Jedynie prawda jest ciekawa


450. rocznica urodzin Galileusza

14.02.2014

Galileusz - uważany za ojca nowoczesnych metod naukowych, jego odkrycia dostarczyły dowodów na poparcie teorii Kopernika, za co był prześladowany przez Kościół, który zrehabilitował go dopiero w 1992 r. W sobotę mija 450 rocznica jego urodzin.

Włoski astronom, fizyk i matematyk Galileusz, a właściwie Galileo Galilei, urodził się 15 lutego 1564 roku w Pizie. Jego ojcem był Vincenzo Galilei, muzyk, kompozytor i handlarz suknem. Swoje imię zawdzięcza tradycji panującej w Toskanii, zgodnie z którą najstarszy syn otrzymywał imię będące powtórzeniem nazwiska.

Jako nastolatek uczęszczał do szkoły prowadzonej przez jezuitów. Gdy miał 17 lat, rozpoczął studia medyczne na uniwersytecie w Pizie, których jednak nie ukończył z powodu braku funduszy. Zainteresował się matematyką i mechaniką, a nawet udało mu się uzyskać posadę wykładowcy na uniwersytecie w Pizie, gdzie wykładał matematykę. Później przeniósł się na uniwersytet w Padwie, gdzie oprócz matematyki wykładał także astronomię oraz inżynierię wojskową.

Galileusz był jednym z pierwszych naukowców, którzy użyli lunety (teleskopu) do obserwacji ciał niebieskich, takich jak gwiazdy, planety, Księżyc, a nawet Słońce (nie był natomiast wynalazcą lunety). Stało się to w 1609 roku. W 400 lat później dla podkreślenia znaczenia obserwacji Galileusza dla rozwoju astronomii i nauki ONZ ogłosiła Międzynarodowy Rok Astronomii 2009.

Dzięki nowemu instrumentowi obserwacyjnemu Galileusz odkrył m.in. cztery księżyce Jowisza: Io, Europę, Kallisto i Ganimedesa, obecnie nazywane czasem księżycami galileuszowymi. Kolejnym zaobserwowanym przez badacza astronomicznym zjawiskiem były cykl faz Wenus. Obserwacje faz Wenus były dowodem na to, że okrąża ona Słońce, a nie Ziemię.

Galileusz odkrył także librację Księżyca oraz poprawnie wyjaśnił zjawisko zwane obecnie światłem popielatym Księżyca, czyli słabą poświatę na ciemnej części Księżyca, widoczną szczególnie w pobliżu nowiu, a wywoływaną przez światło słoneczne odbite od Ziemi. Obserwował również plamy na Słońcu. Na podstawie ich obserwacji wysnuł słuszny wniosek, że Słońce obraca się dookoła swojej osi.

Odkrycia Galileusza były bardzo kontrowersyjne dla ówczesnych wyobrażeń o ciałach niebieskich, wywołały więc opór sporej części środowiska naukowego, a szczególnie zwolenników teorii opracowanych przez Arystotelesa i Ptolemeusza, które były wtedy dominującymi.

Wśród innych jego dokonań należy wymienić doświadczenia na temat zachowania spadających ciał, określenie praw ruchu wahadłowego, opracowanie zasady względności ruchu, dowód na to, że tor lotu pocisku jest parabolą. W swoich rozważaniach stale odwoływał się do metod eksperymentalnych jako podstawy do wyciągania dalszych wniosków naukowych.

Galileusz był zwolennikiem teorii Kopernika, co doprowadziło do wezwania na proces przed sądem w Rzymie. W 1632 roku opublikował dzieło pt. "Dialog o dwu najważniejszych układach świata, ptolomeuszowym i kopernikowym". Jego wrogowie przekonali papieża, że w dziele tym godzi we władze kościelne. W wyniku procesu Galileusz został skazany na dożywotni areszt domowy oraz zmuszony do wyrzeczenia się swoich poglądów. W 1992 roku, po 350 latach, Kościół katolicki oficjalnie zrehabilitował Galileusza - Jan Paweł II przyznał, że uczony został skrzywdzony przez instytucje kościelne.

Galileo Galilei zmarł 8 stycznia 1642 roku w Arcerti (obecnie część Florencji), maiał 78 lat. Jego nagrobek znajduje się w Kościele Santa Croce we Florencji.

Na przełomie XX i XXI wieku Jowisza badała automatyczna sonda kosmiczna o nazwie Galileo. Na cześć naukowca nazwano także europejski system nawigacji satelitarnej Galileo, który jest obecnie w fazie tworzenia przez Europejską Agencję Kosmiczną (ESA) we współpracy z Unią Europejską. Imieniem Galileusza nazwano też kratery na Księżycu i Marsie oraz planetoidę 697 Galilea.

PAP

[FOTO: Wikipedia]

Warto poczytać

  1. 1270oblawanamlodewilki 12.07.2018

    To najbardziej tragiczna zbrodnia na Polakach po II wojnie światowej. Wspaniały gest kibiców.

    Kibice Sparty Augustów uczcili pamięć polskich żołnierzy wymordowanych w przez oprawców z NKWD, UB i KBW. Dla augustowskiej młodzieży pamięć o tych wydarzeniach wciąż jest bardzo ważna, czemu dali wyraz w osobliwy sposób. W Augustowie powstał mural upamiętniający zamordowanych bohaterów

  2. 1270dudela 29.05.2018

    Prezydent: dziękujemy weteranom za ich patriotyzm i poświęcenie

    Dziękujemy weteranom za ich patriotyzm, poświęcenie i odwagę; pamiętamy też o tych, którzy zginęli w służbie Ojczyźnie - napisał na Twitterze prezydent Andrzej Duda, z okazji obchodzonego we wtorek Dnia Weterana działań Poza Granicami Państwa

  3. Zygelbojmwiki 12.05.2018

    Krzyczał że "Świat oszalał". Wkrótce popełnił samobójstwo w akcie rozpaczy przeciw zagładzie Żydów i milczeniu Zachodu

    75 lat temu, 12 maja 1943 r., w obliczu nieuchronnego upadku żydowskiego zrywu w Warszawie, a także w związku z bezskutecznymi prośbami o reakcję Zachodu na Zagładę Żydów, w Londynie popełnił samobójstwo Szmul Mordechaj Zygielbojm.

  4. PileckiUBwiki 08.05.2018

    "Oświęcim to była igraszka". 71 lat temu Witold Pilecki został aresztowany przez UB

    8 maja 1947 roku został aresztowany przez UB rotmistrz Witold Pilecki, bohaterski "ochotnik do Auschwitz", który dał się schwytać Niemcom w ulicznej łapance, by zdobyć wiarygodne dane na temat zbrodni hitlerowskich oraz stworzyć konspirację wojskową wśród więźniów

  5. usa06052018 06.05.2018

    Ta decyzja uratowała Amerykę od komunizmu. O wszystkim zadecydował jeden człowiek

    200 lat temu w budynku przy trewirskiej Bruckergasse przyszedł na świat Karol Marks. Z

  6. 1270powstanieslaskie 02.05.2018

    97. rocznica wybuchu III powstania śląskiego

    W nocy z 2 na 3 maja 1921 r. wybuchło III powstanie śląskie, które przesądziło o sposobie podziału Górnego Śląska między Polskę i Niemcy

  7. WolynFlickr 22.04.2018

    Ludzie byli mordowani siekierami, a niemowlęta brano za nogi i rozbijano głowy o ściany. 75 lat temu UPA zamordowało 600 Polaków

    75 lat temu, w nocy z 22 na 23 kwietnia 1943 roku, Ukraińska Powstańcza Armia zamordowała w Janowej Dolinie na Wołyniu około 600 Polaków. Janowa Dolina była osiedlem wybudowanym w latach 30. przy kamieniołomach bazaltu eksploatowanych przez przedsiębiorstwo państwowe

  8. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook