Jedynie prawda jest ciekawa


Halina Partyka o pomocy żydowskiej rodzinie

06.11.2016

Rodzina Haliny Partyki ukrywała żydowską rodzinę Kominiarzów najpierw w niewykończonej części swojego domu na Lubelszczyźnie.

Rodzina Haliny Partyki ukrywała żydowską rodzinę Kominiarzów najpierw w niewykończonej części swojego domu na Lubelszczyźnie, a gdy nasiliły się represje, w specjalnie przygotowanej ziemiance w lesie. Po wojnie obie rodziny latami do siebie pisały.

Halina Partyka opowiedziała PAP o tym, jak na co dzień wyglądało ukrywanie żydowskiej rodziny. Jej ojciec Marian Mańkowski, mimo obaw, zgodził się ocalić rodzinę Mosze Kominiarza.

"Siedzimy, jemy obiad i oni byli. (...) Patrzymy jadą ciężarowe samochody, z których wyskakują Niemcy i lecą. Mój ojciec bez namysłu otworzył piwnicę, a piwnica była szczelna, zamykana na śrubę. Ojciec odkręcił to i oni wskoczyli. (...) Za jakiś czas, może pół godziny, przyszli Niemcy i kazali nam iść do szkoły, na plac, zostawić otwarte. Poszliśmy tam, a oni chodzili po domach. Ci w piwnicy słyszeli dłubanie, próbowali otworzyć, ale to się nie dało otworzyć i tylko słyszeli te buty ciężkie, jak chodzili" - tłumaczy Partyka.

Latem 1941 roku, gdy Niemcy rozpoczęli deportacje Żydów z Lubelszczyzny do gett, rodzina Mańkowskich dała schronienie rodzinie Kominiarzów. Ojciec Haliny Partyki znał się z Mosze Kominiarzem z czasów wojny polsko-bolszewickiej.

Początkowo Kominiarzowie ukrywali się w niewykończonej części domu Mańkowskich. Ponieważ Niemcy często przeszukiwali wieś w poszukiwaniu Żydów, wkrótce konieczne stało się znalezienie bezpieczniejszej kryjówki. "Mój ojciec zrobił z Mosze taką kryjówkę w dużej kopie słomy, która była zastawiona budą dla psa, także nikt tam nie podszedł".

Gdy nasiliły się represje wobec Żydów, zbudowali rodzinie Kominiarzów w lesie ziemiankę i przynosili im jedzenie. Mosze, Szprynca, Fryma Kominiarz przeżyli wojnę.

Tytuł "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata" przyznawany jest przez jerozolimski instytut Yad Vashem osobom, które z narażeniem własnego życia i życia swoich bliskich ratowały Żydów z Zagłady podczas II wojny światowej. Wręczeniu odznaczenia (często przyznawanego pośmiertnie) towarzyszy uwiecznienie nazwiska na Ścianie Honoru w Ogrodzie Sprawiedliwych Yad Vashem oraz nadanie honorowego obywatelstwa Izraela.

Na medalu znajduje się sentencja: "Kto ratuje jedno życie, ten jakby ratował cały świat". W styczniu 2016 r. liczba odznaczonych na całym świecie wynosiła 26 120 osób. Polacy stanowią największą grupę wśród Sprawiedliwych - jest ich 6620.

[Medale i dyplomy honorowe przyznane pośmiertnie grupie polskich Sprawiedliwych w 2012, fot. Michał Józefaciuk/Senat RP/wikimediacommons.org/CC BY-SA 3.0]

(PAP)/ems

Warto poczytać

  1. 1270oblawanamlodewilki 12.07.2018

    To najbardziej tragiczna zbrodnia na Polakach po II wojnie światowej. Wspaniały gest kibiców.

    Kibice Sparty Augustów uczcili pamięć polskich żołnierzy wymordowanych w przez oprawców z NKWD, UB i KBW. Dla augustowskiej młodzieży pamięć o tych wydarzeniach wciąż jest bardzo ważna, czemu dali wyraz w osobliwy sposób. W Augustowie powstał mural upamiętniający zamordowanych bohaterów

  2. 1270dudela 29.05.2018

    Prezydent: dziękujemy weteranom za ich patriotyzm i poświęcenie

    Dziękujemy weteranom za ich patriotyzm, poświęcenie i odwagę; pamiętamy też o tych, którzy zginęli w służbie Ojczyźnie - napisał na Twitterze prezydent Andrzej Duda, z okazji obchodzonego we wtorek Dnia Weterana działań Poza Granicami Państwa

  3. Zygelbojmwiki 12.05.2018

    Krzyczał że "Świat oszalał". Wkrótce popełnił samobójstwo w akcie rozpaczy przeciw zagładzie Żydów i milczeniu Zachodu

    75 lat temu, 12 maja 1943 r., w obliczu nieuchronnego upadku żydowskiego zrywu w Warszawie, a także w związku z bezskutecznymi prośbami o reakcję Zachodu na Zagładę Żydów, w Londynie popełnił samobójstwo Szmul Mordechaj Zygielbojm.

  4. PileckiUBwiki 08.05.2018

    "Oświęcim to była igraszka". 71 lat temu Witold Pilecki został aresztowany przez UB

    8 maja 1947 roku został aresztowany przez UB rotmistrz Witold Pilecki, bohaterski "ochotnik do Auschwitz", który dał się schwytać Niemcom w ulicznej łapance, by zdobyć wiarygodne dane na temat zbrodni hitlerowskich oraz stworzyć konspirację wojskową wśród więźniów

  5. usa06052018 06.05.2018

    Ta decyzja uratowała Amerykę od komunizmu. O wszystkim zadecydował jeden człowiek

    200 lat temu w budynku przy trewirskiej Bruckergasse przyszedł na świat Karol Marks. Z

  6. 1270powstanieslaskie 02.05.2018

    97. rocznica wybuchu III powstania śląskiego

    W nocy z 2 na 3 maja 1921 r. wybuchło III powstanie śląskie, które przesądziło o sposobie podziału Górnego Śląska między Polskę i Niemcy

  7. WolynFlickr 22.04.2018

    Ludzie byli mordowani siekierami, a niemowlęta brano za nogi i rozbijano głowy o ściany. 75 lat temu UPA zamordowało 600 Polaków

    75 lat temu, w nocy z 22 na 23 kwietnia 1943 roku, Ukraińska Powstańcza Armia zamordowała w Janowej Dolinie na Wołyniu około 600 Polaków. Janowa Dolina była osiedlem wybudowanym w latach 30. przy kamieniołomach bazaltu eksploatowanych przez przedsiębiorstwo państwowe

  8. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook