Jedynie prawda jest ciekawa


Wigilia w Kościołach wschodnich

06.01.2015

Kościoły wschodnie, w tym greckokatolicki i prawosławny, obchodzą Wigilię Bożego Narodzenia. Wieczorem wierni zasiądą do uroczystych kolacji, a potem udadzą się do cerkwi, jednak nie na pasterkę, a na „Powieczerie”.

Wigilia, zwana jest też Swiatym Weczerem. W tym dniu obowiązuje ścisły post, a wieczorem rodziny zasiądą do uroczystych kolacji. Na stołach będą m.in.: ryby, pierogi czy barszcz, ale przede wszystkim nie może zabraknąć kutii, która sporządzana jest z produktów rolnych: pszenicy, miodu, maku, orzechów i bakalii. Symbolizuje ona rodzące się życie i wieczne szczęście.

Posiłek rozpoczyna się od modlitwy i odśpiewania hymnu Troparionu, sławiącego narodzenie Chrystusa. Następnie odczytywany jest fragment Pisma Świętego. Potem wszyscy składają sobie życzenia, dzieląc się prosforą, czyli przaśnym chlebem – odpowiednikiem opłatka. Później wierni idą do cerkwi.

„Nie ma u nas pasterek. Wieczorem jest nabożeństwo wielkiej komplety, kiedy czyta się proroctwo Izajasza „Dziecię się nam narodziło”. Jest to piękny hymn proroczy, w którym Izajasz właściwie wszystko o Chrystusie powiedział już na 700 lat wcześniej. Ten tekst można przyłożyć do Ewangelii, to jest rzeczywiste działanie Ducha Świętego w Starym Testamencie” - mówi abp Jan Martyniak, zwierzchnik Kościoła greckokatolickiego w Polsce.

Na ogół w cerkwiach nie ustawia się szopek, choć coraz częściej zdarza się, że można je spotkać. Zamiast nich w centralnej części świątyni ustawiona jest ikona przedstawiająca scenę narodzenia Chrystusa i krzyż.

Obok, w specjalnym naczyniu znajduje się pięć małych chlebków, wino, pszenica i oliwa, które na zakończenie nabożeństwa są błogosławione. W pierwszy dzień Świąt po Eucharystii chlebki polewa się oliwą i rozdaje każdemu uczestnikowi Liturgii. Ma to wyrażać jedność wspólnoty parafialnej. Świętowanie trwa trzy dni. W drugim obchodzona jest uroczystość Świętej Bogurodzicy i świętego Józefa, nazywana uroczystością Świętej Rodziny, a w trzecim św. Stefana (Szczepana) pierwszego męczennika i diakona. Przez cały świąteczny czas wierni Kościołów wschodnich witają się słowami „Chrystos sia rażdajet” („Bóg się rodzi”), na które odpowiadają „Sławimo Joho” („Chwalmy Go”).

Różnica w dacie obchodzenia świąt wynika z faktu, że Kościół greckokatolicki i prawosławny w liturgii stosują kalendarz juliański, a Kościół rzymskokatolicki – powszechny gregoriański. Od 2011 r. 6 stycznia jest dniem ustawowo wolnym od pracy, dzięki czemu Wigilia Kościołów wschodnich jest dniem wolnym.


Według danych za rok 2013, Kościół greckokatolicki w Polsce liczy ponad 33 tys. wiernych, skupionych w 134 parafiach, obsługiwanych przez 68 kapłanów eparchialnych i zakonnych oraz 77 siostry zakonne. Większość wiernych zamieszkuje województwa podkarpackie, małopolskie, warmińsko-mazurskie, zachodniopomorskie, lubuskie i dolnośląskie.

Według Kościoła prawosławnego, Polsce jest około tysiąca wiernych tego wyznania. Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny składa się z sześciu diecezji podzielonych na 22 dekanaty, które z kolei dzielą się na 250 parafii. Najwięcej wiernych mieszka na Białostocczyźnie - w Białymstoku, Hajnówce, Bielsku Podlaskim i Siemiatyczach. Kościół prawosławny jest drugim pod względem liczebności Kościołem w Polsce.

AM/KAI

[fot. PAP/Darek Delmanowicz]


Warto poczytać

  1. 1270jozeefczaspki 12.01.2018

    25 lat temu zmarł Józef Czapski

    25 lat temu, 12 stycznia 1993 roku, zmarł Józef Czapski, malarz, pisarz, żołnierz, więzień Starobielska, jeden z twórców paryskiej "Kultury".

  2. christianity26122017 26.12.2017

    Chrześcijaństwo nie jest mitem, u jego początku leży fakt historyczny

    - Chrześcijaństwo nie jest żadnym mitem ani ideologią, gdyż u jego początku leży wydarzenie życia Chrystusa jako fakt historyczny - napisał w liście na drugi dzień świąt Bożego Narodzenia rektor Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie ks. prof. Wojciech Zyzak.

  3. PilsudskiBierecki 04.12.2017

    Wystawa karykatur Piłsudskiego. "To portret wielkiego człowieka"

    Wystawa "Piłsudski w karykaturze" odwiedziła Gdańsk z okazji 150. rocznicy urodzin Marszałka, która przypada 5 grudnia. Karykatury przedstawiają bardziej i mniej znane epizody z życia jednego z największych Polaków XX wieku.

  4. HouseofCardsFlickr 04.11.2017

    Koniec House of Cards. Stacja nie wyemituje już żadnej serii popularnego serialu

    Firma Netflix, współproducent "House of Cards", poinformowała w piątek wieczorem, że nie będzie uczestniczyła w dalszej produkcji słynnego serialu z udziałem Kevina Spacey z uwagi na oskarżenia o molestowanie przed laty nastoletniego chłopca

  5. konf03112017 03.11.2017

    Konferencja papieska w Łodzi. W 30. rocznicę wizyty Jana Pawła II w tym mieście

    Łódzki Oddział Katolickiego Stowarzyszenia Dziennikarzy po raz jedenasty zorganizował ogólnopolską konferencję

  6. jastrzab02112017 02.11.2017

    Upamiętniono braci Taraszkiewiczów. Historia miała o nich głucho milczeć

    6 października 2017 roku we Włodawie miała miejsce Gala Roku Jastrzębia, podsumowująca działania upamiętniające braci Taraszkiewiczów i żołnierzy z ich oddziałów

  7. Gintrowskivimeo 20.10.2017

    Brakuje teraz jego głosu i rozsądku. 5 lat temu zmarł Przemysław Gintrowski

    5 lat temu, 20 października 2012 r. zmarł Przemysław Gintrowski - bard, kompozytor i muzyk. Stworzył muzykę filmową m.in. do "Człowieka z żelaza" Andrzeja Wajdy i "Zmienników" Stanisława Barei. Wraz z J. Kaczmarskim i Z. Łapińskim na podstawie utworu Lluisa Llacha skomponowali "Mury".

  8. 11.10.2017

    Przypomnieć o krakowskiej szkole ekonomicznej

    Byli dobrze pojętymi patriotami, Adam Krzyżanowski przez całą drugą wojnę światową działał w konspiracji - tłumaczy w rozmowie ze stefczyk.info dr Marcin Chmielowski, autor filmu o zapomnianych polskich ekonomistach

CS151fotMINI

Czas Stefczyka 151/2018

PDF (5,47 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook