Jedynie prawda jest ciekawa


Pół wieku z Biblią Tysiąclecia

02.08.2015

Dokładnie 50 lat temu ukazało się pierwsze wydanie Biblii Tysiąclecia. Dzieło opublikowane w 1965 roku, tuż przed milenijną rocznicą chrztu Polski, było pierwszym od prawie czterech wieków kompletnym tłumaczeniem Pisma św. na język polski w Kościele katolickim.

Publikowana przez Wydawnictwo Księży Pallotynów Pallottinum Biblia Tysiąclecia ukazała się dotąd w pięciu wydaniach, na rynku obecnych jest ponad 50 różnych wersji edytorskich. Liczba egzemplarzy wydanych w ciągu ostatniego półwiecza jest trudna do oszacowania.

Zgodnie z dekretem prymasa Polski, Biblia Tysiąclecia jest tłumaczeniem używanym w liturgii Kościoła katolickiego w Polsce. Była też głównym i podstawowym przekładem, z którego korzystał św. Jan Paweł II.

Za dzień ukazania się Biblii Tysiąclecia przyjmuje się 2 sierpnia 1965 r., kiedy to dyrektor Pallottinum ks. Piotr Granatowicz wręczył jej pierwsze egzemplarze prymasowi Stefanowi Wyszyńskiemu.

Obecny prymas, abp Wojciech Polak, podkreślając znaczenie Biblii Tysiąclecia w życiu Kościoła w Polsce przypomniał, że nowe tłumaczenie miało wpływ na odnowę wiary w kraju.

- Nowy polski przekład Pisma św. z języków oryginalnych wpisał się nie tylko w reformę liturgii zainicjowaną przez Sobór Watykański II, ale również przyczynił się do odnowy wiary w naszej ojczyźnie, ożywił duszpasterstwo biblijne i stworzył wzorzec języka biblijnego, którym posługujemy się do dnia dzisiejszego – powiedział prymas.

Prace nad nowym przekładem Biblii zainicjowane zostały przez opactwo benedyktynów tynieckich. Miało to być pierwsze kompletne tłumaczenie Starego i Nowego Testamentu od czasu ukazania się w 1599 roku Biblii Jakuba Wujka.

- Na przeszkodzie stworzenia kolejnego, po Biblii Jakuba Wujka, kompletnego tłumaczenia stanęły zabory, krótki czas międzywojenny, potem II wojna światowa i nielekkie dla Kościoła czasy powojenne. Po wojnie liczba tłumaczy, egzegetów, znawców literatury w Polsce była bardzo ograniczona – nie miał kto przystąpić do tłumaczeń. Dopiero na przełomie lat ’50 i ’60 udało się zgromadzić zespół, który mógł rozpocząć pracę” - powiedział dyrektor Pallottinum ks. Zbigniew Rembisz.

Prace polskich biblistów trwały od 1959 roku pod redakcją benedyktyna o. Augustyna Jankowskiego. Redaktorem wydania ze strony Wydawnictwa Pallottinum, był ks. Kazimierz Dynarski. Tłumaczenie nazwano początkowo Biblią Tyniecką. Ponieważ ukazało się ono na rok przed 1000. rocznicą chrztu Polski, określono je ostatecznie jako Biblia Tysiąclecia.

Do dziś ukazało się pięć głównych wydań Biblii Tysiąclecia. Obecnie dostępnych na rynku jest ponad 50 różnych wersji edytorskich, w tym wersje w różnych rozmiarach, oprawach, z ilustracjami i zdjęciami, oraz wersje dla dzieci i z równoległym tekstem w języku angielskim. Nieznana jest liczba egzemplarzy w których ukazała się Biblia Tysiąclecia.

- Pallottinum tego nie kontrolowała, nie liczyła - głównie ze względu na specyfikę lat PRL. Biblia przez dziesięciolecia była wydawana nielegalnie, bez zgody wydawnictwa. Pallottinum nie dochodziło swoich praw – chodziło o to, by Słowo Boże się rozprzestrzeniało. Setki tysięcy egzemplarzy drukowano też za granicą – powiedział ks. Rembisz.

Obecnie najchętniej wybierane są dwie wersje Pisma św.: podstawowa, wydana w 1965 roku o formacie A5, oraz o połowę mniejsze tzw. wydanie oazowe. Ks. Rembisz podkreślił, że do dziś Biblia Tysiąclecia jest absolutnym bestsellerem wydawnictwa.

Na razie wydawnictwo nie przygotowuje kolejnego wydania Pisma św. Piąte wydanie ukazało się w 1999 roku.

- Jest ono bardzo dobrze oceniane. Funkcjonujący w nim język Pisma św. jest już tak zakorzeniony, że nie chcielibyśmy go naruszać kolejnym tłumaczeniem. Piąte wydanie właśnie trafia do ksiąg liturgicznych – w miejsce tekstów z wydania trzeciego – powiedział ks. dyrektor.

Tekst Biblii Tysiąclecia można znaleźć w całości w internecie, dostępny jest też jako aplikacja na iPada. Wydawnictwo nie wyklucza, że w przyszłości Biblia Tysiąclecia ukaże się też w wersji na czytniki ebooków.

Zapraszamy na profil Stefczyk.info na Facebooku!


PAP/JKUB

[fot. Wikimedia Commons/CC BY-SA 3.0/Robert Drózd]

Warto poczytać

  1. feta10072018 10.07.2018

    Najlepsze teatry plenerowe i uliczne. W Gdańsku rozpoczyna się festiwal "Feta"

    Ponad 60 spektakli w wykonaniu 20 polskich i zagranicznych zespołów obejrzeć będzie można na rozpoczynającym się w czwartek w Gdańsku XXII Międzynarodowym Festiwalu Teatrów Plenerowych i Ulicznych Feta.

  2. literatura03072018 03.07.2018

    "Najprawdziwszy biały kruk". Odnaleziono skarb polskiej poezji średniowiecznej

    To to najprawdziwszy biały kruk, niezwykłe cymelium - tak o nieznanym wcześniej, pełnym, drukowanym tekście "Rozmowy Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" z 1542 roku mówi jego znalazca, prof. Wiesław Wydra. Dotąd nie była znana kompletna wersja utworu.

  3. sapkowski20062018 20.06.2018

    Twórca sagi "Wiedźmin" kończy dzisiaj 70 lat

    Andrzej Sapkowski, twórca serii powieści o wiedźminie Geralcie, kończy w czwartek 70 lat. Jak zapowiedział pisarz na niedawnym spotkaniu z czytelnikami, nie wyklucza napisania kolejnego tomu cyklu z tym że byłby to prequel.

  4. romanklosowski11062018 11.06.2018

    Nie żyje aktor Roman Kłosowski

    Nie żyje Roman Kłosowski, aktor filmowy i teatralny, znany głównie z roli Romana Maliniaka z serialu TV "Czterdziestolatek". O śmierci artysty poinformował w poniedziałek ZASP - Stowarzyszenie Polskich Artystów Teatru, Filmów, Radia i Telewizji. Aktor miał 89 lat.

  5. beksinski08062018 08.06.2018

    Duże zainteresowanie muzeum polskiego artysty

    Przeszło 350 tys. osób odwiedziło istniejącą od sześciu lat Galerię Zdzisława Beksińskiego w Sanoku (Podkarpackie). Dużym zainteresowaniem zwiedzających cieszy się odtworzona tam pracownia artysty.

  6. kino08062018 08.06.2018

    Odrodzenie polskiego kina? Na ekrany wchodzi "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego

    Porównywana do "Casablanki", zachwycająca rolami aktorskimi, okrzykiwana arcydziełem - nagrodzona w Cannes za reżyserię, wyczekiwana w Polsce "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego z Joanną Kulig i Tomaszem Kotem wchodzi w piątek do kin.

  7. barbarawachowicz07062018 07.06.2018

    W wieku 80 lat odeszła od nas Barbara Wachowicz-Napiórkowska

    Nie żyje pisarka, autorka spektakli, wystaw, programów radiowych i telewizyjnych poświęconych pamięci wielkich Polaków - Barbara Wachowicz-Napiórkowska. O śmierci 81-letniej Wachowicz poinformowała na Twitterze prezydent Warszawy Hanna Gronkiewicz-Waltz.

  8. zoodd07062018 07.06.2018

    Fundacja Stefczyka na dniu dziecka w gdańskim zoo

    W dn. 2.06.2018r. w Gdańskim Ogrodzie Zoologicznym odbył się coroczny Festyn Mundurowy Dzień Dziecka, którego organizatorem były: Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa Pomorskiego i Biuro Organizacyjne Zespół.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook