Jedynie prawda jest ciekawa


List i gazeta dla potomnych

12.11.2012

Na cenne znalezisko natrafiono podczas remontu w gdańskim Dworze Artusa. W wydobytej z muru skrytce odkryto list i gazetę datowaną na 12 listopada 1932 r.

W  Dworze Artusa, nad którym pieczę sprawuje Muzeum Historyczne Miasta Gdańska, rozpoczęła się wymiana trzech potężnych frontowych okien. Jak poinformowała Katarzyna Darecka z muzeum, tego dnia wymontowano jedno z liczących ponad 9 m wysokości okien, a w jego ościeżnicy – w najwyższym jej punkcie - natrafiono na skleconą ze sklejki skrzynkę, wewnątrz której znajdował się list oraz gazeta.

Napisany piórem list nie zawierał daty dziennej, znalazła się w nim tylko informacja, że spisany został w listopadzie 1932 r., w czasie prowadzonego wówczas remontu okien. Z kolei gazeta - "Holzarbeiter Zeitung", wydawana w Berlinie, a adresowana do pracowników przemysłu drzewnego - datowana była na sobotę 12 listopada 1932 r. "A więc dokładnie 80 lat temu. To wręcz nieprawdopodobny zbieg okoliczności, że dokonaliśmy takiego znaleziska akurat w taki dzień" – powiedziała Darecka.

Podkreśliła, że znalezisko jest tym bardziej niezwykłe, że w latach 50. ubiegłego wieku w Dworze Artusa wymieniano okna zniszczone przez działania wojenne w 1945 r., wówczas jednak najwyraźniej nikt nie trafił na skrzynkę z pamiątkami.

Według wstępnego tłumaczenia, którego dokonał jeden z pracowników muzeum, list znaleziony w skrzynce jest adresowany do osób, które będą go czytały w przyszłości i został napisany przez członka Niemieckiego Związku Robotników Drzewnych, Emila Bicka - członka ekipy wymieniającej w listopadzie 1932 r. okna w Dworze Artusa.

Stolarz wspomniał w liście, że z powodu kryzysu szalejącego w Gdańsku w 1932 r. 85 proc. robotników nie ma pracy, a do tego robotniczą dniówkę obniżono z 1,57 guldena za godzinę (która to stawka obowiązywała od 1930 roku) do 1,15 guldena za godzinę. Jak napisał Bick tydzień pracy w 1932 r. wynosił 46 godzin.

Autor listu liczącego prawie półtorej strony formatu zbliżonego do A4, wspomniał też, że wielu współczesnych mu robotników wstępuje do NSDAP. Według autora listu, "terror tej partii jest wielki".

Jak wyjaśniła Darecka list i gazeta trafią do zbiorów Muzeum Historycznego Miasta Gdańska i w przyszłości być może będą eksponowane. Z kolei ekipa, która właśnie wymienia okna w Dworze Artusa, zamontuje w ościeżnicy jednego z nich skrzynkę z aktualną gazetą i listem zredagowanym na podobieństwo znalezionego. "Zamieścimy w nim informacje dla potomnych. Trzeba się zastanowić nad treścią, ale też nad tym, czy list napisać ręcznie, czy też np. na komputerze" – powiedziała Darecka.

PAP/JKUB

[fot. mhmg.pl]

Warto poczytać

  1. 1270oblawanamlodewilki 12.07.2018

    To najbardziej tragiczna zbrodnia na Polakach po II wojnie światowej. Wspaniały gest kibiców.

    Kibice Sparty Augustów uczcili pamięć polskich żołnierzy wymordowanych w przez oprawców z NKWD, UB i KBW. Dla augustowskiej młodzieży pamięć o tych wydarzeniach wciąż jest bardzo ważna, czemu dali wyraz w osobliwy sposób. W Augustowie powstał mural upamiętniający zamordowanych bohaterów

  2. 1270dudela 29.05.2018

    Prezydent: dziękujemy weteranom za ich patriotyzm i poświęcenie

    Dziękujemy weteranom za ich patriotyzm, poświęcenie i odwagę; pamiętamy też o tych, którzy zginęli w służbie Ojczyźnie - napisał na Twitterze prezydent Andrzej Duda, z okazji obchodzonego we wtorek Dnia Weterana działań Poza Granicami Państwa

  3. Zygelbojmwiki 12.05.2018

    Krzyczał że "Świat oszalał". Wkrótce popełnił samobójstwo w akcie rozpaczy przeciw zagładzie Żydów i milczeniu Zachodu

    75 lat temu, 12 maja 1943 r., w obliczu nieuchronnego upadku żydowskiego zrywu w Warszawie, a także w związku z bezskutecznymi prośbami o reakcję Zachodu na Zagładę Żydów, w Londynie popełnił samobójstwo Szmul Mordechaj Zygielbojm.

  4. PileckiUBwiki 08.05.2018

    "Oświęcim to była igraszka". 71 lat temu Witold Pilecki został aresztowany przez UB

    8 maja 1947 roku został aresztowany przez UB rotmistrz Witold Pilecki, bohaterski "ochotnik do Auschwitz", który dał się schwytać Niemcom w ulicznej łapance, by zdobyć wiarygodne dane na temat zbrodni hitlerowskich oraz stworzyć konspirację wojskową wśród więźniów

  5. usa06052018 06.05.2018

    Ta decyzja uratowała Amerykę od komunizmu. O wszystkim zadecydował jeden człowiek

    200 lat temu w budynku przy trewirskiej Bruckergasse przyszedł na świat Karol Marks. Z

  6. 1270powstanieslaskie 02.05.2018

    97. rocznica wybuchu III powstania śląskiego

    W nocy z 2 na 3 maja 1921 r. wybuchło III powstanie śląskie, które przesądziło o sposobie podziału Górnego Śląska między Polskę i Niemcy

  7. WolynFlickr 22.04.2018

    Ludzie byli mordowani siekierami, a niemowlęta brano za nogi i rozbijano głowy o ściany. 75 lat temu UPA zamordowało 600 Polaków

    75 lat temu, w nocy z 22 na 23 kwietnia 1943 roku, Ukraińska Powstańcza Armia zamordowała w Janowej Dolinie na Wołyniu około 600 Polaków. Janowa Dolina była osiedlem wybudowanym w latach 30. przy kamieniołomach bazaltu eksploatowanych przez przedsiębiorstwo państwowe

  8. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook