sprawy z faktu, że w Europie niewielu traktuje go poważnie. Choć wielokrotnie dano mu to odczuć, on niezrażony stara się pokazac, że jest politykiem „z pierwszej ligi”. Próbował to udowodnić, pouczając Donalda Trumpa

  6. walesa02022018 09.07.2018

    Czy to atak sztabu wyborczego PO? Przychylne dla Jarosława Wałęsy komentarze pochodzą z tego samego komputera

    Zobacz zdjęcie z komentarzami dla Jarosława Wałęsy

  7. 1270prezydentandrzejwolyn 09.07.2018

    Prezydent oddający hołd wymordowanym Polakom? Dla lewactwa to powód do śmiechu!

    Trudno o większe zezwierzęcenie, niż wyśmiewanie się z osoby, która oddaje hołd ofiarom ludobójstwa. Jednak to, co dla przyzwoitych ludzi jest niedopuszczalne, dla wielu, wychowanych na publicystyce wiadomej gazety, jest rzeczą naturalną

  8. 1270jaroslawkacz1 06.07.2018

    Ordynarny atak na Jarosława Kaczyńskiego. „Totalni”, chcą „odstrzelić” prezesa PiS

    Opozycjo, opamiętaj się, bo może dojść do tragedii

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook