Jedynie prawda jest ciekawa

Bronili się cztery tygodnie. Zniszczyła ich okrutna siła

28.09.2011

6 września sytuacja była już na tyle poważna, że władze państwa z prezydentem Ignacym Mościckim na czele, wobec bezpośredniego zagrożenia natarciem niemieckim, ewakuowały się do Nałęczowa. Dwa dni później, 8 września, pod polską stolicę dotarła ariergarda wojsk niemieckich. 4 Dywizja Pancerna próbowała opanować miasto, atakując od strony Ochoty i Woli. Atak został jednak odparty, a Niemcy ponieśli duże straty. Niestety kilka dni później Warszawa została na całkowicie okrążona.

Złą sytuację na chwilę uratowała akcja wzmocnienia warszawskiego garnizonu. W trzecim tygodniu września otrzymał on nowych żołnierzy, z Armii Poznań i Armii Pomorze. Oddziały pod dowództwem gen. Tadeusza Kutrzeby przebiły się do Warszawy z rejonu Bzury, tocząc na przedpolach stolicy zażarte walki. Bohaterstwem wyróżnił się wówczas 30. Pułk Strzelców Kaniowskich, szczególnie 1. Batalion. Zatrzymał on uderzenie niemieckiej 24. dywizji piechoty, wspartej czołgami i ogniem 70 dział. To umożliwiło przedostanie się do miasta niedobitków z bitwy nad Bzurą.

Wraz z agresją sowiecką na Polskę Niemcy przystąpili do wzmożonych ataków na naszą stolicę. 17 września na osobisty rozkaz Adolfa Hitlera ostrzelany został Zamek Królewski. Kilka dni później Luftwaffe przetestowała na Warszawie skuteczność nalotów dywanowych, które później stosowane były w innych krajach Europy. Niszczycielski nalot spowodował śmierć ok. 10 tys. mieszkańców, 35 tys. zostało rannych, zaś 12 proc. zabudowy miejskiej uległo zniszczeniu.

Ataki były wstępem do generalnego natarcia, które Niemcy przeprowadzili 26 września. Zmów stolicę udało się jednak obronić. Już dzień później dowództwo obrony stolicy podjęło decyzję o wstrzymaniu walk. Była ona skutkiem pogarszającej się sytuacji ludności cywilnej. Niemieccy żołnierze nie oszczędzali nikogo podczas zdobywania Warszawy. 28 września zdecydowano o podpisaniu kapitulacji stolicy.

- Warszawa przez trzy tygodnie dzielnie się broniła. Miasto nie było, jak niektóre miasta w czasie I wojny światowej, twierdzą. Nie zostało w nią zamienione. W Warszawie przebywała ludność cywilna, stąd straty wśród niej były największe. Dowództwo polskie liczyło, że Niemcy właśnie m.in. ze względu na ludność cywilną nie przystąpią do barbarzyńskich ataków, jednakże naloty dywanowe Luftwaffe udowodniły, że były to płonne nadzieje. W czasie oblężenia z premedytacją były niszczone domy, szpitale i miejsca kultu. Po trwającym trzy tygodnie niemieckim oblężeniu i w wyniku agresji sowieckiej Warszawa musiała skapitulować. Kapitulacja dowództwa obrony Warszawy odbyła się jednak na honorowych warunkach – mówi portalowi Stefczyk.info dr Paweł Kosiński, pracownik warszawskiego Biura Edukacji Publicznej IPN.

Po kapitulacji stolicy do niewoli niemieckiej dostało się ok. 120 tys. polskich żołnierzy. Jeszcze tego samego dnia – bezpośrednio po kapitulacji Warszawy – III Rzesza i ZSRS wytyczyły granicę, dzieląc terytorium okupowanej Polski między siebie.

Robert Jankowski

[fot. Julien Bryan/Wikimedia Commons]

Warto poczytać

  1. 127setanawojennegaa 13.12.2017

    36 lat temu wprowadzony został w Polsce stan wojenny

    36 lat temu, w niedzielę 13 grudnia 1981 r. o godz. 6 rano Polskie Radio nadało wystąpienie gen. Wojciecha Jaruzelskiego, w którym informował on Polaków o ukonstytuowaniu się Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego (WRON) i wprowadzeniu stanu wojennego.

  2. 1270szamebamer 08.12.2017

    Gwiazda: stan wojenny oznaczał klęskę agentury w "Solidarności"

    Wprowadzenie stanu wojennego to było przypieczętowanie totalnej klęski agentury rozlokowanej w szeregach "Solidarności" - powiedział PAP dawny działacz związku, sygnatariusz Porozumień Sierpniowych, Andrzej Gwiazda.

  3. warmemorial11172017 17.11.2017

    Starszy Kot Morski

    We wschodniej części słynnego londyńskiego Hyde Park, tuż przy skrzyżowaniu Park Lane z Upper Brook Street, znajduje się jeden z najbardziej niezwykłych pomników wojennych na świecie.

  4. Erntefestwiki 03.11.2017

    To była ogromna masowa egzekucja. W dwa dni Niemcy zabili 42 tysiące ludzi

    Pamięć ofiar akcji "Erntefest", czyli masowej egzekucji w obozie koncentracyjnym na Majdanku, uczczono w piątek w Lublinie, w 74. rocznicę zbrodni. 3 listopada 1943 r. Niemcy rozstrzelali tu ponad 18 tys. Żydów

  5. Intelligenzaktion-wiki 02.11.2017

    Polska inteligencja mogła im przeszkadzać, więc ją wymordowali. 78 rocznica okrutnej zbrodni

    Jesienią mija 78. rocznica Intelligenzaktion - masowych niemieckich zbrodni popełnionych na polskiej elicie na terenach ziem polskich włączonych do III Rzeszy

  6. Bredawiki 29.10.2017

    "Bijcie się twardo, ale po rycersku" 73 lata temu żołnierze Maczka wyzwolili Bredę

    Mieszkańcom Bredy dziękujemy za pamięć i szacunek dla polskich żołnierzy, którzy bijąc się o Polskę, wywalczyli wolność także tego miasta - oznajmił w sobotę na Polskim Honorowym Cmentarzu Wojskowym w Oosterhout pod Bredą wiceminister kultury Jarosław Sellin

  7. Auschwitz1 26.10.2017

    Zbrodnia o której nie da się zapomnieć. Rocznica masowej egzekucji w Auschwitz

    75 lat temu Niemcy rozstrzelali przed Ścianą Straceń w KL Auschwitz ok. 280 Polaków. Masowa egzekucja w dniu 28 października 1942 r. była największą w historii obozu - podkreślił historyk z Muzeum Auschwitz Adam Cyra

  8. 1270genanderswl 24.10.2017

    Losy Armii Andersa w obiektywie jej żołnierza

    Kilkaset fotografii z lat 1941-47 autorstwa płk. Leona Koca, obrazujących proces tworzenie się i funkcjonowania Armii Andersa

CS150MINIfot

Czas Stefczyka 150/2017

PDF (4,60 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook