Jedynie prawda jest ciekawa


Instytut chce opłat za utwory

19.03.2012

Narodowy Instytut Audiowizualny ogłosił regulamin programu "Dziedzictwo Cyfrowe" dot. digitalizacji dziedzictwa kulturowego. Przepisy wzbudziły kontrowersje, bo umożliwiają pobieranie opłat za dostęp do cyfrowych utworów. Protestuje Koalicja Otwartej Edukacji.

- Narodowy Instytut Audiowizualny to instytucja, która jest finansowana z publicznych pieniędzy. Nie wyobrażam sobie, że może umożliwiać wprowadzenie opłat za sam dostęp do utworów audiowizualnych. Zamiast udostępniać zdigitalizowane utwory nieodpłatnie będzie prowadził państwowy sklepik ze zdjęciami, z filmami, z tekstami. W Koalicji Otwartej Edukacji uważamy to za skandal. Instytucje publiczne takie jak archiwa lub biblioteki nie powinny prowadzić sklepików. To trochę tak jakby biblioteka wprowadziła opłatę za czytanie książek w bibliotece - powiedział PAP Jarosław Lipszyc z Koalicji Otwartej Edukacji, która działa na rzecz upowszechniania wiedzy za pośrednictwem Internetu.

Rzeczniczka Narodowego Instytutu Audiowizualnego Agnieszka Wolak wyjaśniła, że regulamin programu jest jeszcze w fazie otwartych konsultacji. - W tej chwili rozważamy wszystkie przesyłane do nas opinie, z których większość jest pozytywna - powiedziała PAP Wolak.

Narodowy Instytut Audiowizualny (NInA) ma na celu "zachowanie, rozbudowę i udostępnianie cyfrowego dziedzictwa kulturowego". Podlega ministerstwu kultury. Program "Dziedzictwo Cyfrowe" i poddaną konsultacji propozycję regulaminu można poznać na stronie internetowej Instytutu w zakładce "digitalizacja" i "programy". Czytamy tam, że program "zakłada finansowe wspieranie inicjatyw w sektorze pozarządowym, służących szeroko pojętej digitalizacji dziedzictwa kulturowego", w tym "materiałów audiowizualnych, obiektów bibliotecznych, archiwaliów, muzealiów oraz zabytków".

Budżet programu wynosi 3 mln zł. W jego ramach fundacje lub stowarzyszenia mogą ubiegać się o dofinansowanie projektów przewidujących digitalizację lub udostępnianie zasobów cyfrowych. Np. poprzez tworzenie portali internetowych, bibliotek cyfrowych, wirtualnych muzeów lub mediatek cyfrowych.

Rzeczniczka instytutu tłumaczy, że organizacje pozarządowe bez środków publicznych nie byłyby w stanie przeprowadzić kosztownej digitalizacji materiałów. W ramach programu pokrywają one 10 proc. kosztów projektu i w świetle prawa mogą mieć przychody na cele statutowe. - Naszym celem jest uchronienie zbiorów od zniszczenia poprzez poddanie ich cyfryzacji i zagwarantowanie jak najszerszego udostępniania. Dążymy do wypracowania porozumienia, aby utrwalić jak najwięcej zasobów audiowizualnych - zapewnia rzeczniczka.

Koalicja Otwartej Edukacji zaznacza, że idea programu jest godna poparcia, ale niepokojące wydają jej się zapisy wprowadzające opłaty za korzystanie przez użytkowników z utworów zdigitalizowanych za publiczne pieniądze.

W części ósmej "Zobowiązania wnioskodawcy" w punkcie ósmym proponowanego regulaminu znajduje się zapis, że "wnioskodawca zobowiązany jest do udostępnienia odpłatnie lub nieodpłatnie minimum 75 proc. zdigitalizowanego w ramach projektu materiału na swojej stronie internetowej". Niepokój koalicji wzbudza następne zdanie, że "w sytuacji, gdy beneficjent nie ma możliwości udostępnienia zdigitalizowanego w ramach projektu materiału zobowiązany jest do przekazania tego obowiązku na Narodowy Instytut Audiowizualny". Po przyjęciu regulaminu w tym kształcie Instytut mógłby pobierać opłaty za dostęp do zdigitalizowanych utworów.

Niepokój wzbudził także punkt dziesiąty, który mówi, że "udostępnienie przez licencjobiorców (może nim być NInA, Narodowe Archiwum Cyfrowe lub Biblioteka Narodowa - PAP) zdigitalizowanych materiałów będzie następować nieodpłatnie lub odpłatnie w uzgodnieniu z licencjodawcą (fundacją lub stowarzyszeniem - PAP)".

"Nieuzasadnione wydaje się wprowadzenie możliwości czerpania korzyści z tytułu udostępniania w internecie utworów, których digitalizacja została sfinansowana ze środków publicznych. Celem programu jest wsparcie fundacji lub stowarzyszeń, które potrzebują pieniędzy na digitalizację dotyczącą 100 proc. zbioru. Naszym zdaniem nie wydaje się uzasadnione, ani w żadnym stopniu celowe, pozostawienie wyboru wnioskodawcy (fundacji lub stowarzyszeniu - PAP), jakie utwory udostępni na stronie internetowej oraz czy będą udostępnione odpłatnie. Wnioskodawca powinien udostępnić 100 proc. materiału, na które pozyskał środki publiczne" - pisze w komunikacie przesłanym PAP Koalicja Otwartej Edukacji.

- Jeżeli obecne założenia zostaną w projekcie utrzymane, to celem programu nie będzie wsparcie procesu digitalizacji, który ma służyć dobru ogólnemu, ale będzie to przedsięwzięcie o charakterze komercyjnym, z którego wnioskodawca może czerpać korzyści majątkowe - dodaje.

NInA zapewnia jednak, że opłaty za dostęp do zdigitalizowanych utworów będą wprowadzane wyjątkowo. - Będą to sytuacje szczególne, wyjątkowo rzadkie i zostaną szczegółowo uregulowane zarówno w regulaminie programu jak i w umowie z beneficjentem. Zakładając taką sytuację, kiedy to NInA w imieniu beneficjenta miałaby pobierać opłaty za udostępnienie, ewentualne przychody byłyby przeznaczane na cele statutowe, w szczególności na pokrywanie należności z tytułu opłat za korzystanie z utworów, tantiemy - oświadczyła rzeczniczka Instytutu.

Ideą portalu NInA jest stworzenie bezpiecznego publicznego miejsca do udostępniania treści z różnych dziedzin polskiej kultury i dziedzictwa audiowizualnego, w tym materiałów po digitalizacji w ramach programów prowadzonych przez NInA. Obecnie 90 proc. materiałów jest udostępnionych tam bezpłatnie. Odpłatności dotyczą tych utworów, których właściciele umieszczają je na portalu NInA na zasadzie licencji. Podobne rozwiązania stosowane są np. w Holandii, czy we Francji. Więcej informacji o działalności NInA, w tym o udostępnianych tam utworach, znajduje się na stronie www.nina.gov.pl.

PAP
[fot. Internet]

Warto poczytać

  1. feta10072018 10.07.2018

    Najlepsze teatry plenerowe i uliczne. W Gdańsku rozpoczyna się festiwal "Feta"

    Ponad 60 spektakli w wykonaniu 20 polskich i zagranicznych zespołów obejrzeć będzie można na rozpoczynającym się w czwartek w Gdańsku XXII Międzynarodowym Festiwalu Teatrów Plenerowych i Ulicznych Feta.

  2. literatura03072018 03.07.2018

    "Najprawdziwszy biały kruk". Odnaleziono skarb polskiej poezji średniowiecznej

    To to najprawdziwszy biały kruk, niezwykłe cymelium - tak o nieznanym wcześniej, pełnym, drukowanym tekście "Rozmowy Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" z 1542 roku mówi jego znalazca, prof. Wiesław Wydra. Dotąd nie była znana kompletna wersja utworu.

  3. sapkowski20062018 20.06.2018

    Twórca sagi "Wiedźmin" kończy dzisiaj 70 lat

    Andrzej Sapkowski, twórca serii powieści o wiedźminie Geralcie, kończy w czwartek 70 lat. Jak zapowiedział pisarz na niedawnym spotkaniu z czytelnikami, nie wyklucza napisania kolejnego tomu cyklu z tym że byłby to prequel.

  4. romanklosowski11062018 11.06.2018

    Nie żyje aktor Roman Kłosowski

    Nie żyje Roman Kłosowski, aktor filmowy i teatralny, znany głównie z roli Romana Maliniaka z serialu TV "Czterdziestolatek". O śmierci artysty poinformował w poniedziałek ZASP - Stowarzyszenie Polskich Artystów Teatru, Filmów, Radia i Telewizji. Aktor miał 89 lat.

  5. beksinski08062018 08.06.2018

    Duże zainteresowanie muzeum polskiego artysty

    Przeszło 350 tys. osób odwiedziło istniejącą od sześciu lat Galerię Zdzisława Beksińskiego w Sanoku (Podkarpackie). Dużym zainteresowaniem zwiedzających cieszy się odtworzona tam pracownia artysty.

  6. kino08062018 08.06.2018

    Odrodzenie polskiego kina? Na ekrany wchodzi "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego

    Porównywana do "Casablanki", zachwycająca rolami aktorskimi, okrzykiwana arcydziełem - nagrodzona w Cannes za reżyserię, wyczekiwana w Polsce "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego z Joanną Kulig i Tomaszem Kotem wchodzi w piątek do kin.

  7. barbarawachowicz07062018 07.06.2018

    W wieku 80 lat odeszła od nas Barbara Wachowicz-Napiórkowska

    Nie żyje pisarka, autorka spektakli, wystaw, programów radiowych i telewizyjnych poświęconych pamięci wielkich Polaków - Barbara Wachowicz-Napiórkowska. O śmierci 81-letniej Wachowicz poinformowała na Twitterze prezydent Warszawy Hanna Gronkiewicz-Waltz.

  8. zoodd07062018 07.06.2018

    Fundacja Stefczyka na dniu dziecka w gdańskim zoo

    W dn. 2.06.2018r. w Gdańskim Ogrodzie Zoologicznym odbył się coroczny Festyn Mundurowy Dzień Dziecka, którego organizatorem były: Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa Pomorskiego i Biuro Organizacyjne Zespół.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook