Jedynie prawda jest ciekawa

Przywracać pamięć o Dachau

23.04.2015

„Nie wolno nam zapominać o KZ Dachau i innych obozach w Niemczech, gdzie ginęli nasi rodacy” – mówi prof. Piotr Małoszewski.

Męczeństwo Polaków, szczególnie polskich księży w KZ Dachau jest zbyt słabo znane w Polsce. Oczywiście na terenie naszego kraju mamy KL Auschwitz i wiele innych miejsc upamiętniających niemieckie obozy koncentracyjne o których się pamięta. Jednak nie wolno nam zapominać o KZ Dachau i innych obozach w Niemczech, gdzie ginęli nasi rodacy” - uważa prof. dr hab. Piotr Małoszewski, przewodniczący Rady Naczelnej Polskich Katolików Świeckich w Niemczech.

Przed rocznicą 70. rocznicą wyzwolenia niemieckiego obozu koncentracyjnego w Dachau, która przypada 29 kwietnia br., prezydent Konwentu Organizacji Polskich w tym kraju przypomina, że to monachijska Polonia jest jednym z głównych „strażników pamięci" o Polakach i polskich księżach zamordowanych w KZ Dachau.

„Moim zdaniem męczeństwo Polaków, a szczególnie polskich księży w KZ Dachau, jest zbyt słabo znane w Polsce. Oczywiście, na terenie naszego kraju mamy KL Auschwitz i wiele innych miejsc upamiętniających niemieckie obozy koncentracyjne, o których się pamięta. Jednak nie wolno nam zapominać o KZ Dachau i innych obozach w Niemczech, gdzie ginęli nasi rodacy” - mówi profesor.

Jak przypomina założony przez nazistów w 1933 roku KZ Dachau jest szczególnym miejscem męczeństwa Polaków. Z około 200 tys. więźniów z około 40 krajów, którzy przeszli przez obóz, dwie trzecie stanowili polscy obywatele a wśród nich 1/3 to byli polscy Żydzi. Życie straciło tu ok. 150 tys. osób a wśród nich co czwarty był Polakiem.

„KZ Dachau jest „Golgotą polskiego duchowieństwa”. Tu oddało swoje życie 90 proc. wszystkich polskich księży, którzy zginęli podczas II wojny światowej na zachodzie Europy.** W sumie w obozie było więzionych ponad 2,7 tys. duchownych, z których Polacy w liczbie 1780 byli najliczniejszą grupą narodowościową. Dla porównania drugą liczebnie grupę stanowi kapłani niemieccy - 400, a trzecią duchowni pochodzący z Francji - 50. W sumie zamęczono i zamordowano około 1000 duchownych, z których 92 proc. stanowili stanowili Polacy – 928.” - przypomina Małoszewski.

Profesor zwraca uwagę, że gdy wojska amerykańskie wyzwalały obóz było w nim 17,5 tys. więźniów, w tym 15 tys. Polaków. Wśród nich było ok. 800 naszych duchownych. W obozie Amerykanie zastali 7,4 tys. ludzkich zwłok przygotowanych do spalenia. Zaraz po wyzwoleniu wojskowi nakazali okolicznym mieszkańcom przewiezienie ciał na wzgórze Leitenberg położone 5 km od obozu, gdzie zwłoki pochowano.

„Warto przypomnieć o nowennie do św. Józefa, którą polscy kapłani rozpoczęli tuż przed wyzwoleniem obozu. Wcześniej Niemcy przygotowywali plan jego zniszczenie i wymordowanie pozostałych więźniów. W 10. dniu odprawiania nowenny, gdy obóz miał być zlikwidowany, został wyzwolony przez nieliczny oddział armii amerykańskiej. Pozostali przy życiu polscy kapłani uznali to za cud uzyskany za wstawiennictwem św. Józefa i postanowili później, że co roku będą pielgrzymować do sanktuarium świętego w Kaliszu” - przypomina.

Polska Misja Katolicka organizuje rocznicowe uroczystości kościelne z okazji wyzwolenia KZ Dachau w dniu wyzwolenia obozu, tj. 29 kwietnia.

”Od kilku lat uczestniczymy też w uroczystościach międzynarodowych odbywających się pod patronatem Międzynarodowego Komitetu Dachauowskiego w pierwszą niedzielę po wyzwoleniu. Staramy się by w tych uroczystościach mocno podkreślić polską obecność biało-czerwonymi flagami, gdyż zauważyliśmy, że w wystąpieniach przedstawicieli Międzynarodowego Komitetu Dachau od paru lat nie wymienia się już polskich ofiar. W naszej opinii zakrawa to wręcz na skandal, że „zapomina się” o największej grupie narodowościowej więzionej w KZ Dachau” - podkreśla profesor.

Małoszewski przypomina również, że co roku na rocznicę wyzwolenia obozu 29 kwietnia do Dachau, dopóki im zdrowie pozwalało, przyjeżdżali byli jego więźniowie: ks. abp Kazimierz Majdański i ks. bp Ignacy Jeż. Biskup Jeż był niezwykle lubiany i szanowany przez Niemców. Hierarcha ten nigdy nie wypominał im okresu uwięzienia w obozie i zawsze żartował ze swej długowieczności. Twierdził m. in., że żyje tak długo gdyż dieta, której został poddany w obozie tak dobrze wpłynęła na jego zdrowie. Warto przypomnieć, że Benedykt XVI chciał uhonorować ks. bp Jeża godnością kardynalską ale w przeddzień ogłoszenia nominacji biskup zmarł.

W kontekście rocznicy należy przypomnieć o 110 polskich męczennikach KZ Dachau wyniesionych na ołtarze. Wśród nich jest 47 męczenników - kapłanów. 45 polskich duchownych było beatyfikowanych podczas jednej ceremonii przez Jana Pawła II w 1999 r., a dwóch innych osobno. Ks. bp. Michała Kozala papież Polak beatyfikował w 1987 r., a ks. Stefana Wincentego Frelichowskiego, patrona polskich harcerzy, w 1999 r. w Toruniu. Bł. Michał Kozal jest patronem Szkoły Przedmiotów Ojczystych w Monachium.

„Polonia monachijska oddaje każdego roku hołd pomordowanym w Dachau przede wszystkim w dniu 1 listopada.** Odprawiana jest okolicznościowa Msza św. w kaplicy „Najświętszej Krwi Chrystusa“, w przyobozowym Karmelu, podczas której wspomina się wszystkich pomordowanych. Po Mszy św. składane są kwiaty i palone są znicze pod tablicą pamiątkową na zewnętrznej ścianie kaplicy „Śmiertelnego Lęku Chrystusa“ na terenie dawnego obozu upamiętniającą martyrologię Polaków.” - zwraca uwagę.

„Następnie uczestnicy udają się pod bloki 26 i 28, w których więzieni byli polscy i niemieccy kapłani, gdzie zapalane są znicze. Wcześniej odwiedzane jest wzgórze Leitenberg, miejsce pochówku 7,4 tys. więźniów KZ Dachau. Tam znajduje się pomnik upamiętniający Polaków ze słowami więźnia Bronisława Najdera (nr obozowy 3121): "Uszanuj tych, co uszli z piekła łagrów cali, uczcij, zachowaj w sercu tych, którzy tam zostali". Należy to miejsce również propagować, gdyż wśród pochowanych często anonimowych więźniów jest z pewnością wielu Polaków. Kolejnym miejscem pamięci, na którym odmawiane są modlitwy i składane kwiaty jest "Cmentarz leśny" (Waldfriedhof) w Dachau. Tam pochowanych Polaków upamiętnia drewniany krzyż” - relacjonuje.

Od wielu lat Polonia poprzez Konsulat Generalny RP w Monachium stara się doprowadzić by na terenie obozu obok tablic w pięciu językach międzynarodowych zostały umieszczone także tablice informacyjne w języku polskim. Raz jeszcze przypomnę, że Polacy są największą grupą narodowościową wśród więźniów. Zarząd muzeum jest przychylnie nastawiony do tego pomysłu ale do tego trzeba zgody Międzynarodowego Komitetu Dachauowskiego, a tej dotychczas brak.

łs / KAI

fot. Freeimages.com

Warto poczytać

  1. Popieluszkowiki 19.10.2017

    "Zło dobrem zwyciężaj". 33 lata temu zamordowano księdza Jerzego Popiełuszkę

    19 października 1984 r. funkcjonariusze IV Departamentu MSW: Grzegorz Piotrowski, Waldemar Chmielewski i Leszek Pękala zamordowali ks. Jerzego Popiełuszkę, duszpasterza ludzi pracy, kapelana Solidarności. Wszyscy skazani w procesie morderców księdza wyszli z więzienia przed upływem całej kary.

  2. grosrosen17102017 17.10.2017

    W niemieckim obozie śmierci w Gross-Rosen odkryto kolejne dowody zbrodni

    Od września trwają prace archeologiczne w ramach wznowionego przez IPN śledztwa ws. zbrodni w dawnym niemieckim obozie śmierci w Gross-Rosen - obecnie Rogoźnica.

  3. kosciuszko16102017 17.10.2017

    Wyjątkowe, specjalne wydanie "Sieci Extra" w 200. rocznicę śmierci Tadeusza Kościuszki

    200 lat temu, 15 października 1817 r., w szwajcarskiej Solurze zmarł Tadeusz Kościuszko.

  4. 1270matejko 14.10.2017

    Litewski historyk: w litewskiej edukacji brakuje przyjacielskiego akcentu wobec Polski

    W litewskiej edukacji, dotyczącej dawnej Rzeczpospolitej, brakuje przyjacielskiego wobec Polski akcentu - mówi litewski historyk Alfredas Bumblauskas. Z kolei prof. Michał Kopczyński z Uniwersytetu Warszawskiego uważa, że trudna historia Polski i Litwy wynika z niezrozumienia.

  5. 1270cichociemnieas 10.10.2017

    Cichociemni wspierali podziemie posługując się najnowocześniejszymi metodami

    Prof. Z. Wawer: Cichociemni wspierali podziemie posługując się najnowocześniejszymi metodami

  6. warsawinruins 02.10.2017

    "Chcieliśmy być wolni i wolność sobie zawdzięczać!" 73 lata temu upadło Powstanie Warszawskie

    Po 63 dniach heroicznego i samotnego boju prowadzonego przez powstańców z wojskami niemieckimi, przedstawiciele KG AK podpisali w kwaterze SS-Obergruppenfuehrera Ericha von dem Bacha-Zelewskiego w Ożarowie układ o zaprzestaniu działań wojennych w Warszawie.

  7. 1270jedrusszwajkert 29.09.2017

    Miał 11 lat, a przed sobą całe życie. Zginął, bo Niemcy nie chcieli opatrzyć jego ran

    Dla wszystkich warszawiaków 29 września to dzień wyjątkowo smutnej rocznicy. Właśnie wtedy, po kapitulacji Mokotowa, dochodzi do generalnego szturmu oddziałów niemieckich na Żoliborz

  8. RibbentroppMolotowwiki 28.09.2017

    78 lat temu Niemcy i Sowieci dokonali rozbioru Polski

    78 lat temu, 28 września 1939 r. Joachim von Ribbentrop i Wiaczesław Mołotow podpisali w Moskwie sowiecko-niemiecki układ "O granicy i przyjaźni", który potwierdzał dokonanie przez oba totalitarne państwa rozbioru Polski.

CS148fotMINI

Czas Stefczyka 148/2017

PDF (10,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook