Jedynie prawda jest ciekawa


Krosno upamiętniło ofiary Holocaustu

26.01.2015

W ramach Dnia Pamięci o Ofiarach Holocaustu wyemitowano film o rodzinie Szymona Mahlera.


Film Szymona Mahlera z 1932 r. opowiadający o Krośnie i żyjącej w nim jego rodzinie jest najstarszym zapisem filmowym tego miasta. Obraz w poniedziałek został  zaprezentowany w Krośnie podczas obchodów Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holocaustu.

Na Podkarpaciu uroczystości z tej okazji w tym tygodniu zaplanowano także w Rzeszowie, Jarosławiu oraz Kolbuszowej i Lubaczowie.

"15-minutowy film Mahlera opowiada o ważniejszych miejscach i zabytkach ówczesnego Krosna oraz pokazuje rodzinę autora. Możemy m.in. obejrzeć przygotowania do odsłonięcia pomnika Ignacego Łukasiewicza, kupców handlujących na krośnieńskim rynku, czy zabytkowy, średniowieczny kościół farny" - powiedziała Katarzyna Nowak z Muzeum Podkarpackiego w Krośnie.

Film muzeum przekazali potomkowie autora. "Mahler był synem miejscowego rzeźnika; w 1912 r. wyjechał do Nowego Jorku. 20 lat później odwiedził rodzinne miasta. Było to jego ostatnie spotkanie z rodziną. Większość utrwalonych przez niego na taśmie filmowej krewnych zginęła podczas II wojny światowej" - przypomniała Nowak.

W poniedziałek na jednym z budynków przy ul. Franciszkańskiej odsłonięto też tablicę poświeconą "pamięci żydowskich mieszkańców Krosna i okolic zamordowanych przez Niemców w czasie II wojny światowej". Jej treść wykonano w językach polskim, hebrajskim i angielskim.  Ulica Franciszkańska leżała na terenie utworzonego przez Niemców w 1942 r. getta. Tablice odsłonili m.in. prezydent miasta Piotr Przytocki i wnuczka przedwojennego radnego Krosna Abrahama Munza - Margalit Goldstein. "Upamiętniając miejsce, gdzie było getto chcemy przypomnieć ten smutny czas. Chcemy, aby młode pokolenie pamiętało tamte straszne czasy" - powiedział prezydent Przytocki.  W Krośnie getto powstało w lecie 1942 r.; istniało do grudnia tego roku. Po likwidacji część jego mieszkańców wywieziono do getta w Rzeszowie, a pozostali trafili do obozu zagłady w Bełżcu. Podczas wygłoszonego w poniedziałek w Krośnie wykładu dr Elżbieta Rączy z rzeszowskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej przypomniała, że ok. 40 mieszkańców miasta lub pobliskich miejscowości ukrywało ponad 60 Żydów; 12 Polaków, którzy nieśli pomoc uhonorowano medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.

Według historyków, w czasie okupacji niemieckiej co najmniej 1600 Polaków z terenu obecnego woj. podkarpackiego ukrywało ok. 2900 Żydów. Niemcy zamordowali tam ok. 200 Polaków ratujących Żydów.

Wczesnym wieczorem relacje krośnieńskich Żydów ocalonych z Holocaustu czytali licealiści. Obchody zakończył koncert muzyki żydowskiej. Ich organizatorami byli m.in. samorząd Krosna, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w tym mieście, oddział IPN w Rzeszowie, Muzeum Podkarpackie i Muzeum Rzemiosła.

W regionie we wtorek obchody przypominające ofiary Holocaustu odbędą się w Rzeszowie, w środę w Jarosławiu, a w czwartek w Kolbuszowej i Lubaczowie.

mly/PAP

fot. PAP/archiwum

Warto poczytać

  1. 1270tgetto 19.04.2018

    75 lat temu żydowska ludność Warszawy wspierana przez Polaków stawiła opór Niemcom

    75 lat temu, 19 kwietnia 1943 r., żydowscy bojownicy z ŻOB i ŻZW stawili zbrojny opór oddziałom niemieckim, które przystąpiły do likwidacji warszawskiego getta

  2. 1270gennilas 16.04.2018

    66 lat temu komuniści wydali wyrok śmierci na gen. Nila

    16 kwietnia 1952 r. władze komunistyczne wydały wyrok śmierci na gen. Augusta Emila Fieldorfa "Nila" - organizatora i szefa Kedywu Komendy Głównej AK

  3. Katynwiki 03.04.2018

    Sowieci nie darowali polskiej elicie. 78 lat temu rozpoczęła się operacja katyńska

    78 lat temu, 3 kwietnia 1940 r., NKWD rozpoczęło likwidację obozów dla polskich oficerów w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. W ciągu sześciu tygodni rozstrzelano 14 587 jeńców. Zamordowano również ok. 7 300 Polaków przetrzymywanych w więzieniach

  4. ProcesszesnastuYT 27.03.2018

    Świat protestujący dziś w sprawie Skripala wtedy nawet się nie zająknął. 73 lata temu NKWD aresztowało przywódców Państwa Podziemnego

    73 lata temu, 27 i 28 marca 1945 r. NKWD aresztowało 15 przywódców Polskiego Państwa Podziemnego, których następnie przewieziono do Moskwy i osadzono w więzieniu na Łubiance. Sowieccy przedstawiciele, zapraszając ich wcześniej na rozmowy, zagwarantowali im całkowite bezpieczeństwo

  5. 1270kobietyauschwitz 23.03.2018

    76 lata temu Niemcy utworzyli w Auschwitz obóz kobiecy

    76 lat temu Niemcy utworzyli na terenie Auschwitz obóz kobiecy. 26 marca 1942 r. trafiły do niego dwa transporty liczące łącznie ok. 2 tys. osób

  6. soviets18032018 18.03.2018

    Sowieckie represje były najintensywniejsze wobec Polaków. Nasi rodacy stawiali najsilniejszy opór

    Sowieckie represje wobec Polaków były bardziej rozwinięte niż te wobec Litwinów czy Ukraińców, ponieważ nasi rodacy stawiali silniejszy opór - powiedział dr Jan Jerzy Milewski, redaktor książki "Z dziejów represji sowieckich wobec Polaków w latach 1937-1952".

  7. 1270pileckirotmistrz 15.03.2018

    70 lat temu rotmistrz Witold Pilecki skazany został na karę śmierci

    70 lat temu - 15 marca 1948 r. - Rejonowy Sąd Wojskowy w Warszawie skazał na karę śmierci rotmistrza Witolda Pileckiego

  8. 1270eisleras 12.03.2018

    Prof. Eisler: w Marcu '68 aresztowano około 950 robotników i 550 studentów

    Czas rozstać się z bajką, że w Marcu '68 zbuntowała się inteligencja, a klasa robotnicza jej nie poparła - mówił w poniedziałek w Gdańsku prof. Jerzy Eisler p

CS154fotoMINI

Czas Stefczyka 154/2018

PDF (7,35 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook