Jedynie prawda jest ciekawa


Aktorzy odczytają scenariusz Grzegorzewskiego

09.04.2017

W rocznicę śmierci Jerzego Grzegorzewskiego, 10 kwietnia aktorzy stołecznego Teatru Studio odczytają scenariusz "Powolnego ciemnienia malowideł" z 1985 r.

W rocznicę śmierci Jerzego Grzegorzewskiego, jednego z najważniejszych polskich reżyserów teatralnych, 10 kwietnia aktorzy stołecznego Teatru Studio odczytają scenariusz "Powolnego ciemnienia malowideł" z 1985 r. Wydarzenie odbędzie się w siedzibie teatru.

Na scenie Teatru Studio scenariusz autorstwa Grzegorzewskiego odczytają Stanisław Brudny, Agata Góral, Tomasz Nosiński, Monika Obara, Bartosz Porczyk, Natalia Rybicka, Katarzyna Warnke, Robert Wasiewicz, Krzysztof Zarzecki i Ewelina Żak. Opiekę reżyserską nad wydarzeniem sprawować będzie Michał Borczuch.

"Teatr Grzegorzewskiego dzielił publiczność na entuzjastów i tych, którzy zarzucali mu niekomunikatywność i hermetyczność. Sam reżyser mawiał, że o odbiorze jego spektakli decyduje po prostu pewien typ wrażliwości. +Powolne ciemnienie malowideł+ jest uznawane za kwintesencję jego stylu z lat 70. i 80. Jako artysta pozwalał sobie wówczas na najwięcej" - powiedział PAP Mateusz Żurawski z Pracowni im. Jerzego Grzegorzewskiego i Archiwum Artystycznego Teatru, koordynator projektu.

Jak podkreślił, Grzegorzewski mawiał, że jego ideałem jest "spektakl, który miałby intensywność, jaka zdarza się w dobrym wierszu". "Zależało mu na skondensowaniu emocji i znaczeń. Nie dbał o psychologiczne prawdopodobieństwo, nie prowadził aktora, natomiast wymagał od niego, żeby wychodził na scenę w stanie wewnętrznego rozwibrowania, od razu na wysokim C. To było dla wielu trudne. Niektórzy rozumieli się z nim bez słów, inni nie pojmowali, o co mu chodzi, ale mieli do reżysera tak duży szacunek i zaufanie, że bez dyskusji zgadzali się na nawet najdziwniejsze zadania aktorskie. Byli i tacy, którzy nie potrafili - albo nie chcieli - wejść do tego świata. I wtedy ich współpraca kończyła się po kilku spektaklach" - zauważył.

Scenariusz "Powolnego ciemnienia malowideł", napisany w 1985 r., to opowieść o upadku współczesnego Everymana, osnuta na motywach powieści "Pod wulkanem" Malcolma Lowry'ego i "Ulissesa" Jamesa Joyce'a. Spektakl, jaki został na jego podstawie zrealizowany, grany był przez osiem sezonów i oceniany jest jako jedno z największych osiągnięć artystycznych reżysera. Przedstawienie zostało także zarejestrowane i zmontowane, z myślą o późniejszej emisji telewizyjnej, do której ostatecznie jednak nie doszło.

"+Powolne ciemnienie malowideł+ jest mocno osadzone w powieści Lowry'ego, ale w bardzo nieoczywisty sposób. Grzegorzewski, zupełnie nie idąc za literą tekstu, pozostał jednak wierny jej sensom i dusznej atmosferze. Przedstawił całą historię z perspektywy ostatniego rozdziału, tragicznej w skutkach pijackiej awantury z meksykańskimi faszystami, akcja spektaklu to w gruncie rzeczy ostatni rozbłysk świadomości Konsula" - powiedział Żurawski.

"W jakimś sensie scenariusz został skonstruowany podobnie do +Finneganów Tren+ - pierwsza scena jest przedłużeniem ostatniej. Konsul umiera na samym początku, ale śmiertelny strzał padnie dopiero w finale. Lowry pisał w liście do swojego wydawcy Jonathana Cape'a, że jego powieść to rodzaj niebezpiecznej pułapki - jak fatalne diabelskie koło, który jest jednym z jej centralnych symboli. Jego znakiem w spektaklu jest...tramwajowy pantograf. Podobnie jak Lowry, Grzegorzewski zbudował swoją sztukę z cytatów. Dla +Pod wulkanem+ głównym punktem odniesienia był Dante i +Boska komedia+, dla +Powolnego ciemnienia malowideł+ - +Ulisses+ Jamesa Joyce'a" - ocenił.

Akcja utworu Lowry'ego, opublikowanego w 1947 r., rozgrywa się w ciągu jednego dnia w Meksyku, gdzie były brytyjski dyplomata spędza dni na upijaniu się. Jego upadku nie jest w stanie powstrzymać żona, ani brat. W inscenizacji Grzegorzewskiego, wystawionej na scenie Teatru Studio, w rolę konsula wcielił się Marek Walczewski.

[Jerzy Grzegorzewski, fot. Hans van Dijk / Anefo/Nationaal Archief/commons.wikimedia.org]

ems/(PAP)

Warto poczytać

  1. feta10072018 10.07.2018

    Najlepsze teatry plenerowe i uliczne. W Gdańsku rozpoczyna się festiwal "Feta"

    Ponad 60 spektakli w wykonaniu 20 polskich i zagranicznych zespołów obejrzeć będzie można na rozpoczynającym się w czwartek w Gdańsku XXII Międzynarodowym Festiwalu Teatrów Plenerowych i Ulicznych Feta.

  2. literatura03072018 03.07.2018

    "Najprawdziwszy biały kruk". Odnaleziono skarb polskiej poezji średniowiecznej

    To to najprawdziwszy biały kruk, niezwykłe cymelium - tak o nieznanym wcześniej, pełnym, drukowanym tekście "Rozmowy Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" z 1542 roku mówi jego znalazca, prof. Wiesław Wydra. Dotąd nie była znana kompletna wersja utworu.

  3. sapkowski20062018 20.06.2018

    Twórca sagi "Wiedźmin" kończy dzisiaj 70 lat

    Andrzej Sapkowski, twórca serii powieści o wiedźminie Geralcie, kończy w czwartek 70 lat. Jak zapowiedział pisarz na niedawnym spotkaniu z czytelnikami, nie wyklucza napisania kolejnego tomu cyklu z tym że byłby to prequel.

  4. romanklosowski11062018 11.06.2018

    Nie żyje aktor Roman Kłosowski

    Nie żyje Roman Kłosowski, aktor filmowy i teatralny, znany głównie z roli Romana Maliniaka z serialu TV "Czterdziestolatek". O śmierci artysty poinformował w poniedziałek ZASP - Stowarzyszenie Polskich Artystów Teatru, Filmów, Radia i Telewizji. Aktor miał 89 lat.

  5. beksinski08062018 08.06.2018

    Duże zainteresowanie muzeum polskiego artysty

    Przeszło 350 tys. osób odwiedziło istniejącą od sześciu lat Galerię Zdzisława Beksińskiego w Sanoku (Podkarpackie). Dużym zainteresowaniem zwiedzających cieszy się odtworzona tam pracownia artysty.

  6. kino08062018 08.06.2018

    Odrodzenie polskiego kina? Na ekrany wchodzi "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego

    Porównywana do "Casablanki", zachwycająca rolami aktorskimi, okrzykiwana arcydziełem - nagrodzona w Cannes za reżyserię, wyczekiwana w Polsce "Zimna wojna" Pawła Pawlikowskiego z Joanną Kulig i Tomaszem Kotem wchodzi w piątek do kin.

  7. barbarawachowicz07062018 07.06.2018

    W wieku 80 lat odeszła od nas Barbara Wachowicz-Napiórkowska

    Nie żyje pisarka, autorka spektakli, wystaw, programów radiowych i telewizyjnych poświęconych pamięci wielkich Polaków - Barbara Wachowicz-Napiórkowska. O śmierci 81-letniej Wachowicz poinformowała na Twitterze prezydent Warszawy Hanna Gronkiewicz-Waltz.

  8. zoodd07062018 07.06.2018

    Fundacja Stefczyka na dniu dziecka w gdańskim zoo

    W dn. 2.06.2018r. w Gdańskim Ogrodzie Zoologicznym odbył się coroczny Festyn Mundurowy Dzień Dziecka, którego organizatorem były: Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa Pomorskiego i Biuro Organizacyjne Zespół.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook