Jedynie prawda jest ciekawa

Dokumenty sowieckiej bezpieki w IPN

09.12.2014

Instytut Pamięci Narodowej uzyskał dokumenty operacyjne sowieckiej bezpieki, które dotyczą zwalczania polskiego podziemia w latach 1944-1945. To ponad 5,2 tys. kart dokumentów spraw karno-śledczych i rozpracowań agenturalnych o kryptonimach „Młyn” oraz „Sejm”.

„To wyjątkowe dokumenty, które rzucają nowe światło na dotychczasowe nasze ustalenia badawcze. Po raz pierwszy w historii udostępniono nam dokumentację operacyjną, która pokazuje kuchnię pracy sowieckiej bezpieki zwalczającej polskie podziemie niepodległościowe tuż pod koniec drugiej wojny światowej” - powiedział dr Rafał Leśkiewicz, dyrektor Biura Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów IPN.

Dokumentacja trafiła do archiwów IPN od strony ukraińskiej. Wymiana dokumentów (kopii elektronicznych materiałów archiwalnych) miała miejsce na początku grudnia w Kijowie zgodnie z zawartą w 2009 r. umową z kierownictwem Wydzielonego Archiwum Państwowego Służby Bezpieczeństwa Ukrainy (SBU). W jej ramach IPN przekazał Ukraińcom 5229 kart dokumentów wytworzonych zarówno przez OUN oraz UPA, a także organy bezpieczeństwa komunistycznej Polski dotyczące problematyki stosunków polsko-ukraińskich.

Przekazane do IPN archiwalia to dokładnie 5256 kart dokumentów dotyczących spraw karno-śledczych oraz rozpracowań agenturalnych o kryptonimach „Młyn” oraz „Sejm”. W ocenie Instytutu, mają one „niebagatelne znaczenie dla badań naukowych poświęconych analizie skali represji stosowanych przez sowiecki aparat terroru wobec polskiego podziemia antykomunistycznego”.

„Dokumentacja ta wciąż jest przez nas badana, więcej szczegółów na jej temat będziemy mogli podać w późniejszym czasie” - powiedział Leśkiewicz.

Dokumentacja ta - jak zapewnił szef pionu archiwalnego IPN - zostanie udostępniona badaczom na początku przyszłego roku po zakończeniu procesu opracowania. Nowe dokumenty dotyczące działań operacyjnych sowieckiej bezpieki mają być również opublikowane w wydawanej przez IPN serii „Polska i Ukraina w latach trzydziestych - czterdziestych XX wieku”.

Operacja „Sejm” dotyczy likwidacji polskiego podziemia niepodległościowego w południowo-wschodnich województwach przedwojennej Polski przez sowieckie służby bezpieczeństwa do 1946 roku.

W publikacji IPN pt. „Operacja ‘Sejm’ 1944-1946” można znaleźć m.in. protokoły przesłuchania ze spraw prowadzonych przeciwko żołnierzom AK i organizacji „Nie” i przedstawicielom Delegatury Rządu na Kraj. IPN przedstawił tam również rozkaz zastępcy ludowego komisarza spraw wewnętrznych ZSRS Bogdana Kobułowa, nakazujący opracowanie i realizację planu pracy agenturalno-operacyjnej wobec polskiego podziemia oraz instrukcję ludowego komisarza bezpieczeństwa państwowego USRS Siergieja Sawczenki w sprawie wszczęcia operacji „Sejm”.

AM/PAP

[fot. Fratria]


Słowa kluczowe:

bezpieka

,

dyrektor

,

IPN

,

historia

,

dokumenty

Warto poczytać

  1. NSZbrygadaswietokrzyskawiki 20.09.2017

    Historyk: po wojnie żołnierze związani z NSZ byli wrogiem numer jeden komunistów

    Po II wojnie światowej żołnierze działający wcześniej w NSZ nie złożyli broni chyba w większym stopniu niż inni żołnierze podziemia, co się wiązało z tym, że byli wrogiem numer jeden dla "komuny" - powiedział PAP autor książki "Narodowe Siły Zbrojne 1942 - 1947" w 75 rocznicę powołania formacji.

  2. Bitwapodwiedniem 12.09.2017

    "Przybyliśmy, zobaczyliśmy i Bóg zwyciężył". 334 lata temu Polacy wygrali pod Wiedniem

    334 lata temu, 12 września 1683 roku, pod Wiedniem wojska polsko-habsburskie pod wodzą króla Jana III Sobieskiego pokonały armię Imperium Osmańskiego, dowodzoną przez wezyra Kara Mustafę. Wygrana pod Wiedniem była jednym z ostatnich wielkich zwycięstw I Rzeczypospolitej.

  3. 1270inkainka2 28.08.2017

    71-lat temu komuniści zamordowali "Inkę"

    71 lat temu, 28 sierpnia 1946 r., została zamordowana strzałem w tył głowy niespełna 18-letnia Danuta Siedzikówna, ps. Inka

  4. ipn22082017 23.08.2017

    Pion śledczy IPN: unieważniane są wyroki z PRL wobec ludzi z podziemia niepodległościowego

    Od września 2016 r. do lipca br. prokuratorzy IPN skierowali do sądów 344 wnioski w tej sprawie; większość rozpatrzono pozytywnie.

  5. Bialystokbitwa22082017 22.08.2017

    Zupełna klęska Sowietów. 97 lat temu Polacy wygrali w bitwie białostockiej

    W Białymstoku upamiętniono we wtorek 97. rocznicę tzw. bitwy białostockiej z 22 sierpnia 1920 roku, zwycięskiej i uważanej przez historyków za największą w dziejach miasta.

CS147fotMINI

Czas Stefczyka 147/2017

PDF (5,87 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook