Jedynie prawda jest ciekawa


Rocznica Fall Gelb

10.05.2012

Kampania francuska 1940 (niem. kryptonim Fall Gelb), inaczej zwana Bitwą o Francję – była niemiecką ofensywą na Francję połączoną z agresją III Rzeszy na Belgię, Holandię i Luksemburg przy złamaniu neutralności tych państw. Ofensywa rozpoczęta 10 maja 1940 roku kończyła definitywnie okres nietypowej wojny na froncie zachodnim.

Niemcom skutecznie udało się zrealizować ideę Blitzkriegu, w konsekwencji Francja skapitulowała 22 czerwca. Kampania była walnym zwycięstwem III Rzeszy nad Francją. Doprowadziła do wyłączenia Francji (wraz z koloniami i marynarką wojenną) – poprzez warunki zawieszenia broni – z koalicji antyniemieckiej, czasowej izolacji Wielkiej Brytanii na kontynencie i oddania zasobów materialnych Francji dla potrzeb gospodarki wojennej III Rzeszy.

Fall Gelb był kryptonimem niemieckiego sztabu generalnego dla planu wojny na Zachodzie. Wstępnie Hitler planował uderzyć na zachodnią Europę już w październiku 1939 roku, tuż po zakończeniu kampanii w Polsce. Według niego kluczem do zwycięstwa miało być lotnictwo i wojska pancerne. Uważał że w przeciągu 3-4 dni Wehrmacht uzyska decydującą przewagę strategiczną co pozwoli na szybkie dojście do Kanału la Manche. Pierwszą dyrektywę w tej sprawie Oberkommando der Wehrmacht wydało 19 października 1939 roku, przewidując rzucenie do walki na zachodnim froncie 75 dywizji. Atak miał być przeprowadzony między 20, a 25 października 1939 roku.

Jednak trzej dowódcy grup armii stacjonujących na zachodzie Rzeszy, generałowie Gerd von Rundstedt, Fedor von Bock i Wilhelm von Leeb, byli zdecydowanie przeciwni podjęciu tej ofensywy. Uważali, że co prawda Wehrmacht poniósł w Polsce niewielkie straty w ludziach: 16 343 zabitych, 27 280 rannych, 3409 zaginionych, jednakże przygotowania do nowej wyprawy wojennej przeciwko dwóm światowym mocarstwom wymagały czasu przede wszystkim z uwagi na zużycie materiałowe w Polsce (czołgi, samoloty, samochody pancerne, samochody, amunicja i paliwo) i konieczność uzupełnienia zapasów surowców strategicznych z ZSRR (zagwarantowanych III Rzeszy po pakcie Ribbentrop-Mołotow).

Do uderzenia 10 maja 1940 roku na froncie zachodnim Niemcy mogli wykorzystać 130 dywizji (w tym 115 dywizji piechoty, 9 dywizji pancernych, 6 dywizji zmotoryzowanych i jedną powietrznodesantową). Na pozycjach wyjściowych znajdowało się niemal 2600 czołgów oraz ponad 3800 samolotów.

O wyniku kampanii rozstrzygnąć miała na korzyść Niemiec niekonwencjonalna strategia i taktyka wojenna i wykorzystanie nowoczesnych (w tym czasie) środków i metod walki.

Francuzi i Brytyjczycy zlekceważyli wnioski wynikające z kampanii wrześniowej na froncie polskim, przypisując przegraną wyłącznie złej organizacji i dowodzeniu Wojska Polskiego.

Francuzi za najważniejsze zadanie swojej armii uznali obronę Linii Maginota, będącej – według nich – gwarantem powstrzymania niemieckiego ataku. Zgodnie z przyjętymi założeniami w pobliżu fortyfikacji skoncentrowali główne siły: 2 i 3 Grupę Armii, dowodzone przez gen. Prételata i Bessona. Rozmieszczona na północy 1 Grupa Armii miała wyruszyć naprzeciw Niemcom na teren Belgii, a także bronić północnego przedłużenia Linii Maginota. Wojska francuskie wspierało 9 dywizji brytyjskich, wchodzących w skład Korpusu Ekspedycyjnego (BEF). Ich dowódcą był gen. lord Gort.

10 maja 1940 roku, w którym rozpoczęła się niemiecka ofensywa na Zachodzie, premierem gabinetu wojennego Wielkiej Brytanii został dotychczasowy 1. lord Admiralicji, Winston Churchill. Neville Chamberlain, w konsekwencji klęski w Norwegii, ustąpił zmuszony do tego wobec stanowiska Partii Konserwatywnej. Pierwszego dnia urzędowania nowy premier musiał zmierzyć się z wiadomościami z frontu. Już początek natarcia Wehrmachtu był udany. Sukces odniosła Luftwaffe, której bombowce nurkujące (Stukas) i bombowce Heinkel 111 skutecznie zaatakowały lotniska francuskie, belgijskie i holenderskie niszcząc wiele samolotów oraz m.in. składowane pod otwartym niebem zapasy paliwa BEF w rejonie Sedanu.

O świcie 10 maja niemiecki desant wylądował na terenie neutralnego Luksemburga. Agresorzy nie napotkali zbrojnego oporu, jedyną reakcją ze strony zaatakowanych był sprzeciw żandarmerii. Napastnicy wybudowali umocnienia, zablokowali drogi wylotowe w kierunku Francji. Do starć zbrojnych doszło dopiero, gdy do Luksemburga wkroczyły oddziały francuskie.

10 czerwca, już po rozstrzygnięciu walnej bitwy nad Sekwaną i Oise, Benito Mussolini w publicznym przemówieniu z balkonu Palazzo Venezia, wypowiedział w imieniu Włoch wojnę Wielkiej Brytanii i Francji. Oznaczało to koniec polityki balansowania dyplomatycznego Włoch pomiędzy III Rzeszą, a Wielką Brytanią, uprawianej od sierpnia 1939 przez Galeazzo Ciano z poparciem wojska, króla, części partii faszystowskiej (która później odsunie Duce od władzy) i – do czasu klęski Francji – samego Mussoliniego i utrzymywania neutralności Włoch, określanej wobec formalnego sojuszu polityczno-wojskowego Włoch i Niemiec z maja 1939 mianem „nieuczestniczenia w wojnie” (wł. nonbelligeranzza).

Zajęcie Francji znacznie poprawiło sytuację strategiczną Niemiec – do dyspozycji miały teraz porty nad Atlantykiem i kanałem La Manche. Niemieckie okręty podwodne zdobyły bazy, które umożliwiły im prowadzenie skuteczniejszych działań przeciwko transportom morskim, będącym głównym źródłem zaopatrzenia dla nadal walczącej Wielkiej Brytanii. Luftwaffe mogło prowadzić działania przeciw Anglii z lotnisk francuskich.

Generał Charles de Gaulle, wiceminister obrony narodowej w rządzie Paula Reynaud, wobec nominacji dotychczasowego wicepremiera w rządzie Reynaud, Philippe’a Petaina na premiera Francji i jego przemówienia z 17 czerwca z gotowością kapitulacji wobec Rzeszy, przebywając w Londynie wygłosił w dniu 18 czerwca wieczorem za pośrednictwem radia BBC apel do Francuzów, wzywający ich do obywatelskiego nieposłuszeństwa, odmowy uznania rozkazów rządu Francji i kontynuowania walki z Niemcami w sojuszu z Wielką Brytanią. Brytyjczycy przekazali Wolnym Francuzom część okrętów floty francuskiej przejętych w portach angielskich w ramach Operacji Katapulta, za walką opowiedziała się również część kolonii francuskich (Francuska Afryka Równikowa, Kamerun, Gujana Francuska). Uratowani w trakcie ewakuacji z Dunkierki żołnierze francuscy zostali w ciągu kilku dni przewiezieni do Francji, gdzie zostali wykorzystani do odtwarzania swoich jednostek na początku czerwca 1940 r. Np. czołgiści 1 DLM jako jedni z ostatnich ewakuowali się z Dunkierki, a do 7 czerwca z powrotem byli we Francji, razem z 60 tys. francuskich żołnierzy ponownie przerzuconych po liniach wewnętrznych.

Zebrane w Tuluzie Zgromadzenie Narodowe Republiki (Senat i Izba Deputowanych obradujące łącznie), z pominięciem Prezydenta Republiki, Alberta Lebrun, udzieliło 10 lipca 1940 r. nadzwyczajnych pełnomocnictw premierowi – marszałkowi Petainowi, który na ich podstawie ogłosił się „głową państwa francuskiego” (L' Etat Francais). Ustawa o pełnomocnictwach została uchwalona przygniatającą większością głosów (569 głosów „za” przy 80 „przeciw”, z czego 62 radykałów i socjalistów, przy 30 wstrzymujących się od głosu).

III Republika dobiegła kresu, rozpoczęła się epoka Francji Vichy i równoległych działań gen. de Gaulle’a – Wolnych Francuzów oraz Resistance. Już 4 lipca francuski wojskowy sąd w Tuluzie skazał zaocznie de Gaulle’a za niesubordynację na 4 lata więzienia i grzywnę. 2 sierpnia 1940 roku gen. de Gaulle został – już za „zdradę stanu” – skazany przez sąd francuski na karę śmierci.

Wikipedia.org
[fot. Wikipedia.org]

Warto poczytać

  1. 1270oblawanamlodewilki 12.07.2018

    To najbardziej tragiczna zbrodnia na Polakach po II wojnie światowej. Wspaniały gest kibiców.

    Kibice Sparty Augustów uczcili pamięć polskich żołnierzy wymordowanych w przez oprawców z NKWD, UB i KBW. Dla augustowskiej młodzieży pamięć o tych wydarzeniach wciąż jest bardzo ważna, czemu dali wyraz w osobliwy sposób. W Augustowie powstał mural upamiętniający zamordowanych bohaterów

  2. 1270dudela 29.05.2018

    Prezydent: dziękujemy weteranom za ich patriotyzm i poświęcenie

    Dziękujemy weteranom za ich patriotyzm, poświęcenie i odwagę; pamiętamy też o tych, którzy zginęli w służbie Ojczyźnie - napisał na Twitterze prezydent Andrzej Duda, z okazji obchodzonego we wtorek Dnia Weterana działań Poza Granicami Państwa

  3. Zygelbojmwiki 12.05.2018

    Krzyczał że "Świat oszalał". Wkrótce popełnił samobójstwo w akcie rozpaczy przeciw zagładzie Żydów i milczeniu Zachodu

    75 lat temu, 12 maja 1943 r., w obliczu nieuchronnego upadku żydowskiego zrywu w Warszawie, a także w związku z bezskutecznymi prośbami o reakcję Zachodu na Zagładę Żydów, w Londynie popełnił samobójstwo Szmul Mordechaj Zygielbojm.

  4. PileckiUBwiki 08.05.2018

    "Oświęcim to była igraszka". 71 lat temu Witold Pilecki został aresztowany przez UB

    8 maja 1947 roku został aresztowany przez UB rotmistrz Witold Pilecki, bohaterski "ochotnik do Auschwitz", który dał się schwytać Niemcom w ulicznej łapance, by zdobyć wiarygodne dane na temat zbrodni hitlerowskich oraz stworzyć konspirację wojskową wśród więźniów

  5. usa06052018 06.05.2018

    Ta decyzja uratowała Amerykę od komunizmu. O wszystkim zadecydował jeden człowiek

    200 lat temu w budynku przy trewirskiej Bruckergasse przyszedł na świat Karol Marks. Z

  6. 1270powstanieslaskie 02.05.2018

    97. rocznica wybuchu III powstania śląskiego

    W nocy z 2 na 3 maja 1921 r. wybuchło III powstanie śląskie, które przesądziło o sposobie podziału Górnego Śląska między Polskę i Niemcy

  7. WolynFlickr 22.04.2018

    Ludzie byli mordowani siekierami, a niemowlęta brano za nogi i rozbijano głowy o ściany. 75 lat temu UPA zamordowało 600 Polaków

    75 lat temu, w nocy z 22 na 23 kwietnia 1943 roku, Ukraińska Powstańcza Armia zamordowała w Janowej Dolinie na Wołyniu około 600 Polaków. Janowa Dolina była osiedlem wybudowanym w latach 30. przy kamieniołomach bazaltu eksploatowanych przez przedsiębiorstwo państwowe

  8. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook