Jedynie prawda jest ciekawa


Powstanie pomnik Stanisława Pyjasa

02.05.2017

„W tej chwili dopiero pracujemy nad tym, żeby stworzyć regulamin konkursu, ale już niedługo to ruszy i pomnik stanie na skwerze naprzeciw Żaczka” - mówił Bronisław Wildstein o powstaniu pomnika tragicznie zmarłego 40 lat temu Stanisława Pyjasa.

Czterdzieści lat po śmierci Stanisława Pyjasa, studenta UJ, którego zmasakrowane ciało znaleziono w bramie kamienicy przy ul. Szewskiej w Krakowie, powstanie jego pomnik – poinformowali na antenie Radia Kraków twórcy Studenckiego Komitetu Solidarności. 

Liliana Batko-Sonik, Bronisław Wildstein oraz Bogusław Sonik, w rozmowie z Radiem Kraków wspominali tragiczne wydarzenie śmierci Stanisława Pyjasa, które było bezpośrednią przyczyną utworzenia Studenckiego Komitetu Solidarności. 

Opozycjoniści poinformowali, że w 40 rocznicę utworzenia SKW rada miasta nada medal pamiątkowy Cracoviae Merenti. Oprócz tego odbędzie się sesja naukowa na Uniwersytecie Jagiellońskim, jak również prezydent Andrzej Duda otworzy 13 maja w Krakowie skwer Studenckiego Komitetu Solidarność. 

Wspominając tamten okres, Wildstein podkreślił panujące wśród studentów poczucie zagrożenia. 

„Anonimy, które myśmy dostali w sprawie Staszka, oskarżające go o to, że był kapusiem, pokazały nam dobitnie, że ubecja bardzo dużo wie o naszych, zdawałoby się, poufnych sprawach. Oczywiście one zostały przejaskrawione w tych anonimach, ale brały się z konkretów. To znaczy, że kapusie byli bardzo blisko nas, dziś zresztą dokładnie wiemy, o kogo chodzi” - mówił. 

„To było już nie do wytrzymania. Tak że od dawna czuliśmy presję i brzydki, cuchnący oddech bezpieki na plecach. Ale wydawało się nam, że nie sposób działać inaczej” – dodała Liliana Sonik. 

Wildstein opowiedział także o 7 maja 1977 r., kiedy odnaleziono ciało Pyjasa. 

„Twarz zmasakrowana, ciężko pobity, po prostu zatłuczony człowiek. Później odbył się pogrzeb Staszka w Gilowicach, ostentacyjnie obstawiany przez bezpiekę. A potem były juwenalia, podczas których nawoływaliśmy do bojkotu, i powołaliśmy Studencki Komitet Solidarności” – mówił. 

„On nie mógł spaść ze schodów, nie dało się po prostu w to miejsce spaść ze schodów” – dopowiadała Sonik. 

Dla twórców SKW bardzo ważnym przesłanianiem na nadchodzące uroczystości z okazji 40. rocznicy śmierci Pyjasa i powołania Studenckiego Komitetu jest wolność i znaczenie słowa „solidarność”. 

„Dla mnie dosyć istotne jest to, że wtedy, dawno temu, użyliśmy jako pierwsi słowa „solidarność”. To było zresztą słowo często używane przez kardynała Wojtyłę w jego pismach społecznych, jeszcze z czasów lubelskich. To było słowo, które dzisiaj wydaje się oczywiste. Słychać je na całym świecie w różnych dyskursach społecznych czy politycznych. Natomiast wtedy było kompletnie nowe” – mówiła Liliana Sonik. 

„Myślę, że to nasze doświadczenie pokazuje, że najważniejsza jest wolność i że są sytuacje graniczne, których nikt, żadna władza nie może przekraczać. Kiedy naruszane są podstawowe prawa i swobody obywatelskie, rodzi się bunt i wtedy – już bez względu na cenę, jaką przyjdzie zapłacić – trzeba się podnieść, wziąć za ręce i razem zaprotestować. I to był właśnie taki czas” – podkreślił Bogusław Sonik. 

ak/Radio Kraków 

[fot. Fratria]

Warto poczytać

  1. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

  2. 1270tgetto 19.04.2018

    75 lat temu żydowska ludność Warszawy wspierana przez Polaków stawiła opór Niemcom

    75 lat temu, 19 kwietnia 1943 r., żydowscy bojownicy z ŻOB i ŻZW stawili zbrojny opór oddziałom niemieckim, które przystąpiły do likwidacji warszawskiego getta

  3. 1270gennilas 16.04.2018

    66 lat temu komuniści wydali wyrok śmierci na gen. Nila

    16 kwietnia 1952 r. władze komunistyczne wydały wyrok śmierci na gen. Augusta Emila Fieldorfa "Nila" - organizatora i szefa Kedywu Komendy Głównej AK

  4. Katynwiki 03.04.2018

    Sowieci nie darowali polskiej elicie. 78 lat temu rozpoczęła się operacja katyńska

    78 lat temu, 3 kwietnia 1940 r., NKWD rozpoczęło likwidację obozów dla polskich oficerów w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. W ciągu sześciu tygodni rozstrzelano 14 587 jeńców. Zamordowano również ok. 7 300 Polaków przetrzymywanych w więzieniach

  5. ProcesszesnastuYT 27.03.2018

    Świat protestujący dziś w sprawie Skripala wtedy nawet się nie zająknął. 73 lata temu NKWD aresztowało przywódców Państwa Podziemnego

    73 lata temu, 27 i 28 marca 1945 r. NKWD aresztowało 15 przywódców Polskiego Państwa Podziemnego, których następnie przewieziono do Moskwy i osadzono w więzieniu na Łubiance. Sowieccy przedstawiciele, zapraszając ich wcześniej na rozmowy, zagwarantowali im całkowite bezpieczeństwo

  6. 1270kobietyauschwitz 23.03.2018

    76 lata temu Niemcy utworzyli w Auschwitz obóz kobiecy

    76 lat temu Niemcy utworzyli na terenie Auschwitz obóz kobiecy. 26 marca 1942 r. trafiły do niego dwa transporty liczące łącznie ok. 2 tys. osób

  7. soviets18032018 18.03.2018

    Sowieckie represje były najintensywniejsze wobec Polaków. Nasi rodacy stawiali najsilniejszy opór

    Sowieckie represje wobec Polaków były bardziej rozwinięte niż te wobec Litwinów czy Ukraińców, ponieważ nasi rodacy stawiali silniejszy opór - powiedział dr Jan Jerzy Milewski, redaktor książki "Z dziejów represji sowieckich wobec Polaków w latach 1937-1952".

CS154fotoMINI

Czas Stefczyka 154/2018

PDF (7,35 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook