Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

Rocznica wyroków w Norymberdze

30.09.2011

1 października 1946 roku 12 niemieckich zbrodniarzy skazano na karę śmierci przez powieszenie. W tej grupie znalazł się m. in. Hermann Göring, Joachim von Ribbentrop i Rudolf Hess. Trzy osoby skazano na dożywotnie więzienie, trzy uniewinniono, a pozostali zbrodniarze dostali kary od 10. do 20. lat więzienia.

Proces w Norymberdze rozpoczął się 20 listopada 1945 roku w Pałacu Sprawiedliwości. Trwał 218 dni roboczych, oglądało go 250 dziennikarzy, w tym tylko pięciu z Niemiec. Każde wypowiedziane słowo było tłumaczone na język niemiecki, rosyjski, francuski i angielski. Rozprawa dotyczyła wszystkich przestępstw, jakie zostały popełnione po dojściu Adolfa Hitlera do władzy. Akt oskarżenia miał cztery zasadnicze punkty: uczestniczenie w spisku celem dokonania zbrodni, zbrodnie przeciwko pokojowi, zbrodnie wojenne i zbrodnie przeciwko ludzkości. Po raz pierwszy w historii padło oskarżenie o zbrodnie przeciwko ludzkości w kontekście tworzenia obozów koncentracyjnych.

Egzekucja skazanych odbyła się 16 października 1946 roku, za wyjątkiem marszałka Goeringa, który dzień wcześniej popełnił samobójstwo. Trzy osoby skazano na dożywocie, spośród nich jedynie Rudolf Hess przebywał w więzieniu do 1987 roku, kiedy to odebrał sobie życie. Dwaj pozostali więźniowie zostali zwolnieni w latach 1954-1966. Trzej zbrodniarze na których nie wydano wyroku więzienia, zostali aresztowani. Hans Fritzsche dostał 9 lat w obozie pracy, ale został w 1950 roku zwolniony. Hjalmar Schacht postawiony przed Izbą Orzekającą dostał wyrok 8 lat obozu pracy, jednak został uniewinniony we wznowionym procesie w 1948 roku.

Ostatniemu, Franzowi von Papenowi początkową karę 8 lat przebywania w obozie pracy, zamieniono w 1949 roku, na karę grzywny w wysokości 30 tysięcy marek.

Norymberga umożliwiła budowę demokratycznego społeczeństwa

- Osądzenie nazistów w procesach norymberskich miało bardzo duże znaczenie dla budowy zdrowego społeczeństwa po II wojnie światowej – zauważa w rozmowie ze Stefczyk.info psycholog Tomasz Ochinowski. Zaznacza, że w Norymberdze kreowano przepisy, nie było wtedy odpowiednich regulacji. - Tam tworzono prawo, w rozumieniu regulatora stosunków międzyludzkich oraz jako podsumowanie doświadczeń społecznych. Choćby z tego punktu widzenia te procesy są bardzo ważne. One pozwoliły na powrót prawa do źródeł. Ono ma przecież chronić społeczeństwo i uwzględniać doświadczenia ludzkości. Z procesów Norymberskich płynie nauka, że nie litera prawa jest najważniejsza a jego funkcja.

Jak twierdzi psycholog, procesy wniosły również wiele rozwiązań do sądownictwa.

- W czasie tych procesów wypracowano również formuły, z których korzystano w innych sytuacjach. Wtedy uznano, że istnieje pewien rodzaj zbrodni, które nie ulegają przedawnieniu, że bywają tak wielkie przestępstwa, że trzeba dla nich tworzyć nowe prawo - tłumaczy. - Norymberga była również ważnym aktem edukacji społecznej, a Niemcom pozwoliła odciąć się od przeszłości totalitarnej. Dzięki temu możliwe było budowanie demokratycznego społeczeństwa.

Choć Tomasz Ochinowski przyznaje, że prawo ma małą możliwość oddziaływania na etykę społeczeństwa, to procesy nazistów pomagało budowie katalogu wartości etycznych.

Zdaniem naszego rozmówcy widoczna m.in. w Polsce różnica w podejściu do nazizmu i komunizmu może wynikać z braku rozliczenia z komuną.

- Ja byłem obserwatorem na procesie Humera, gdy ruszył proces zbrodniarzy Stanowskich w Polsce. Widziałem, jak zmienia się świadomość prowadzących tę sprawę. Proces ten umożliwił nazwanie zbrodni po imieniu. Brak rozliczenia sądowego powoduje asymetrie w podejściu do dwóch totalitaryzmów – tłumaczy Ochinowski.

saż/PAP
[fot. Wikimedia.org]

Warto poczytać

  1. mid-17329040 29.03.2017

    Senat o 100-leciu niepodległości

    W Senacie odbyła się w debata na temat ustawy o stuleciu niepodległości.

  2. mid-17328044 28.03.2017

    Prace Leona Michalskiego w zbiorach Muzeum Powstania Warszawskiego

    Prace Leona Michalskiego - malarza i grafika, członka ruchu oporu podczas okupacji - wzbogaciły kolekcję Muzeum Powstania Warszawskiego. 18 rysunków z sierpnia 1944 r. i dwa obrazy zostały przekazane we wtorek na ręce dyrektora Jana Ołdakowskiego przez córkę artysty.

  3. OkulickiNKVD1945 27.03.2017

    Ważny dzień! 72 rocznica aresztowania przywódców PPP

    27 i 28 marca 1945 r. NKWD aresztowało 15 przywódców Polskiego Państwa Podziemnego, których następnie przewieziono do Moskwy i osadzono w więzieniu na Łubiance.

  4. arsen66 26.03.2017

    74. rocznica Akcji pod Arsenałem

    W akcji pod Arsenałem, która otrzymała kryptonim "Meksyk II", uwolniono 21 więźniów, wśród nich obok "Rudego" także Henryka Ostrowskiego "Heńka".

  5. ropcio-steff 25.03.2017

    40 lat temu powstał Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela

    25 marca mija 40 lat od utworzenia drugiej, obok KOR, jawnie działającej antypeerelowskiej organizacji opozycyjnej.

  6. TadeuszKosciuszko-fsd 24.03.2017

    Kościuszko - przyjaciel wolności

    "Siła ducha Kościuszki polega na tym, że on zawsze konsolidował, jednoczył Polaków".

  7. mid-17323102 23.03.2017

    Gdańsk: Otwarto Muzeum II Wojny Światowej.

    - Wystawa główna Muzeum II Wojny Światowej jest zapisem emocji, pamięci tysięcy Polaków, jest dobrem ogólnonarodowym - mówił podczas otwarcia placówki jej dyrektor prof. Paweł Machcewicz.

  8. Markowapomnik 23.03.2017

    73. rocznica zamordowania Ulmów

    24 marca 1944 r. w Markowej k. Łańcuta na Podkarpaciu niemieccy żandarmi zamordowali ośmioro Żydów oraz ukrywających ich rodzinę Ulmów.

CS141fotMINI

Czas Stefczyka 141/2017

PDF (4,89 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook