Jedynie prawda jest ciekawa


25 lat Ordynariatu Polowego

21.01.2016

Dziś mija 25 lat od kiedy watykańska Kongregacja ds. Biskupów w trosce o „dobro duchowe żołnierzy i wiernych wyznania katolickiego należących do wojsk lądowych, morskich i lotniczych Polski” wydała dekret przywracający Ordynariat Polowy w Polsce.

Po 1945 r. władze komunistyczne nie zezwoliły na odtworzenie działającego od 1919 r. biskupstwa polowego. Nie zdecydowały się jednak na całkowitą likwidację duszpasterstwa wojskowego. Polska, jako jedyny kraj bloku komunistycznego, zachowała instytucję kapelanów wojskowych. Dla władz PRL istnienie tzw. Generalnego Dziekanatu Wojska Polskiego było jedną z oznak rzekomej tolerancji i swobód religijnych w Polsce. Równocześnie jednak starano się ograniczyć do minimum kontakty kapelanów z żołnierzami. Za udział w praktykach religijnych żołnierze byli prześladowani i karani przenosinami do trudniejszych w służbie garnizonów lub blokowaniem awansów. Sytuacja ta trwała przez cały okres PRL.

Po ponad 50-letnim okresie rugowania Kościoła z polskiej armii przez władze komunistyczne, 21 stycznia 1991 r. dekretem Kongregacji ds. Biskupów św. Jan Paweł II przywrócił Ordynariat Polowy w Polsce i powołał na biskupa diecezji wojskowej ks. prał. dr. Sławoja Leszka Głódzia, pełniącego posługę w watykańskiej Kongregacji ds. Kościołów Wschodnich. Przyszły biskup polowy był duszpasterzem w obozie dla emigrantów z Polski w Pavonie oraz współpracownikiem sekcji polskiej Radia Watykańskiego.

Katedrą polową został ustanowiony kościół pw. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski przy ul. Długiej w Warszawie, który pełnił funkcję kościoła garnizonowego przed wojną światową oraz przez okres istnienia Generalnego Dziekanatu.

W początkowym okresie funkcjonowania Ordynariatu Polowego, po jego przywróceniu i w zmienionej sytuacji politycznej w 1991 r., ogromnie ważnym momentem stało się spotkanie Ojca Świętego z 40-tysięczną reprezentacją Wojska Polskiego w Zegrzu Pomorskim k. Koszalina, 2 czerwca 1991 r. Pasterskie słowo Jana Pawła II ukazało istotne zadania duszpasterstwa wojskowego w relacji do narodu i Kościoła. Warto przypomnieć, że jeszcze w 1986 r. papież Jan Paweł II wydał konstytucję apostolską "Spirituali Militum Curae", dostosowującą ordynariaty polowe do nauczania Soboru Watykańskiego II i nadająca im status Kościołów partykularnych. Dokument umożliwił powstanie specjalistycznych duszpasterstw wojskowych w wielu krajach na świecie.

W nowo utworzonym Ordynariacie Polowym zorganizowana została struktura diecezjalna. Utworzono kurię polową i dekanaty dla poszczególnych rodzajów sił zbrojnych i okręgów wojskowych (w tym jeden dekanat dla żołnierzy obrządku bizantyjsko-ukraińskiego).

Następcą pierwszego po odnowieniu biskupa polowego Sławoja Leszka Głódzia został bp Tadeusz Płoski, który zginął w katastrofie samolotu rządowego pod Smoleńskiem 10 kwietnia 2010 r. 4 grudnia 2010 decyzją Benedykta XVI kolejnym biskupem polowym został mianowany, biskup pomocniczy archidiecezji krakowskiej, Józef Guzdek, który 19 grudnia odbył ingres do katedry polowej WP w Warszawie.

W diecezji wojskowej funkcjonuje obecnie 78 parafii (w tym 15 z nich to parafie wojskowo-cywilne, z księżmi także spoza ordynariatu polowego). Posługę w nich pełni 115 zawodowych kapelanów wojskowych (dodatkowo 11 kapelanów Straży Granicznej na etacie MSW).

Kapelani przechodzą przeszkolenie w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Lądowych we Wrocławiu i po jego zakończeniu otrzymują patent oficerski. Kurs oficerski nie zamyka procesu kształcenia kapelanów, którzy starają się uczestniczyć w innych kursach wojskowych, np. ratownictwa i pomocy przedmedycznej.

Do pracy w Ordynariacie Polowym przygotowują się alumni (obecnie jest ich ośmiu), którzy studiują w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie, a następnie pełnią posługę kapłańską w diecezjach, dopiero po odbyciu kilkuletnich praktyk są przyjmowani do pracy w duszpasterstwie wojskowym.

Posługą kapelańską są objęte wszystkie wojskowe jednostki, uczelnie, szpitale, sanatoria oraz żołnierze polscy uczestniczący w misjach pokojowych poza granicami naszego kraju i w polskich przedstawicielstwach wojskowych przy NATO i UE. W misjach pokojowych uczestniczyło już ponad stu kapelanów, wielu brało w nich udział kilkakrotnie. Z posługi księży kapelanów korzystają także rodziny żołnierzy, kombatanci, weterani oraz funkcjonariusze służb mundurowych (Policji, BOR-u, Straży Granicznej, ABW i Straży Ochrony Kolei). Biskup polowy pełni obecnie także funkcję delegata Konferencji Episkopatu Polski ds. Harcerzy, koordynującego pracę kapelanów harcerstwa.

Co roku, w przeddzień święta Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Święta Wojska Polskiego (15 sierpnia), do Częstochowy dociera piesza pielgrzymka wojskowa. Pierwszy raz na Jasną Górę ruszyła w 1991 r. wraz z Warszawską Pielgrzymką Pieszą, tzw. paulińską. Obecnie pielgrzymki mają charakter międzynarodowy. Pątnicy w mundurach przybywają z Niemiec, Litwy, Słowacji, USA i Ukrainy. Z kolei reprezentacja polskich żołnierzy co roku w maju bierze udział w Międzynarodowej Pielgrzymce Żołnierzy do Lourdes oraz w lipcu do Lewoczy na Słowacji.

Przy parafiach wojskowych od początku ich istnienia prowadzona była działalność charytatywna. 12 marca 1996 roku, biskup polowy Wojska Polskiego Sławoj Leszek Głódź ujednolicił ją i scentralizował, powołując dekretem - Caritas Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego. Od tego czasu, Caritas wojskowa funkcjonuje na mocy własnego statutu jako autonomiczny podmiot prawa kościelnego i cywilnego. Caritas Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego to jedyna, działająca w strukturach wojska organizacja charytatywna na świecie. Jej patronem jest św. Marcin z Tours.

Pieniądze na pomoc najbardziej potrzebującym w kraju i za granicą pochodzą między innymi z Akcji Wigilijnego Dzieła Pomocy Dzieciom, darowizn, ze sprzedaży płyt i albumów z muzyką religijną i patriotyczną.

W ordynariacie żywa jest idea honorowego krwiodawstwa, której duszpasterstwo prowadzi ks. płk Zenon Surma. Przy kilku parafiach wojskowych działają także ośrodki pomocy rodzinie.

Ordynariat Polowy wydaje od 1992 r. dwutygodnik „Nasza Służba”, adresowany do żołnierzy i rodzin wojskowych. Jest to czasopismo o charakterze formacyjno-informacyjnym, redagowane przez zespół profesjonalnych dziennikarzy i dostępne w parafiach i jednostkach wojskowych w całym kraju.

Ordynariat posiada stronę internetową: www.ordynariat.pl uruchomioną 6 stycznia 2005, której redaktorem i administratorem jest ks. płk SG Zbigniew Kępa, rzecznik prasowy diecezji. Strona ta przynosi bogaty serwis informacyjny z życia diecezji wojskowej i posługi biskupa polowego. Zawiera również dokumenty kościelne i państwowe związane z ordynariatem polowym, pomoce duszpasterskie – adoracje, rozważania, rekolekcje, bogate galerie zdjęć oraz materiały audio i video. Stronę do marca 2005 r. internauci odwiedzili już blisko 4,5 mln razy, należy ona do najprężniej rozwijających się serwisów internetowych w armii. Od czterech lat ordynariat posiada też profil na portalach społecznościowych Facebook i Google+, uruchomił także kanał na portalu YouTube.

Diecezja wojskowa współpracuje z wieloma mediami katolickimi oraz świeckimi m. in. Katolicką Agencją Informacyjną, Radiem Watykańskim, Polską Agencją Prasową, Polskim Radiem oraz rozgłośniami lokalnymi, m. in. Radiem Warszawa.

Ordynariat Polowy prowadzi także działalność wydawniczą, w ramach której ukazały się m.in. Pismo Święte, kalendarze, modlitewniki (także w wersji polsko-angielskiej), śpiewniki, żołnierskie i pielgrzymkowe. Dzięki staraniom ordynariatu ukazały się także zbiory kazań kolejnych biskupów polowych oraz albumy z fotografiami m. in. katedry polowej i innych kościołów garnizonowych.

Propagując wiedzę na temat duszpasterstwa wojskowego ordynariat organizuje konferencje naukowe. W roku kanonizacji Jana Pawła II odbyła się przygotowana wspólnie z Centralną Biblioteką Wojskową sesja naukowa poświęcona Karolowi Wojtyle oraz Karolowi Wojtyle - seniorowi, ojcu przyszłego papieża i oficerowi odrodzonego po I wojnie światowej Wojska Polskiego. W 2014 roku Ordynariat uczcił 50. rocznicę śmierci abp. Józefa Gawliny konferencją poświęconą drugiemu w historii biskupowi polowemu oraz opiekunowi polskiej emigracji po II wojnie światowej. Owoc obydwu sesji naukowych zwieńczyły wydawnictwa książkowe.

Poczynając od 1995 roku, w rocznicę przywrócenia ordynariatu polowego, biskup polowy przyznaje wyróżnienie Benemerenti „dla podkreślenia zasług osób, które dają świadectwo najwyższym wartościom, jakimi w życiu jednostki i społeczeństwa są prawda i sprawiedliwość”, a także medale „Milito pro Christo”(od 1995), „Gloria Intrepidis et AnimiPromptis” (od 2008) oraz „Medal bł. ks. Jerzego Popiełuszki” (od 2011).

Historię i działalność ordynariatu polowego propaguje powstałe w 2010 roku w podziemiach katedry polowej Muzeum Ordynariatu Polowego, które gromadzi pamiątki i prowadzi działalność edukacyjną związaną z duszpasterstwem wojskowym.

 

KAI/mmil

[Fot. YouTube]

Warto poczytać

  1. 1270oblawanamlodewilki 12.07.2018

    To najbardziej tragiczna zbrodnia na Polakach po II wojnie światowej. Wspaniały gest kibiców.

    Kibice Sparty Augustów uczcili pamięć polskich żołnierzy wymordowanych w przez oprawców z NKWD, UB i KBW. Dla augustowskiej młodzieży pamięć o tych wydarzeniach wciąż jest bardzo ważna, czemu dali wyraz w osobliwy sposób. W Augustowie powstał mural upamiętniający zamordowanych bohaterów

  2. 1270dudela 29.05.2018

    Prezydent: dziękujemy weteranom za ich patriotyzm i poświęcenie

    Dziękujemy weteranom za ich patriotyzm, poświęcenie i odwagę; pamiętamy też o tych, którzy zginęli w służbie Ojczyźnie - napisał na Twitterze prezydent Andrzej Duda, z okazji obchodzonego we wtorek Dnia Weterana działań Poza Granicami Państwa

  3. Zygelbojmwiki 12.05.2018

    Krzyczał że "Świat oszalał". Wkrótce popełnił samobójstwo w akcie rozpaczy przeciw zagładzie Żydów i milczeniu Zachodu

    75 lat temu, 12 maja 1943 r., w obliczu nieuchronnego upadku żydowskiego zrywu w Warszawie, a także w związku z bezskutecznymi prośbami o reakcję Zachodu na Zagładę Żydów, w Londynie popełnił samobójstwo Szmul Mordechaj Zygielbojm.

  4. PileckiUBwiki 08.05.2018

    "Oświęcim to była igraszka". 71 lat temu Witold Pilecki został aresztowany przez UB

    8 maja 1947 roku został aresztowany przez UB rotmistrz Witold Pilecki, bohaterski "ochotnik do Auschwitz", który dał się schwytać Niemcom w ulicznej łapance, by zdobyć wiarygodne dane na temat zbrodni hitlerowskich oraz stworzyć konspirację wojskową wśród więźniów

  5. usa06052018 06.05.2018

    Ta decyzja uratowała Amerykę od komunizmu. O wszystkim zadecydował jeden człowiek

    200 lat temu w budynku przy trewirskiej Bruckergasse przyszedł na świat Karol Marks. Z

  6. 1270powstanieslaskie 02.05.2018

    97. rocznica wybuchu III powstania śląskiego

    W nocy z 2 na 3 maja 1921 r. wybuchło III powstanie śląskie, które przesądziło o sposobie podziału Górnego Śląska między Polskę i Niemcy

  7. WolynFlickr 22.04.2018

    Ludzie byli mordowani siekierami, a niemowlęta brano za nogi i rozbijano głowy o ściany. 75 lat temu UPA zamordowało 600 Polaków

    75 lat temu, w nocy z 22 na 23 kwietnia 1943 roku, Ukraińska Powstańcza Armia zamordowała w Janowej Dolinie na Wołyniu około 600 Polaków. Janowa Dolina była osiedlem wybudowanym w latach 30. przy kamieniołomach bazaltu eksploatowanych przez przedsiębiorstwo państwowe

  8. JaninaLewandowska 22.04.2018

    Jej ojciec dowodził zwycięskim powstaniem, ona służyła ojczyźnie jako lotnik. Sowieci zamordowali ją w Katyniu

    110 lat temu, 22 kwietnia 1908 roku, urodziła się Janina Lewandowska - radiotelegrafistka, pilot, spadochroniarz. Aresztowana przez Sowietów w czasie kampanii polskiej 1939 roku została zesłana do obozu w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Była jedyną kobietą wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej.

CS157fotoMINI

Czas Stefczyka 157/2018

PDF (9,17 MB)

pobierz najnowszy numer
archiwum numerów

Facebook