Jedynie prawda jest ciekawa


Koncerty z muzyką okupowanej Warszawy

09.09.2014

Muzyka okupowanej Warszawy - dzieła zarówno grane, jak i komponowane w czasie wojny - zabrzmi na trzech koncertach w stołecznej Filharmonii Narodowej. Zostaną przypomniane m.in. utwory z repertuaru duetu fortepianowego Panufnika i Lutosławskiego.

W czasie niemieckiej okupacji w Warszawie mieszkali i komponowali m.in. Grażyna Bacewicz, Witold Lutosławski, Andrzej Panufnik, Roman Palester, Konstanty Regamey. Ich utwory napisane w tamtym okresie zostaną zaprezentowane na piątkowym koncercie, który zainauguruje cykl "Muzyka w okupowanej Warszawie". Jako soliści wystąpią baryton Robert Gierlach i skrzypek Krzysztof Bąkowski. Towarzyszyć im będzie Orkiestra Filharmonii Narodowej pod batutą Jacka Kaspszyka.

W sobotę i niedzielę odbędą się koncerty kameralne. Kwartet Śląski wykona w sobotę kwartety smyczkowe Romana Padlewskiego, Grażyny Bacewicz i Karola Szymanowskiego. Kompozycje Szymanowskiego w czasie okupacji rozbrzmiewały na tajnych warszawskich koncertach co roku w rocznicę jego śmierci. II Kwartet smyczkowy zmarłego w 1937 r. twórcy znalazł się w repertuarze Kwartetu Eugenii Umińskiej. "Ze względu na restrykcje okupanta utworów Szymanowskiego nie wolno było oficjalnie wykonywać, ale muzycy stale je grali na koncertach tajnych" - mówiła PAP Elżbieta Markowska z Towarzystwa im. Witolda Lutosławskiego, organizatora cyklu koncertów "Muzyka w okupowanej Warszawie". Zakazem objęta była twórczość kompozytorów polskich i żydowskich.

Utwory grane przez duet fortepianowy Lutosławskiego i Panufnika w warszawskich kawiarniach zostaną przypomniane na koncercie w niedzielę. Zabrzmią m.in. "Wariacje na temat Paganiniego" Lutosławskiego oraz kompozycje Maurice'a Ravela i Claude'a Debussy'ego.

Występy Panufnika i Lutosławskiego zapewniły utrzymanie obu kompozytorom w czasie wojny. Niemcy w okupowanym mieście zakazali funkcjonowania jakiejkolwiek muzycznej organizacji, budynki filharmonii i opery były w ruinie, zbombardowane we wrześniu 1939 r.; konserwatorium zostało zamknięte. Życie muzyczne przeniosło się do kawiarń, w których zatrudniano czołowych polskich wykonawców, w czasie wojny bezrobotnych. "Pracując nad repertuarem i grając muzycy przetrwali. Nieuprawianie zawodu przez pięć lat mogło przecież tych muzyków pozbawić możliwości powrotu na scenę kiedykolwiek" - powiedziała Markowska.

Współpraca Lutosławskiego i Panufnika trwała trzy i pół roku. W tym czasie powstały autorskie opracowania muzycznych arcydzieł, m.in. Preludium do "Popołudnia Fauna" Debussy'ego. "Nie sposób było kupić żadnych drukowanych nut, więc natychmiast zabraliśmy się do tworzenia własnych aranżacji muzyki poważnej. Pisaliśmy swoje partie, korzystając z wzajemnych sugestii, a następnie razem je wypróbowywaliśmy" - pisał o współpracy z Lutosławskim Panufnik w swoich wspomnieniach. W repertuarze duetu znajdowało się blisko 200 pozycji.

Koncertom zorganizowanym przez Towarzystwo im. Witolda Lutosławskiego towarzyszy wystawa "Muzyka w okupowanej Polsce 1939-1945" prezentowana w budynku Filharmonii Narodowej oraz projekcja filmu o Romanie Padlewskim, kompozytorze i pianiście, który zginął w powstaniu warszawskim.

Najbardziej tragiczny był los muzyków żydowskiego pochodzenia, którzy byli kierowani do getta, ginęli w obozach koncentracyjnych. W czasie wojny w ten sposób zginęła część muzyków orkiestry Filharmonii Narodowej. Jednym z ocalałych był pianista Władysław Szpilman.

Cykl koncertów "Muzyka w okupowanej Warszawie" odbędzie się w 75. rocznicę wybuchu II wojny światowej i 70. rocznicę powstania warszawskiego. Honorowy patronat nad nim objął prezydent Bronisław Komorowski.

PAP, lz

[fot: filharmonia.pl]


Warto poczytać

  1. feta10072018 10.07.2018

    Najlepsze teatry plenerowe i uliczne. W Gdańsku rozpoczyna się festiwal "Feta"

    Ponad 60 spektakli w wykonaniu 20 polskich i zagranicznych zespołów obejrzeć będzie można na rozpoczynającym się w czwartek w Gdańsku XXII Międzynarodowym Festiwalu Teatrów Plenerowych i Ulicznych Feta.

  2. literatura03072018 03.07.2018

    "Najprawdziwszy biały kruk". Odnaleziono skarb polskiej poezji średniowiecznej

    To to najprawdziwszy biały kruk, niezwykłe cymelium - tak o nieznanym wcześniej, pełnym, drukowanym tekście "Rozmowy Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" z 1542 roku mówi jego znalazca, prof. Wiesław Wydra. Dotąd nie była znana kompletna wersja utworu.

  3. sapkowski20062018 20.06.2018

    Twórca sagi "Wiedźmin" kończy dzisiaj 70 lat

    Andrzej Sapkowski, twórca serii powieści o wiedźminie Geralcie, kończy w czwartek 70 lat. Jak zapowiedział pisarz na niedawnym spotkaniu z czytelnikami, nie wyklucza napisania kolejnego tomu cyklu z tym że byłby to prequel.

  4. romanklosowski11062018 11.06.2018

    Nie żyje aktor Roman Kłosowski

    Nie żyje Roman Kłosowski, aktor filmowy i teatralny, znany głównie z roli Romana Maliniaka z serialu TV "Czterdziestolatek". O śmierci artysty poinformował w poniedziałek ZASP - Stowarzyszenie Polskich Artystów Teatru, Filmów, Radia i Telewizji. Aktor miał 89 lat.

  5. beksinski08062018 08.06.2018

    Duże zainteresowanie muzeum polskiego artysty

    Przeszło 350 tys. osób odwiedziło istniejącą od sześciu lat Galerię Zdzisława Beksińskiego w Sanoku (Podkarpackie). Dużym zainteresowaniem zwiedzających cieszy się odtworzona tam pracownia artysty.

  6. kino08062018 08.06.2018

    Odrodzenie polskiego kina? Na ekrany wchodzi "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego

    Porównywana do "Casablanki", zachwycająca rolami aktorskimi, okrzykiwana arcydziełem - nagrodzona w Cannes za reżyserię, wyczekiwana w Polsce "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego z Joanną Kulig i Tomaszem Kotem wchodzi w piątek do kin.

  7. barbarawachowicz07062018 07.06.2018

    W wieku 80 lat odeszła od nas Barbara Wachowicz-Napiórkowska

    Nie żyje pisarka, autorka spektakli, wystaw, programów radiowych i telewizyjnych poświęconych pamięci wielkich Polaków - Barbara Wachowicz-Napiórkowska. O śmierci 81-letniej Wachowicz poinformowała na Twitterze prezydent Warszawy Hanna Gronkiewicz-Waltz.

  8. zoodd07062018 07.06.2018

    Fundacja Stefczyka na dniu dziecka w gdańskim zoo

    W dn. 2.06.2018r. w Gdańskim Ogrodzie Zoologicznym odbył się coroczny Festyn Mundurowy Dzień Dziecka, którego organizatorem były: Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa Pomorskiego i Biuro Organizacyjne Zespół.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook