Jedynie prawda jest ciekawa


Aktorzy odczytają scenariusz Grzegorzewskiego

09.04.2017

W rocznicę śmierci Jerzego Grzegorzewskiego, 10 kwietnia aktorzy stołecznego Teatru Studio odczytają scenariusz "Powolnego ciemnienia malowideł" z 1985 r.

W rocznicę śmierci Jerzego Grzegorzewskiego, jednego z najważniejszych polskich reżyserów teatralnych, 10 kwietnia aktorzy stołecznego Teatru Studio odczytają scenariusz "Powolnego ciemnienia malowideł" z 1985 r. Wydarzenie odbędzie się w siedzibie teatru.

Na scenie Teatru Studio scenariusz autorstwa Grzegorzewskiego odczytają Stanisław Brudny, Agata Góral, Tomasz Nosiński, Monika Obara, Bartosz Porczyk, Natalia Rybicka, Katarzyna Warnke, Robert Wasiewicz, Krzysztof Zarzecki i Ewelina Żak. Opiekę reżyserską nad wydarzeniem sprawować będzie Michał Borczuch.

"Teatr Grzegorzewskiego dzielił publiczność na entuzjastów i tych, którzy zarzucali mu niekomunikatywność i hermetyczność. Sam reżyser mawiał, że o odbiorze jego spektakli decyduje po prostu pewien typ wrażliwości. +Powolne ciemnienie malowideł+ jest uznawane za kwintesencję jego stylu z lat 70. i 80. Jako artysta pozwalał sobie wówczas na najwięcej" - powiedział PAP Mateusz Żurawski z Pracowni im. Jerzego Grzegorzewskiego i Archiwum Artystycznego Teatru, koordynator projektu.

Jak podkreślił, Grzegorzewski mawiał, że jego ideałem jest "spektakl, który miałby intensywność, jaka zdarza się w dobrym wierszu". "Zależało mu na skondensowaniu emocji i znaczeń. Nie dbał o psychologiczne prawdopodobieństwo, nie prowadził aktora, natomiast wymagał od niego, żeby wychodził na scenę w stanie wewnętrznego rozwibrowania, od razu na wysokim C. To było dla wielu trudne. Niektórzy rozumieli się z nim bez słów, inni nie pojmowali, o co mu chodzi, ale mieli do reżysera tak duży szacunek i zaufanie, że bez dyskusji zgadzali się na nawet najdziwniejsze zadania aktorskie. Byli i tacy, którzy nie potrafili - albo nie chcieli - wejść do tego świata. I wtedy ich współpraca kończyła się po kilku spektaklach" - zauważył.

Scenariusz "Powolnego ciemnienia malowideł", napisany w 1985 r., to opowieść o upadku współczesnego Everymana, osnuta na motywach powieści "Pod wulkanem" Malcolma Lowry'ego i "Ulissesa" Jamesa Joyce'a. Spektakl, jaki został na jego podstawie zrealizowany, grany był przez osiem sezonów i oceniany jest jako jedno z największych osiągnięć artystycznych reżysera. Przedstawienie zostało także zarejestrowane i zmontowane, z myślą o późniejszej emisji telewizyjnej, do której ostatecznie jednak nie doszło.

"+Powolne ciemnienie malowideł+ jest mocno osadzone w powieści Lowry'ego, ale w bardzo nieoczywisty sposób. Grzegorzewski, zupełnie nie idąc za literą tekstu, pozostał jednak wierny jej sensom i dusznej atmosferze. Przedstawił całą historię z perspektywy ostatniego rozdziału, tragicznej w skutkach pijackiej awantury z meksykańskimi faszystami, akcja spektaklu to w gruncie rzeczy ostatni rozbłysk świadomości Konsula" - powiedział Żurawski.

"W jakimś sensie scenariusz został skonstruowany podobnie do +Finneganów Tren+ - pierwsza scena jest przedłużeniem ostatniej. Konsul umiera na samym początku, ale śmiertelny strzał padnie dopiero w finale. Lowry pisał w liście do swojego wydawcy Jonathana Cape'a, że jego powieść to rodzaj niebezpiecznej pułapki - jak fatalne diabelskie koło, który jest jednym z jej centralnych symboli. Jego znakiem w spektaklu jest...tramwajowy pantograf. Podobnie jak Lowry, Grzegorzewski zbudował swoją sztukę z cytatów. Dla +Pod wulkanem+ głównym punktem odniesienia był Dante i +Boska komedia+, dla +Powolnego ciemnienia malowideł+ - +Ulisses+ Jamesa Joyce'a" - ocenił.

Akcja utworu Lowry'ego, opublikowanego w 1947 r., rozgrywa się w ciągu jednego dnia w Meksyku, gdzie były brytyjski dyplomata spędza dni na upijaniu się. Jego upadku nie jest w stanie powstrzymać żona, ani brat. W inscenizacji Grzegorzewskiego, wystawionej na scenie Teatru Studio, w rolę konsula wcielił się Marek Walczewski.

[Jerzy Grzegorzewski, fot. Hans van Dijk / Anefo/Nationaal Archief/commons.wikimedia.org]

ems/(PAP)

Warto poczytać

  1. Chelmowski 17.04.2018

    W swoim domu stworzył regionalne muzeum. Teraz jego dzieła niszczeją

    W tej niewielkiej kaszubskiej miejscowości trudno nie zauważyć przydrożnych kapliczek i drewnianych aniołów. Wyjątkowe muzeum stworzone przez jednego człowieka powstawało czterdzieści lat. Dziś potrzebuje pomocy, by jego dzieła przetrwały

  2. Forman140042018 14.04.2018

    Zmarł reżyser "Lotu nad kukułczym gniazdem". Miał 86 lat

    Nie żyje Milosz Forman, czeski reżyser o światowej sławie, twórca m.in. "Lotu nad kukułczym gniazdem" - powiadomiła w sobotę agencję CTK jego żona, Martina. Laureat Oskara zmarł nagle w piątek, po krótkiej chorobie, w Hartfort w stanie Connecticut w USA. Miał 86 lat

  3. TaniecMarionetek 10.03.2018

    Niziński: Sapkowski jest jak Wiedźmin - do głowy nie przyszłoby mi się z nim mierzyć

    Zapadła prowincja, bezwzględna grupa żołnierzy i tętniąca tajemnicą kraina fantasy - oto najnowsza powieść fantasy na polskim rynku. Autor, Tomasz Niziński, opowiada w wywiadzie o inspiracjach, świecie powieści, zwykłym człowieku w krainie fantasy i klątwie Sapkowskiego

  4. WystawagrafikiPilsudski 03.03.2018

    Ocalona Niepodległa - wyjątkowa wystawa na 100-lecie niepodległości

    2 marca w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie miał miejsce finisaż wystawy Niepodległa 2018 – niecodziennej kolekcji destruktów grafik autorstwa Zdzisława Czermańskiego z okresu 20-lecia międzywojennego, przedstawiających Józefa Piłsudskiego w artystycznym komentarzu Barbary Kasperczak

  5. 1270jozeefczaspki 12.01.2018

    25 lat temu zmarł Józef Czapski

    25 lat temu, 12 stycznia 1993 roku, zmarł Józef Czapski, malarz, pisarz, żołnierz, więzień Starobielska, jeden z twórców paryskiej "Kultury".

  6. christianity26122017 26.12.2017

    Chrześcijaństwo nie jest mitem, u jego początku leży fakt historyczny

    - Chrześcijaństwo nie jest żadnym mitem ani ideologią, gdyż u jego początku leży wydarzenie życia Chrystusa jako fakt historyczny - napisał w liście na drugi dzień świąt Bożego Narodzenia rektor Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie ks. prof. Wojciech Zyzak.

  7. PilsudskiBierecki 04.12.2017

    Wystawa karykatur Piłsudskiego. "To portret wielkiego człowieka"

    Wystawa "Piłsudski w karykaturze" odwiedziła Gdańsk z okazji 150. rocznicy urodzin Marszałka, która przypada 5 grudnia. Karykatury przedstawiają bardziej i mniej znane epizody z życia jednego z największych Polaków XX wieku.

  8. HouseofCardsFlickr 04.11.2017

    Koniec House of Cards. Stacja nie wyemituje już żadnej serii popularnego serialu

    Firma Netflix, współproducent "House of Cards", poinformowała w piątek wieczorem, że nie będzie uczestniczyła w dalszej produkcji słynnego serialu z udziałem Kevina Spacey z uwagi na oskarżenia o molestowanie przed laty nastoletniego chłopca

CS154fotoMINI

Czas Stefczyka 154/2018

PDF (7,35 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook