Jedynie prawda jest ciekawa

Gorące tematy:

9 maja święto PRL i Armii Czerwonej

09.05.2014

7 maja 1945 roku, w kwaterze głównej wojsk alianckich generała D. Eisenhovera, dowódcy niemieckich sił zbrojnych podpisali akt kapitulacji, oznaczający koniec II wojny światowej.

Jednakże na żądanie Stalina, procedurę tę powtórzono ponownie 8 maja (9 maja czasu moskiewskiego), tym razem w kwaterze głównej sowieckiego marszałka G. Żukowa. Żukow przyjął kapitulację o godzinie 22.16 czasu środkowo-europejskiego, ale zgodnie z czasem moskiewskim było już po północy 9 maja.

8 maja 1945 r. ukazał się dekret, zatwierdzony przez tzw. Prezydenta Krajowej Rady Narodowej B. Bieruta o ustanowieniu w dniu 9 maja Narodowego Święta Zwycięstwa i Wolności „celem upamiętnienia po wsze czasy zwycięstwa Narodu Polskiego i Jego Wielkich Sprzymierzeńców nad najeźdźcą germańskim, demokracji nad hitleryzmem i faszyzmem, wolności i sprawiedliwości nad niewolą i gwałtem”.

W PRL 9 maja (do 1950 r. dzień wolny od pracy) był jednym z najważniejszych, uroczyście obchodzonych świąt państwowych. Tym samym propaganda PRL wpisywała się w sowiecką wersję wydarzeń. Sowieci, dzięki układom teherańsko-jałtańskim, opanowali pół Europy. 9 maja to było święto Armii Czerwonej.

Dla Polaków maj 1945 r. nie był końcem wojny. Polska, ofiara niemiecko-sowieckiej agresji, poniosła klęskę, nie odzyskała niepodległości. 8 maja 1945 roku, ostatni Delegat Rządu Rzeczypospolitej na Kraj, Stefan Korboński, w depeszy radiowej z Warszawy do Londynu pisał: „Zakończenie wojny Warszawa przyjęła obojętnie. U nas to niczego nie zmienia”.

W chwili zakończenia wojny, w Moskwie sądzonych było szesnastu przywódców Polski Podziemnej a w kraju walczyło ponad 30 tysięcy żołnierzy podziemia antykomunistycznego wiernych idei niepodległej Rzeczypospolitej. Do rangi symbolu urasta fakt, że gdy w Moskwie 9 maja odbywała się defilada Armii Czerwonej (z udziałem tzw. ludowego Wojska Polskiego) na ziemiach polskich miały miejsce wielkie akcje podziemia niepodległościowego.

Jedną z nich była bitwa w dniu 7 maja 1945 roku we wsi Kuryłówka, w pobliżu Leżajska. Doszło tam  do całodniowego starcia oddziałów Narodowej Organizacji Wojskowej pod dowództwem mjr. Franciszka Przysiężniaka, ps. „Ojciec Jan” z dużymi siłami NKWD. W bitwie zginęło co najmniej 57 żołnierzy sowieckich. Straty NOW wyniosły 7 osób. Następnego dnia do wsi Kuryłówka wkroczyła ekspedycja NKWD. Sowici zamordowali osiem osób i spalono szereg zabudowań.

Z kolei w nocy z 8 na 9 maja, około 200 osobowe zgrupowanie pod dowództwem mjr. Jana Tabortowskiego ps. „Bruzda”, podjęło operację opanowania Grajewa i uwolnienia z sowiecko-ubeckich więzień polskich żołnierzy. Stacjonowała tam 250 osobowa grupa „utrwalaczy władzy ludowej”, w tym 60. czerwonoarmistów z sowieckiej komendantury wojennej. Zgrupowanie „Bruzdy” zostało podzielone na trzy grupy uderzeniowe. Pierwsza z nich (80 osób) pod dowództwem ppor. Stanisława Marchewki ps. „Ryba” przeprowadziła skuteczny szturm na budynek Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, druga – dowodzona przez por. Franciszka Waszkiewicza „Wawer” (50 żołnierzy) zaatakowała siedzibę Komendy Powiatowej Milicji Obywatelskiej.

Zadaniem trzeciej grupy (ppor. Antoni Kurowski „Olszyna”) było zablokowanie sił sowieckich. W rezultacie znakomicie przeprowadzonej operacji uwolniono, wg szacunków, od 90 do 120 więźniów.
Również z 8 na 9 maja 1945 roku w Dąbrowie Tarnowskiej około 40 osobowy oddział ppor. Tadeusza Musiała „Zarysa” rozbił więzienie UB. Wolność uzyskało 80 osadzonych, w tym wielu żołnierzy AK.

8 maja UB aresztowała trzech braci i dwóch szwagrów poszukiwanego przez nich legendarnego dowódcy AK Antoniego Hedy „Szarego”. Wszyscy przeszli okrutne śledztwo, trzech z nich zostało od razu zamordowanych. Wkrótce 250 osobowy oddział Ruchu Oporu Armii Krajowej pod dowództwem Antoniego Hedy zdobył znajdujące się w samym centrum Kielc więzienie, w którym UB i sowieccy funkcjonariusze „Smiersza” trzymali więźniów politycznych. W wyniku akcji uwolniono kilkuset więźniów, przeważnie byłych AK-owców. Warto wspomnieć także  o zdobyciu i rozbiciu w nocy z 20 na 21 maja 1945r., przez oddział dowodzony przez ppor. Edwarda Wasilewskiego „Wichurę”, obozu NKWD w Rembertowie pod Warszawą i wyswobodzeniu około 500 osób.

9 maja w Białymstoku grupa więźniów, członków Armii Krajowej Obywatelskiej (AK- AKO), Narodowej Organizacji Wojskowej i Narodowych Sił Zbrojnych opanowała część budynku więzienia i wydostała się na zewnątrz. Wolność odzyskało ponad 100 osób.
27 marca 1945r. NKWD aresztowało 16 osób z kierownictwa Polskiego Państwa Podziemnego. W czerwcu tego roku,  w Moskwie, rozpoczął się ich proces. Po pięciu latach walki z Niemcami o wolność Polski i narodów Europy, przywódcy Polski Podziemnej znaleźli się w sowieckich więzieniach. Tym samym w Moskwie potwierdzono „wyrok” na Rzeczpospolitą.
Co roku – w dniu 9 maja – przedstawiciele Prawicy Rzeczypospolitej składają kwiaty na grobie Jana Stanisława Jankowskiego, wicepremiera Rządu Polskiego i Delegata Rządu RP na Kraj w latach 1943-1945.

W tzw. procesie szesnastu został skazany na 8 lat i prawdopodobnie zamordowany w sowieckim obozie koncentracyjnym.

dr Krzysztof Kawęcki

historyk, wiceprezes Prawicy Rzeczypospolitej

[fot. PAP/EPA]

Słowa kluczowe:

Stalin

,

rocznica

,

Armia Czerwona

,

PRL

Warto poczytać

  1. kust67 26.05.2017

    Lech Kaczyński uhonorowany pośmiertnie

    Lech Kaczyński został pośmiertnie uhonorowany w piątek nagrodą IPN „Kustosz Pamięci Narodowej”. To 16. edycja wyróżnienia przyznawanego za aktywne upamiętnianie historii narodu polskiego w latach 1939-89.

  2. polxx5 25.05.2017

    69 lat temu zginął rtm. Witold Pilecki

    69 lat temu, 25 maja 1948 r., władze komunistyczne wykonały wyrok śmierci na rotmistrzu Witoldzie Pileckim.

  3. IMG4290t5583fdb2m800x69226494 24.05.2017

    Lech Kaczyński laureatem nagrody "Kustosz Pamięci Narodowej"

    Instytut Pamięci Narodowej ogłosił w środę laureatów nagrody "Kustosz Pamięci Narodowej", która przyznawana jest za aktywne upamiętnianie historii narodu polskiego w latach 1939-1989. Wśród wyróżnionych osób i instytucji jest prezydent Lech Kaczyński.

  4. Pilecki4-1456v456sv5a6vb 23.05.2017

    „Panny Wyklęte” w hołdzie Pileckiemu

    Pod hasłem „Chwała Rotmistrzowi!” w murach dawnego więzienie MBP przy Rakowieckiej odbędzie się specjalny koncert w hołdzie Witoldowi Pileckiemu.

  5. pulkownik-Kuklinski-dfhjdgfvh 23.05.2017

    33 lata temu sąd skazał Kuklińskiego na śmierć

    Pułkownik przekazał Amerykanom ponad 40 tys. stron dokumentów, m.in. dotyczących wprowadzenia stanu wojennego w Polsce.

  6. Polska-wielki-Projekt-fffggddddssssshghfg 22.05.2017

    O II wojnie na Kongresie "Polska Wielki Projekt"

    "Zwycięża widzenie II wojny na masową skalę, że dobrzy wygrali, a źli przegrali".

  7. RuszarJozef 20.05.2017

    Ruszar: "Niczego nie żałuję"

    - Niczego nie żałuję z tamtych czasów - mówi Józef Ruszar, jeden z założycieli Studenckiego Komitetu Solidarności.

  8. IPN-fdfsdadasdg 19.05.2017

    IPN namawia do przekazywania dokumentów

    Uruchamia też nowy portal "Archiwum Pełne Pamięci" informujący jak można przekazać te materiały.

CS143fotMINI

Czas Stefczyka 143/2017

PDF (5,50 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook