Jedynie prawda jest ciekawa


W Wilnie wystawa o Polakach

15.10.2014

Praca przymusowa i niewolnicza Polaków na rzecz III Rzeszy Niemieckiej to temat wystawy.

Praca przymusowa i niewolnicza Polaków na rzecz III Rzeszy Niemieckiej to temat wystawy, którą od czwartku będą mogli obejrzeć polscy i litewscy widzowie w Domu Kultury Polskiej w Wilnie. Wystawę "Zachować pamięć" przygotowała Fundacja Polsko-Niemieckie Pojednanie.

"Wystawa po raz pierwszy zostanie pokazana za wschodnią granicą Polski, wcześniej mogli zobaczyć ją widzowie niemieccy. Upamiętnia ona ludzi, którzy przeżyli gehennę okupacji, robót niewolniczych i przymusowych. Pamięć o tym jest ważna nie tylko dla relacji polsko-niemieckich, ale także dla relacji Polaków z Litwinami" - powiedział PAP prezes fundacji Dariusz Pawłoś. W jego ocenie, Polacy i Litwini powinni wiedzieć o sobie i swojej historii znacznie więcej.

"Mimo że każde polskie dziecko w szkole podstawowej potrafi recytować słowa +Litwo! Ojczyzno moja!+, to jednak o tej Litwie wciąż za mało wiemy. Myślę, że pielgrzymka do Ostrej Bramy w Wilnie powinna być obowiązkiem każdego młodego Polaka" - podkreślił Pawłoś. Dodał, że również Litwini poznając lepiej historię Polski będą mogli skuteczniej walczyć z własnym nacjonalizmem.

Fundacja organizując wystawę w Wilnie chce również włączyć Polaków mieszkających na Litwie w realizację programu dokumentacyjnego "Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką", który stopniowo zmniejsza anonimowość ofiar. Obecnie w programie znajduje się ponad 4 mln rekordów, z których każdy dotyczy konkretnej osoby z imienia i nazwiska. Polska ze wszystkich krajów dotkniętych drugą wojną światową poniosła relatywnie największe straty osobowe i materialne. W latach 1939-1945 - jak szacuje Instytut Pamięci Narodowej - pod okupacją niemiecką łączne straty śmiertelne ludności polskiej i Żydów z polskim obywatelstwem wyniosły od 5,4 do ponad 5,6 mln.

Ekspozycja "Zachować pamięć", którą litewscy i polscy widzowie będą mogli oglądać do końca października, przedstawia losy więźniów obozów koncentracyjnych i gett, robotników deportowanych do pracy przymusowej, jeńców wojennych, kobiet i dzieci, wywiezionych do różnego rodzaju obozów i na roboty. Jej motto - jak przypomina w przedmowie katalogu wystawy Władysław Bartoszewski - to słowa wyryte na pomniku ofiar hitlerowskiego obozu dla młodocianych w Łodzi: "Odebrano wam życie, dziś dajemy wam tylko pamięć".

Na kształt ekspozycji składają się fotografie, listy, fragmenty relacji i wspomnienia. Widzowie zobaczą zdjęcia wysiedlonych rodzin polskich w drodze do obozów, niemieckich żołnierzy dokonujących łapanek lub pozujących na tle palących się budynków, a także niewolniczą pracę w obozach Auschiwtz-Birkenau, Plaszow czy Mauthausen-Gusen. Wystawa nie unika wstrząsających obrazów zamordowanych więźniów, m.in. tych, którzy podejmowali próby ucieczki; przedstawia również niewolniczą pracę dzieci i młodzieży.

Twórcy wystawy celowo odstąpili od komentarza historycznego uznając, że najbardziej przemawiające są przeżycia ludzi uwiecznione na zdjęciach i we wspomnieniach. Widzowie jednak będą mogli poznać autentyczne wypowiedzi przedstawicieli władz nazistowskich oraz fragmenty  sprawozdań Delegatury Rządu na Kraj przekazywane do Rządu w Londynie.

Wystawa w wersji niemieckojęzycznej była pokazywana w Berlinie i trzydziestu innych miastach w całych Niemczech m.in. w Hamburgu, Kolonii, Norymberdze, Dreźnie. Jej pokaz w Wilnie wsparło Ministerstwo Spraw Zagranicznych w ramach konkursu na realizację zadania "Współpraca z Polonią i Polakami za granicą w 2014r.". Wystawa powstała dzięki współpracy z polskimi i niemieckimi partnerami: Instytutem Pamięci Narodowej, Niemieckim Instytutem Historycznym w Warszawie i Berlińskimi Warsztatami Historycznymi.

W Wilnie młodzi widzowie będą mogli otrzymać również pakiet edukacyjny "Pod okupacją niemiecką" z materiałami o wielości i różnorodności form represji nazistowskich wobec obywateli II Rzeczypospolitej. Pakiet zawiera też relacje świadków historii. To wspomnienia robotników przymusowych, więźniów obozów koncentracyjnych, gett, obozów karnych, wychowawczych. Publikację uzupełniają archiwalne zdjęcia i dokumenty. Fundacja zapewnia, że materiały mogą być pomocne także dla nauczycieli, którzy chcą pogłębić naukę o represjach wobec Polaków.

tk/PAP

fot. Wikipedia/Domena publiczna

Warto poczytać

  1. 1270warszawawruinie 17.01.2018

    Cichociemny: 17 stycznia 1945 r. przekroczyłem zamarzniętą Wisłę - zobaczyłem puste miasto

    17 stycznia 1945 r. do niemal doszczętnie zniszczonej Warszawy wkroczyli żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego. Walki o opanowanie miasta trwały zaledwie kilka godzin, ponieważ dowództwo niemieckie wycofało większość swoich sił ze stolicy

  2. 1270lbasiaotwinowska 16.01.2018

    Zmarła Barbara Otwinowska, żołnierz Armii Krajowej i powstaniec warszawski

    - W wieku 94 lat zmarła prof. Barbara Otwinowska, żołnierz Armii Krajowej i powstaniec warszawski, wieloletni pracownik Instytutu Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

  3. 1270wielkiwodzpolskiejarmiiantonii 15.01.2018

    Sasin: zasługi Macierewicza nie do wymazania ze stron polskiej historii

    Antoni Macierewicz jako minister obrony zasłużył się ojczyźnie w sposób, który nie wymaże go nigdy ze stronic polskiej historii; dzisiaj Polska jest dużo bezpieczniejszym krajem, niż dwa lata temu - ocenił w poniedziałek Szef Komitetu Stałego Rady Ministrów Jacek Sasin.

  4. LawicabitwaYT 05.01.2018

    Polacy zajęli lotnisko w Poznaniu, po czym zbombardowali... Frankfurt! Nieznany epizod walk o niepodległość

    W sobotę przypada 99. rocznica zdobycia przez powstańców wielkopolskich niemieckiego lotniska w podpoznańskiej wsi Ławica. Zdarzenie to miało istotny wpływ na przebieg powstania, ale i rozwój polskiego lotnictwa. Uroczystości rocznicowe zaplanowano na piątek

  5. IwanowSzajnowiczYT 04.01.2018

    Za jego ujęcie Niemcy proponowali kosmiczną nagrodę. 75 lat temu został rozstrzelany polski James Bond

    75 lat temu, 4 stycznia 1943 r., w Atenach rozstrzelany został przez Niemców Jerzy Iwanow-Szajnowicz, agent brytyjskich służb, bohater greckiego ruchu oporu. Podczas II wojny jako agent 033B brytyjskiego wywiadu zasłynął z tego, że sam wysadzał niemieckie okręty i statki zaopatrzeniowe

  6. 1270oswiecimskizbrodniarz 29.12.2017

    Pomagał przy morderstwach w Auschwitz, pójdzie siedzieć

    TK odrzucił odwołanie byłego strażnika z Auschwitz. Trafi za kraty

  7. 1270aushwitzas1 28.12.2017

    73 lata temu Niemcy stracili dowódców konspiracji w Auschwitz

    73 lata temu Niemcy zgładzili pięciu więźniów, liderów ruchu oporu w obozie Auschwitz. 30 grudnia 1944 r. powiesili dwóch Polaków i trzech Austriaków

  8. poznan27122017 27.12.2017

    Jeden z niewielu zrywów niepodległościowych, który zakończył się sukcesem

    W Poznaniu uczczono 99. rocznicę powstania wielkopolskiego

CS151fotMINI

Czas Stefczyka 151/2018

PDF (5,47 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook