Jedynie prawda jest ciekawa


80 rocznica paktu o nieagresji ze Związkiem Sowieckim

24.07.2012

Pakt o nieagresji pomiędzy Polakami, a Sowietami został podpisany w skomplikowanej sytuacji zagranicznej, pod naciskiem rosnącej w siłę nazistowskiej partii w Niemczech.

Do podpisania układu o nieagresji doszło po licznych perturbacjach na linii Moskwa – Warszawa. Stosunki między dwoma krajami były mocno napięte, a polityka Sowietów wobec Polski była niechętna. Polska polityka zagraniczna była mocno zagrożona – choćby układem reńskim, w którym Niemcy zobowiązały się do nienaruszalności swych granic, wyłączając jednak z tego grona Czechosłowację i Polskę. Sprawa skomplikowała się jeszcze bardziej, gdy w 1926 roku Niemcy układ o wzajemnej neutralności w razie konfliktu podpisały ze Związkiem Sowieckim.

Polityka Rosji pozostawała niechętna – w rosyjskich mediach pisano o rządzach Piłsudskiego jako „faszystowskich”, a politycy sowieccy oskarżali Warszawę o współtworzenie wraz z Londynem antysowieckiego frontu. Relacje polsko-sowieckie pogorszyły się jeszcze bardziej po zamordowaniu przez rosyjskiego emigranta w 1927 r. Piotra Wojkowa, sowieckiego ambasadora w Warszawie. Zdaniem Moskwy, był to dowód na popieranie przez polskie władze dywersyjnych działań rosyjskich organizacji wojskowych. W odwecie Moskwa nasiliła antypolską kampanię. Jej przykładem był zainscenizowany proces polskiego księdza z Kijowa Teofila Skalskiego, oskarżonego o szpiegostwo. Pomimo braku dowodów księdza skazano na 10 lat więzienia.

Relacje między krajami zmieniła nieco sytuacja geopolityczna w Europie lat 30. XX wieku. Sowieci coraz mocniej obawiali się rosnących wpływów Hitlera i jego antysowieckiej retoryki. Sytuację dodatkowo skomplikowała sytuacja na Bliskim Wschodzie, która była związana z ofensywą japońskiego militaryzmu. Z kolei polska dyplomacja uważała, że podpisanie takiego układu o nieagresji spowoduje swoistego rodzaju reset w stosunkach z Moskwą, a także wzmocni pozycję Polski względem Berlina.

Do podpisania paktu doszło 25 lipca 1932 roku w Moskwie. Podpisali go poseł Stanisław Patek oraz zastępca ludowego komisarza spraw zagranicznych, Nikołaj Kriestinskij. Obie strony stwierdzały w nim: - Rezygnujemy z wojny jako narzędzia polityki narodowej w ich wzajemnych stosunkach, zobowiązują się wzajemnie do powstrzymywania się od wszelkich działań agresywnych lub od napaści jedna na drugą, zarówno samodzielnie, jak łącznie z innymi mocarstwami. Za działanie sprzeczne ze zobowiązaniami niniejszego artykułu uznany będzie wszelki akt gwałtu naruszający całość i nietykalność terytorium lub niepodległość polityczną drugiej Umawiającej się Strony, nawet gdyby te działania były dokonane bez wypowiedzenia wojny i z uniknięciem wszelkich jej możliwych przejawów.

Wojciech Materski, opisujący polsko-sowieckie relacje ocenił ten traktat następująco: - Z pewnością II Rzeczpospolita nie mogła w bilansie swej polityki zagranicznej, w tym polityki wschodniej, osiągnąć więcej niż umiędzynarodowienie sprawy jej bezpieczeństwa. W kleszczach niemiecko-rosyjskich nie było żadnej innej szansy – stwierdził.

Pakt został podpisany na trzy lata z możliwością przedłużenia o kolejne dwa. Jednak już w 1934 roku podpisano przedłużenie go aż do grudnia 1945 roku. Traktat okazał się jednak obowiązujący tylko dla jednej ze stron. Pakt Ribbentrop-Mołotow okazał się silniejszy i Polacy zostali napadnięci przez sowieckie wojska 17 września 1939 roku.

sv, PAP

[Fot. wikipecia]

Warto poczytać

  1. 1270oblawanamlodewilki 12.07.2018

    To najbardziej tragiczna zbrodnia na Polakach po II wojnie światowej. Wspaniały gest kibiców.

    Kibice Sparty Augustów uczcili pamięć polskich żołnierzy wymordowanych w przez oprawców z NKWD, UB i KBW. Dla augustowskiej młodzieży pamięć o tych wydarzeniach wciąż jest bardzo ważna, czemu dali wyraz w osobliwy sposób. W Augustowie powstał mural upamiętniający zamordowanych bohaterów

  2. 1270dudela 29.05.2018

    Prezydent: dziękujemy weteranom za ich patriotyzm i poświęcenie

    Dziękujemy weteranom za ich patriotyzm, poświęcenie i odwagę; pamiętamy też o tych, którzy zginęli w służbie Ojczyźnie - napisał na Twitterze prezydent Andrzej Duda, z okazji obchodzonego we wtorek Dnia Weterana działań Poza Granicami Państwa

  3. Zygelbojmwiki 12.05.2018

    Krzyczał że "Świat oszalał". Wkrótce popełnił samobójstwo w akcie rozpaczy przeciw zagładzie Żydów i milczeniu Zachodu

    75 lat temu, 12 maja 1943 r., w obliczu nieuchronnego upadku żydowskiego zrywu w Warszawie, a także w związku z bezskutecznymi prośbami o reakcję Zachodu na Zagładę Żydów, w Londynie popełnił samobójstwo Szmul Mordechaj Zygielbojm.

  4. PileckiUBwiki 08.05.2018

    "Oświęcim to była igraszka". 71 lat temu Witold Pilecki został aresztowany przez UB

    8 maja 1947 roku został aresztowany przez UB rotmistrz Witold Pilecki, bohaterski "ochotnik do Auschwitz", który dał się schwytać Niemcom w ulicznej łapance, by zdobyć wiarygodne dane na temat zbrodni hitlerowskich oraz stworzyć konspirację wojskową wśród więźniów

  5. usa06052018 06.05.2018

    Ta decyzja uratowała Amerykę od komunizmu. O wszystkim zadecydował jeden człowiek

    200 lat temu w budynku przy trewirskiej Bruckergasse przyszedł na świat Karol Marks. Z

  6. 1270powstanieslaskie 02.05.2018

    97. rocznica wybuchu III powstania śląskiego

    W nocy z 2 na 3 maja 1921 r. wybuchło III powstanie śląskie, które przesądziło o sposobie podziału Górnego Śląska między Polskę i Niemcy

  7. WolynFlickr 22.04.2018

    Ludzie byli mordowani siekierami, a niemowlęta brano za nogi i rozbijano głowy o ściany. 75 lat temu UPA zamordowało 600 Polaków

    75 lat temu, w nocy z 22 na 23 kwietnia 1943 roku, Ukraińska Powstańcza Armia zamordowała w Janowej Dolinie na Wołyniu około 600 Polaków. Janowa Dolina była osiedlem wybudowanym w latach 30. przy kamieniołomach bazaltu eksploatowanych przez przedsiębiorstwo państwowe

  8. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook