Jedynie prawda jest ciekawa


Pomnik gen. Andersa w Cassino

17.05.2014

- Chcemy aby ta historia pozostała tym, czym była, jasna, prosta i zwycięska. Dlatego postanowiliśmy uczcić dowódcę 2 Korpusu gen. Władysława Andersa, który był nie tylko zdolnym wojskowym strategiem, ale który był dla nas w pewnym rodzaju ojcem i opiekunem - powiedział Antoni Chrościelewski, weteran bitwy pod Monte Cassino.

W przeddzień 70. rocznicy zakończenia bitwy pod Monte Cassino, na placu imienia generała Władysława Andersa w Cassino odsłonięte zostało jego popiersie. W ceremonii wzięła udział delegacja polskich kombatantów oraz harcerze i grupy rekonstrukcyjne.

Ponadto w odsłonięciu popiersia gen. Andresa uczestniczyli burmistrz Cassino, Giuseppe Golini Petrarcone oraz szef KPRM Jacek Cichocki.

Pomnik odsłonili Antoni Chrościelewski, komendant Okręgu 2 Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Nowym Jorku, uczestnik bitwy o Monte Cassino, Wincenty Knapczyk - także uczestnik walk o wzgórze oraz córka generała Andersa, Anna Maria Anders.

Wykonane z brązu popiersie dowódcy 2 Korpusu Polskiego zostało odsłonięte na Largo Generale Anders w Cassino, przed Muzeum Historiale. Rzeźbę ufundowało Stowarzyszenie Weteranów Armii Polskiej z Nowego Jorku. Popiersie ma metr wysokości, stoi na prawie dwumetrowym granitowym piedestale. Autorem projektu jest mieszkający w USA rzeźbiarz Andrzej Pityński.

Weteran walk o Monte Cassino Antoni Chrościelewski podkreślił podczas uroczystości, że bitwa o wzgórze przeszła do historii jako legenda.

70 lat temu, jako 19-letni chłopiec zaprawiony syberyjskimi przejściami, wyszkolony w 2 Korpusie brałem udział w bitwie o Monte Cassino. Bitwa dzisiaj przeszła do historii jako legenda. Cmentarz na wzgórzu obok Monte Cassino jest świadectwem poświęcenia i patriotyzmu tych ludzi, którzy tutaj walczyli - powiedział Chrościelewski.

Jak zaznaczył, „dzisiaj chcemy, aby historia nie była zmieniana przez naszych przyjaciół, czy przez naszych byłych wrogów” - bo jak ocenił - „jest ona spaczana”.

Chrościelewski wyraził zadowolenie, że w uroczystościach uczestniczą polscy harcerze i grupy rekonstrukcyjne. - Proszę pamiętać o wspaniałej polskiej historii - dodał.

- Ojciec pod Monte Cassino walczył o wolność, o wolność Polaków, ale także i Włochów - powiedziała Anna Maria Anders, która uczestniczyła w odsłonięciu popiersia swojego ojca.

- To jest jeden z najważniejszych dni w moim życiu. Monte Cassino zawsze miało dla mnie bardzo duże znaczenie, także dlatego, że 30 lat temu właśnie tutaj poznałam mojego męża, ówczesnego amerykańskiego attache - dodała.

Jak powiedziała, zawsze była bardzo związana ze swoim ojcem, on jednak - zaznaczyła - „w domu niewiele mówił o wojnie”.

Odsłonięcie pomnika na jednym z placów Cassino to nie jedyna uroczystość tego dnia związana z gen. Andersem. W południe z udziałem premiera Donalda Tuska otwarta zostanie wystawa fotograficzna „Generał Anders - Patriota, Żołnierz, Polityk” w Muzeum Historiale. Placówka ta powstała przed 10 laty, z okazji 60. rocznicy bitwy o Monte Cassino, z inicjatywy władz miasta oraz włoskich ministerstw obrony i kultury. W muzeum przedstawiono żołnierzy wszystkich narodowości, którzy brali udział w walkach o wzgórze.

Na wystawie, przygotowanej przez ambasadę RP w Rzymie we współpracy z Muzeum Wojskowym w Białymstoku, na 20 tablicach zaprezentowano życie i działalność generała Andersa. Przypomniano również udział polskich żołnierzy w walkach o Ankonę i Bolonię.

Bitwa pod Monte Cassino, nazywana także „bitwą o Rzym”, trwała od 17 stycznia do 19 maja 1944 r. i składała się właściwie z czterech bitew między wojskami alianckimi a Niemcami. Walki miały miejsce w rejonie klasztoru na Monte Cassino. Bitwa uznawana jest za jedną z najbardziej zaciętych w okresie II wojny światowej. W szeregach aliantów walczyli Amerykanie, Brytyjczycy, Nowozelandczycy, Hindusi oraz 2. Korpus Polski pod dowództwem gen. Władysława Andersa.

18 maja 1944 r. po niezwykle zaciętych walkach żołnierze 2. Korpusu Polskiego zdobyli wzgórze Monte Cassino wraz ze znajdującym się na nim klasztorem. W bitwie zginęło 923 polskich żołnierzy, 2931 zostało rannych, a 345 uznano za zaginionych. Kilka dni po zdobyciu Monte Cassino wojska alianckie przełamały linię Gustawa na całym pasie natarcia. 4 czerwca 1944 r. do Rzymu wkroczyły oddziały amerykańskie.

W 1945 r. na Monte Cassino otwarto Polski Cmentarz Wojenny, na którym spoczywają żołnierze 2. Korpusu. W 1970 r. pochowano tam zmarłego w Londynie gen. Andersa. Obecnie na cmentarzu znajdują się 1052 imienne groby polskich żołnierzy. Na miejscu wiecznego spoczynku zdobywców Monte Cassino wyryto napis: „Przechodniu powiedz Polsce, żeśmy polegli wierni w jej służbie.”

Zapraszamy na profil Stefczyk.info na Facebooku!

PAP/JKUB

[fot. PAP/Leszek Szymański]

Warto poczytać

  1. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

  2. 1270tgetto 19.04.2018

    75 lat temu żydowska ludność Warszawy wspierana przez Polaków stawiła opór Niemcom

    75 lat temu, 19 kwietnia 1943 r., żydowscy bojownicy z ŻOB i ŻZW stawili zbrojny opór oddziałom niemieckim, które przystąpiły do likwidacji warszawskiego getta

  3. 1270gennilas 16.04.2018

    66 lat temu komuniści wydali wyrok śmierci na gen. Nila

    16 kwietnia 1952 r. władze komunistyczne wydały wyrok śmierci na gen. Augusta Emila Fieldorfa "Nila" - organizatora i szefa Kedywu Komendy Głównej AK

  4. Katynwiki 03.04.2018

    Sowieci nie darowali polskiej elicie. 78 lat temu rozpoczęła się operacja katyńska

    78 lat temu, 3 kwietnia 1940 r., NKWD rozpoczęło likwidację obozów dla polskich oficerów w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. W ciągu sześciu tygodni rozstrzelano 14 587 jeńców. Zamordowano również ok. 7 300 Polaków przetrzymywanych w więzieniach

  5. ProcesszesnastuYT 27.03.2018

    Świat protestujący dziś w sprawie Skripala wtedy nawet się nie zająknął. 73 lata temu NKWD aresztowało przywódców Państwa Podziemnego

    73 lata temu, 27 i 28 marca 1945 r. NKWD aresztowało 15 przywódców Polskiego Państwa Podziemnego, których następnie przewieziono do Moskwy i osadzono w więzieniu na Łubiance. Sowieccy przedstawiciele, zapraszając ich wcześniej na rozmowy, zagwarantowali im całkowite bezpieczeństwo

  6. 1270kobietyauschwitz 23.03.2018

    76 lata temu Niemcy utworzyli w Auschwitz obóz kobiecy

    76 lat temu Niemcy utworzyli na terenie Auschwitz obóz kobiecy. 26 marca 1942 r. trafiły do niego dwa transporty liczące łącznie ok. 2 tys. osób

  7. soviets18032018 18.03.2018

    Sowieckie represje były najintensywniejsze wobec Polaków. Nasi rodacy stawiali najsilniejszy opór

    Sowieckie represje wobec Polaków były bardziej rozwinięte niż te wobec Litwinów czy Ukraińców, ponieważ nasi rodacy stawiali silniejszy opór - powiedział dr Jan Jerzy Milewski, redaktor książki "Z dziejów represji sowieckich wobec Polaków w latach 1937-1952".

CS154fotoMINI

Czas Stefczyka 154/2018

PDF (7,35 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook